Yapay Zeka ile Web Sitesi Yapmak Profesyonel Tasarımın Yerini Alır mı?

Bu rehberi, web sitesi yaptırmayı düşünen işletme sahipleri için hazırladık. Araç adı vermiyoruz, çünkü bu ürünler hızla değişiyor; değişmeyen şey ise sorulması gereken sorular. Dolayısıyla burada hangi aracın daha iyi olduğunu değil, işinizin hangi yolu gerektirdiğini tartışıyoruz. Yazının sonunda elinizde bir karar tablosu, bir kontrol listesi ve teklif alırken soracağınız sorular olacak.

Genel kavram olarak web tasarım süreçlerinde yapay zekanın rolünü merak ediyorsanız web tasarımında yapay zeka ve otomasyon yazımıza bakabilirsiniz. Burada ise tek bir satın alma kararına odaklanıyoruz.

Yapay zeka site kurucuları neyi gerçekten iyi yapıyor?

Bu araçların asıl gücü hızdır. Birkaç cümlelik bir tarif yazarsınız, karşınıza sayfa düzeni, başlıklar, örnek metinler ve renk önerileri gelir. Üstelik boş sayfa korkusunu ortadan kaldırır; fikrinizi görselleştirmek için kimseyi beklemezsiniz.

Pratikte şu işlerde ciddi zaman kazandırırlar:

• Bir fikri müşteriye ya da ortağa göstermek için hızlı taslak çıkarmak.
• Tek sayfalık bir etkinlik, kampanya ya da kişisel tanıtım sayfası kurmak.
• Metin için ilk taslağı üretmek ve farklı başlık seçeneklerini denemek.
• Renk, yazı tipi ve bölüm sırası gibi kararlarda seçenek görmek.
• Gerçek proje öncesi, ne istediğinizi kendiniz için netleştirmek.

Örneğin bir hafta sonu etkinliği için açılan sayfanın ömrü kısadır ve arama trafiği beklemez. Böyle bir işte yapay zeka ile web sitesi kurmak mantıklı bir tercihtir. Sorun, bu hızın her iş için geçerli sanılmasıyla başlar. Hızlı çıkan sonuç, iş gören sonuç anlamına gelmez.

Bir başka güçlü yanı da maliyet değil, öğrenme hızıdır. Birkaç farklı yönü aynı gün deneyebilir, hangi mesajın size daha doğru geldiğini görebilirsiniz. Üstelik bu denemeler, daha sonra uzmanla konuşurken ne istediğinizi anlatmanızı da kolaylaştırır. Ancak denemenin kendisi bir strateji değildir; hedef müşterinin kim olduğunu araç sizin yerinize bilemez.

Hızlı taslak ile iş gören site arasındaki fark nedir?

Taslak, güzel görünen bir ön yüzdür. İş gören site ise ziyaretçiyi tanır, ona güven verir, yönlendirir ve sonucu ölçer. Bu nedenle aynı ekran görüntüsüne sahip iki site, iş sonucunda birbirinden bambaşka yerlere gidebilir.

Farkı somutlaştıralım. Taslakta "Hemen teklif alın" düğmesi görünür; iş gören sitede ise bu düğme doğru kişiye bildirim gönderir, talebi kaydeder ve reklam paneline dönüşüm olarak düşer. Taslakta bir hizmet sayfası vardır; iş gören sitede o sayfa gerçek bir arama sorusunu yanıtlar ve doğru başka sayfalara bağlanır.

Yani karşılaştırmayı "görüntü" üzerinden yaparsanız yapay zeka çoğu zaman iyi bir not alır. Karşılaştırmayı "bu site altı ay sonra bana ne kazandırdı" diye yaparsanız tablo değişir. Kararınızı ikinci soruya göre vermenizi öneririz. Üstelik bu soruyu sormak için teknik bilgiye de ihtiyacınız yok; yalnızca sitenin görevini bir cümleyle yazmanız yeterli.

Siz de bu farkı kendi işinizde kapatamıyorsanız, yani görünen taslak var ama talep gelmiyorsa, sorun araçta değil kurguda olabilir. Bu noktada web tasarım hizmeti almak, ekranı değil, işi yeniden kurmak demektir.

Özgünlük neden ilk büyük sınırdır?

Üretken modeller, gördükleri kalıpların olası devamını üretir. Google da Search Central dokümanında bu modellerin gerçekleri getirmediğini, olası bir kelime dizisini tahmin ettiğini belirtiyor. Sonuç olarak aynı sektörde tarif verilen siteler birbirine benzemeye eğilimlidir: benzer başlık, benzer vaat, benzer düzen.

Bir işletme için asıl tehlike budur. Ziyaretçi sizi rakibinizden ayıramazsa fiyata bakar. Ayrıca araç sizin işinize ait bilgileri tahmin edemez: ustanızın yöntemi, teslim süreniz, müşterinin size neden geldiği, geçmişte yaşadığınız bir sorunu nasıl çözdüğünüz.

Örnek senaryo olarak iki temizlik firması düşünün. İkisi de aracına "güvenilir ve profesyonel temizlik" yazdırır; metinler neredeyse aynı çıkar. Oysa birinin farkı, işi fotoğrafla teslim etmesidir. Bu bilgi tarife girmezse siteye de girmez. Dolayısıyla araç ne kadar iyi olursa olsun, ayrıştırıcı bilgiyi yine sizin ya da birlikte çalıştığınız ekibin çıkarması gerekir. Özgünlük bir tasarım efekti değil, önce bir bilgi toplama işidir.

Araca verdiğiniz tarif sonucu nasıl değiştirir?

Çıktının kalitesi büyük ölçüde verdiğiniz bilgiye bağlıdır. "Bana bir temizlik sitesi yap" yazarsanız genel bir sonuç alırsınız. Öte yandan hedef müşterinizi, hizmet bölgenizi, sık gelen soruları ve sizi ayıran özelliği yazarsanız sonuç belirgin biçimde işinize yaklaşır.

Araca tarif vermeden önce şu bilgileri tek bir belgede toplayın:

• Kime satıyorsunuz ve bu kişi siteye hangi soruyla geliyor?
• Müşterinin sizi seçmesini sağlayan üç somut neden nedir?
• Ziyaretçinin sitede yapmasını istediğiniz tek ana eylem nedir?
• Hangi bilgileri asla uydurmaması gerektiğini açıkça yazdınız mı?

Son madde özellikle önemlidir, çünkü araç boşlukları tahminle doldurabilir. Bu belge işinize bir kez daha yarar: ileride bir ekiple çalışmak isterseniz aynı bilgiler projenin başlangıç noktası olur. Kısacası tarif hazırlamak boşa giden bir emek değildir.

Yapay zeka ile web sitesi yaparken teknik SEO nerede aksar?

Aksama genellikle görünmez yerlerde olur. Sayfa güzel görünür, fakat başlık hiyerarşisi karışıktır, her sayfa için ayrı başlık etiketi yazılmamıştır ya da adresler anlamsızdır. Araçlar bu konuda birbirinden çok farklıdır; bu yüzden genelleme yapmak yerine kendi aracınızda sınamanız gerekir.

Yayına almadan önce şu noktalara bakın:

1. Her sayfanın başlık etiketini ve açıklamasını ayrı ayrı düzenleyebiliyor musunuz?
2. Sayfa adreslerini istediğiniz gibi yazabiliyor musunuz?
3. Site haritası ve tarama kurallarına erişiminiz var mı?
4. Yönlendirme tanımlayabiliyor musunuz; eski adresleri yeni adreslere taşıyabiliyor musunuz?
5. Yapılandırılmış veri, yani arama motorlarının sayfanızı anlamasına yardım eden işaretleme, doğru mu?
6. Görsellerde alternatif metin ve makul dosya boyutu var mı?
7. Search Console ve analiz hesabınızı sorunsuz bağlayabiliyor musunuz?

Bu maddelerden ikisi ya da üçü bile eksikse büyüme sınırına erken çarparsınız. Üstelik bazı eksikleri sonradan kapatmak, baştan doğru kurmaktan daha zordur. Özellikle adres yapısını değiştirdiğinizde eski bağlantıların tümünü taşımanız gerekir.

Google yapay zeka ile yazılmış içeriğe nasıl bakar?

Google aracın kendisine değil çıktının değerine bakar. Spam politikaları, kullanıcıya değer katmadan çok sayıda sayfa üretmeyi ölçekli içerik kötüye kullanımı örnekleri arasında sayar. Bu kural, içeriğin nasıl üretildiğinden bağımsız olarak geçerlidir.

Üstelik üretken yapay zeka rehberi, doğruluk konusunda da açık: içeriği yayımlamadan önce elle doğrulamanızı öneriyor. Başlık etiketleri, meta açıklamaları, yapılandırılmış veri ve görsel alternatif metinleri de aynı incelemeye girer. Bu konunun ayrıntısını Google yapay zeka içeriğine ceza veriyor mu yazımızda ele aldık.

Site sahibi için anlamı şudur: aracın yazdığı "yirmi yıllık tecrübe" ya da "binlerce mutlu müşteri" cümlesi doğru değilse onu yayımlayan sizsiniz. Kısacası hata araca değil, sitenin sahibine yazılır. Bu nedenle üretilen her iddiayı, her rakamı ve her hizmet adını tek tek okuyun. Google ayrıca insan odaklı içerik rehberinde başka sitelerde bulunmayan özgün bilgi ve emeğe vurgu yapıyor. Yalnız özetleyen sayfa bu çıtayı geçmekte zorlanır.

Entegrasyon ihtiyacınız varsa ne olur?

Çoğu işletme için site tek başına durmaz. Formlar müşteri takip sistemine (CRM) gider, randevu takvime düşer, sipariş muhasebeye geçer, stok depoyla eşitlenir. Ancak hazır bir kurucunun sunduğu bağlantılar genelde yaygın senaryolarla sınırlıdır.

Basit bir form ile bir e-posta bildirimi çoğu araçta çalışır. Asıl zorluk, iş kuralı girdiğinde başlar. Örneğin talebin ilçeye göre farklı satış temsilcisine gitmesi, kurumsal müşteriye ayrı fiyat gösterilmesi ya da eski sistemden veri alınması özel geliştirme ister. Ayrıca bağlantı kurulsa bile hata olduğunda kimin haber alacağı ayrı bir sorudur. Bir talep sessizce kaybolursa, fark ettiğinizde çoktan müşteriniz gitmiş olur.

Bu nedenle aracı seçmeden önce sitenin hangi sistemlerle konuşacağını listeleyin. Liste iki maddeyi geçiyorsa, aracın o bağlantıları gerçekten destekleyip desteklemediğini satın almadan deneyin. Hangi entegrasyonların neye yaradığını kurumsal web sitesi entegrasyonları yazımızda ayrıntılandırdık.

Sitenin sahibi gerçekten siz misiniz?

Kararınızı en çok etkilemesi gereken ama en az sorulan soru budur. Yapay zeka platformunda kurulan siteler çoğu zaman o platformun altyapısında yaşar. Dolayısıyla aboneliği bıraktığınızda ne olacağı, baştan bilmeniz gereken bir konudur.

Satın almadan önce sözleşmede ve yardım sayfalarında şu soruların yanıtını arayın:

• Alan adı kimin adına kayıtlı; başka sağlayıcıya taşıyabiliyor musunuz?
• Sitenin kodunu, görsellerini ve metinlerini dışa aktarabiliyor musunuz?
• Dışa aktardığınız dosya başka bir yerde gerçekten çalışıyor mu?
• Üretilen metin ve görsellerin kullanım koşulları neler?
• Müşteri kayıtlarını ve form verilerini alıp götürebiliyor musunuz?
• Platform kapanır ya da koşullarını değiştirirse elinizde ne kalır?

Bu tablo yalnız yapay zeka araçlarına özgü değildir. Benzer bir bağımlılığı kötü kurgulanmış ajans işlerinde de görüyoruz; bu durumu yaşayanlar için web sitesi ve alan adını eski ajanstan geri alma rehberimiz var. Hangi yolu seçerseniz seçin, kural aynı: alan adı, analiz hesabı ve içerik sizin adınıza olmalı.

Güvenlik ve bakım sorumluluğu kimde kalır?

Barındırılan bir platformda altyapı güncellemelerini genelde sağlayıcı üstlenir. Bu gerçek bir kolaylıktır. Ancak sorumluluğun tamamı ona geçmez: yönetici hesabınızın güvenliği, form verilerinin kullanımı, eklediğiniz üçüncü taraf bağlantılar ve yedekleme planı yine sizin gündeminizdedir.

Yapay zekanın kod ürettiği kurulumlarda tablo daha da hassastır. Örneğin üretilen kod, çalışıyor görünse de form girdilerini düzgün denetlemeyebilir ya da gizli anahtarları açıkta bırakabilir. Üstelik kodu okuyamayan bir site sahibi bu riski göremez. Ekranda her şey doğru çalışırken arka tarafta bir açık durabilir.

Kendinize şu soruları sorun: Site saldırıya uğrarsa ilk kimi arayacağım? Son yedek ne zaman alındı ve geri yüklemeyi hiç denedim mi? Bir sorun olduğunda bunu müşterimden mi öğreneceğim? Bu soruların yanıtı boşsa, araç ne seçerseniz seçin bir bakım planına ihtiyacınız var demektir. Sonuç olarak güvenlik bir özellik değil, süren bir sorumluluktur ve birinin adına yazılı olması gerekir.

KVKK, GDPR ve erişilebilirlik işin neresinde?

Form, çerez ya da analiz aracı kullanan her site kişisel veriyle temas eder. Bir aracın size hazır çerez bandı ya da metin üretmesi, sitenizin uyumlu olduğu anlamına gelmez. Çünkü aydınlatma metni, sizin gerçekten hangi veriyi topladığınızı anlatmak zorundadır; bunu araç tahmin edemez.

Ayrıca bandın yalnız görünmesi de yetmez; izin verilmeden önce analiz ve reklam etiketlerinin çalışıp çalışmadığına bakmanız gerekir. Uygulama adımlarını KVKK ve GDPR uyumlu web sitesi rehberimizde topladık. Bu bölüm hukuki danışmanlık değildir; özel durumunuz için bir hukukçuya danışın.

Erişilebilirlik ise sıklıkla unutulan diğer başlıktır. W3C'nin yayımladığı WCAG yönergeleri, web içeriğini engelli kullanıcılar için kullanılabilir kılmanın uluslararası standardıdır ve algılanabilir, işletilebilir, anlaşılabilir, sağlam olmak üzere dört ilke üzerine kuruludur. Renk karşıtlığı, klavye ile gezinme ve görsel açıklamaları bu kapsama girer. Üretilen şablonlarda bu noktaları elle denemenizi öneririz. Örneğin siteyi fare kullanmadan gezmeyi deneyin; bir dakikada çok şey görürsünüz.

Yapay zeka ile web sitesi hızlı olur mu, nasıl ölçersiniz?

Hız, aracın vaadine göre değil ölçüme göre değerlendirilmelidir. Google'ın kullandığı Core Web Vitals ölçütleri üç başlıkta toplanır: yükleme için LCP, etkileşim için INP, görsel kararlılık için CLS. web.dev rehberine göre iyi değerler LCP için 2,5 saniye ya da altı, INP için 200 milisaniye ya da altı, CLS için 0,1 ya da altıdır.

Bu ölçütlerin ne anlattığını Core Web Vitals rehberimizde açıkladık. Pratikte önemli olan, ölçümü kendi sitenizde ve mobilde yapmanızdır. Çünkü üretilen sayfalar büyük görseller ya da gereksiz kod barındırabilir, bazen de tamamen hızlı çalışır. Bunu genellemek yerine ölçün.

Ayrıca değerlendirmeyi yalnız ana sayfayla sınırlamayın. Hizmet sayfanızı, form sayfanızı ve en ağır görselli sayfanızı da ölçün. Sonucu telefonda, tercihen orta seviye bir cihazda elle de deneyin. Dolayısıyla test sonucu kötü çıktığında ilk soru şudur: bu aracın ayarlarında bunu düzeltebiliyor muyum? Düzeltemiyorsanız, o sınır artık sizin de sınırınızdır.

Yapay zeka ile web sitesi hangi işe yeter, ne zaman profesyonel gerekir?

Aşağıdaki tablo, kendi saha gözlemimize dayanan bir başlangıç çerçevesidir; garanti değil. Satırınızı bulun, sonra kontrol listesine geçin.

Tabloda belirleyici olan bütçe ya da sektör değildir. Belirleyici olan şudur: site bozulursa ya da istenen sonucu vermezse işiniz ne kadar zarar görür? Zarar küçükse araçla deneyin. Zarar büyükse, başlangıçtaki hız kazancı sonraki kayıpları karşılamaz.

Örnek senaryo: açılışı yaklaşan küçük bir kafe ne yapmalı?

Bir kafe düşünün: açılışa iki hafta var, menü henüz oturmamış, adres ve çalışma saatleri duyurulmalı. Bu durumda yapay zeka ile web sitesi kurmak makul bir ilk adımdır. Çünkü ihtiyaç basittir, hız önemlidir ve içerik sık değişecektir.

Yine de bazı işleri elle yapmanız gerekir. Alan adını kendi adınıza alın, işletme profilinizi güncel tutun, menü ve saat bilgisini tek tek doğrulayın. Aracın yazdığı "şehrin en iyi kahvesi" gibi kanıtsız ifadeleri çıkarın; ayrıca fotoğrafları gerçek mekândan kullanın. Stok görsel, ziyaretçiyi geldiğinde hayal kırıklığına uğratır.

Peki ne zaman yeniden değerlendirmeli? Kafe paket servis, online sipariş ya da ikinci şubeye geçtiğinde ihtiyaç değişir. O noktada sipariş akışı, ölçüm ve yerel arama ön plana çıkar. Böylece araç, işe başlamak için doğru, büyümek için dar bir kalıp olabilir. Önemli olan, bu geçişi planlamak ve başlangıçta verileri ile alan adını kilitlememektir.

Örnek senaryo: ihracat yapan üretici neden farklı karar verir?

Şimdi başka bir örnek: endüstriyel parça üreten, üç dilde müşteri arayan bir firma. Alıcı teknik belge ister, sertifika sorar, karşılaştırma yapar ve satın alma süreci haftalar sürer. Bu nedenle sitenin görevi güzel görünmek değil, güven inşa edip nitelikli talep toplamaktır.

Burada araçla üretilen genel metin işe yaramaz. Teknik veriler yanlış yazılırsa geri dönüşü pahalıdır. Ayrıca her dil için doğru dil işaretlemesi, ürün sayfası yapısı ve belge indirme akışı gerekir. Üstelik talep formu büyük olasılıkla CRM'e gitmeli, satış ekibine ülkeye göre dağılmalıdır.

Bu senaryoda hesap farklıdır. Birkaç saatlik kurulum kazancı, tek bir kaçan büyük teklifle kıyaslanamaz. Yine de ekip yapay zekadan yararlanabilir: metin taslağı, çeviri ön hazırlığı ve görsel fikir için kullanır, fakat çıktıyı uzman kontrolünden geçirir. Yani soru "yapay zeka mı, insan mı" değil, "kim neyi kontrol ediyor" sorusudur. Kurumsal alıcı karşısında bu kontrolün izi sitede hemen fark edilir.

Yapay zeka ile web sitesi kurmadan önce kontrol listesi nedir?

Aşağıdaki listeyi kararınızdan önce doldurun. Her "hayır" ya da "bilmiyorum" yanıtı, bir risk ya da uzmana soracağınız bir soru anlamına gelir.

1. Sitenin tek cümlelik görevini yazabiliyor musunuz?
2. Sitenin altı ay sonraki başarısını nasıl ölçeceğinizi biliyor musunuz?
3. Alan adı sizin adınıza mı kayıtlı?
4. Aboneliği bırakınca içeriğinizi alabiliyor musunuz?
5. Formlar doğru kişiye gidiyor ve siz bunu test ettiniz mi?
6. Başlık etiketi, adres ve yönlendirme ayarlarına erişebiliyor musunuz?
7. Analiz ve Search Console hesaplarını kendi adınıza bağladınız mı?
8. Gereken entegrasyonları satın almadan denediniz mi?
9. Metindeki her iddiayı ve rakamı doğruladınız mı?
10. Aydınlatma metni ve çerez davranışı gerçek veri akışınızı anlatıyor mu?
11. Siteyi telefonda baştan sona kendiniz gezdiniz mi?
12. Bir sorun olduğunda sorumlu kişiyi biliyor musunuz?

Bu liste, yayın öncesi kontrol işinin yalnız bir bölümü. Tam süreç için web sitesi yayın öncesi test süreci yazımıza göz atın. Örneğin form testini yalnız bir kez değil, telefondan ve bilgisayardan ayrı ayrı yapın.

Yapay zeka ile profesyonel tasarım birlikte kullanılabilir mi?

Evet, çoğu işletme için en akılcı yol budur. Araç ile uzman birbirinin rakibi olmak zorunda değildir. Araç, hızlı üretim tarafında; uzman, karar ve kontrol tarafında güçlüdür. Dolayısıyla işi bu iki tarafa göre bölmek, ikisini tek başına kullanmaktan daha iyi sonuç verebilir.

Pratikte şöyle bir paylaşım düşünebilirsiniz:

• Siz: araçla kaba taslak çıkarır, hoşunuza giden yönü gösterirsiniz.
• Uzman: bilgi mimarisini, sayfa önceliğini ve ölçüm planını kurar.
• Birlikte: işe özgü bilgiyi toplar, araçla ilk metni üretir, sonra doğrular.
• Uzman: teknik SEO, entegrasyon, güvenlik ve hız işlerini tamamlar.
• Siz: yayından sonra içerik ekler, gelen talepleri takip edersiniz.

Böylece taslak aşaması kısalır ve anlaşmazlık azalır, çünkü uzmana soyut bir tarif yerine somut bir örnek gösterirsiniz. Üstelik bu taslak, projenin brief dosyasını da besler. Brief kısaca projenin amacını ve sınırlarını anlatan yazılı özettir; nasıl hazırlanacağını web projesinde brief yazımızda anlattık.

Profesyonel ekipten aslında neyi satın alırsınız?

Birçok kişi tasarım işini "güzel ekran" olarak düşünür. Oysa ödediğiniz bedelin önemli kısmı, görünmeyen kararlara ve sorumluluğa gider. Bir ekip önce neyi yapmamanız gerektiğini söyler. Hangi sayfanın gereksiz olduğunu, hangi vaadin riskli olduğunu, hangi akışın müşteriyi kaybettirdiğini gösterir.

Ayrıca bir de sorumluluk tarafı vardır. Araç hata yaptığında kimseye hesap soramazsınız; yazılı bir kapsamla çalıştığınız ekip ise teslim ettiği işin arkasında durmak zorundadır. Bu nedenle fark çıktının kendisinden çok, çıktıyı denetleyen birinin varlığıdır.

Elbette her ekip bunu sağlamaz. Bazı hizmetler yalnız hazır şablon doldurur; bazıları da kendisi yapay zeka ile üretip üzerine pahalı bir fatura yazar. Bu yüzden "insan yaptı" demek tek başına kalite göstergesi değildir. Ekibi nasıl değerlendireceğinizi kurumsal web tasarım ajansı seçimi yazımızda ayrıntılandırdık. Kısacası ölçütünüz sürecin kendisi ve teslim edilen haklar olmalı.

Teklif alırken hangi soruları sormalısınız?

Teklifleri karşılaştırmanın en iyi yolu, herkese aynı soruları sormaktır. Böylece fiyat dışındaki farkları da görürsünüz. Aşağıdaki soruları yazılı olarak iletin, yanıtları da yazılı isteyin.

1. Alan adı, kod ve içeriğin sahibi proje sonunda kim olacak?
2. Projede yapay zeka kullanıyor musunuz; kullanıyorsanız çıktıyı kim, nasıl kontrol ediyor?
3. Kapsamda hangi sayfalar, entegrasyonlar ve revizyon hakları var?
4. Teknik SEO için hangi işleri teslimden önce tamamlıyorsunuz?
5. Hız ölçümünü hangi araçla, hangi sayfalarda yapıyorsunuz?
6. Teslimden sonra bakım, güncelleme ve yedekten kim sorumlu?
7. Başka bir ekibe geçmek istersem hangi dosyaları teslim edersiniz?

Yanıtların netliği, genellikle projenin de ne kadar net yürüyeceğini gösterir. Örneğin sahiplik sorusuna belirsiz yanıt alıyorsanız, ileride aynı belirsizlikle karşılaşma olasılığınız yüksektir. Öte yandan her soruya rahatça yanıt veren bir ekip, süreç boyunca da aynı açıklığı sürdürme eğilimindedir. Bu soruları aynı şekilde yapay zeka aracının yardım sayfalarına da sorun.

Araçla kurduğunuz siteyi sonradan profesyonelleştirebilir misiniz?

Çoğu zaman evet, ama bu iş bir "cilalama" değil kısmi bir taşımadır. Önce elde ne olduğuna bakmak gerekir: dışa aktarılabilen kod var mı, içerik kopyalanabiliyor mu, adresler korunabiliyor mu? Bu soruların yanıtı işin kapsamını belirler.

Genellikle önce metinleri ve görselleri alırız, sonra sitenin amacını yeniden yazarız, ardından yapı ve ölçümü kurarız. Sitenin arama trafiği oluşmuşsa eski adresleri yeni adreslere yönlendirmek zorunludur; aksi halde kazanılmış görünürlüğü riske atarsınız. Bu ayrıntılar için web sitesi yenilerken SEO nasıl korunur yazımıza bakabilirsiniz.

Öte yandan araçla başlamak boşa giden bir emek değildir. Hangi sayfaya ilgi olduğunu, hangi soruların geldiğini ve müşterinin neyi anlamadığını öğrenmiş olursunuz. Bu veri, profesyonel projenin en değerli girdisine dönüşür. Dolayısıyla erken başlamak hata değildir; hata, sınıra ulaştığınız halde aynı kalıpta kalmaya devam etmektir.

Karar vermek için son adım nedir?

Bir kâğıda üç satır yazın: sitenin görevi, bozulursa işe verdiği zarar ve konuşması gereken sistemler. Görev basit, zarar küçük ve sistem sayısı azsa aracı deneyin; kontrol listesini yine de uygulayın. Görev satış, zarar büyük ya da entegrasyon listesi uzunsa profesyonel yolu değerlendirin.

İkinci durumdaysanız ya da araçla bir yere kadar gelip tıkandıysanız, kapsamınızı netleştirmek için bize ulaşabilirsiniz. Kurumsal web sitesi yaptırma sayfamızdan projenizi anlatın, size kapsam, süre ve fiyat içeren yazılı bir teklif iletelim. Böylece elinizdeki diğer seçeneklerle aynı ölçütlerde karşılaştırma yapabilirsiniz.

Teklif isteğinizde mevcut taslağınızı ya da aracınızı da belirtin. Çünkü bazen doğru yanıt yeni bir site değil, elinizdeki sitenin belirli eksiklerini gidermektir. Ayrıca tablo sizi araç yönüne işaret ediyorsa bunu rahatça seçin; her işletmenin bugün özel bir siteye ihtiyacı yoktur. Önemli olan, kararı ekran görüntüsüne göre değil, sitenin işinize yapacağı katkıya göre vermenizdir.