Site Geçmişi Sorgulama

Site geçmişi sorgulama nedir, ne işe yarar?

Site geçmişi sorgulama, bir alan adının ya da sayfanın geçmişte nasıl göründüğünü, ne zaman yayına girdiğini ve yıllar içinde ne için kullanıldığını arşiv kayıtlarından çıkarmaktır. Bu aracı kurarken amacım basitti: sitenin eski halini tarih tarih aramak yerine bütün geçmişi tek ekranda özetlemek. Araç İnternet Arşivi'nin takvim verisini okur, ilk ve son kaydı bulur, yıl yıl kayıt sayısını çizer. Ardından her örnek yıl için bir kaydı açıp başlığını, dilini ve altyapısını listeler.

Bu bilgiyi sahada en çok üç durumda kullanıyorum:

• Alan adı alımı: süresi dolmuş bir alan adını satın almadan önce eski kullanımını görmek.
• Site taşıma: eski sitede hangi sayfaların olduğunu bulup 301 yönlendirmelerini planlamak.
• Rakip inceleme: bir rakibin sitesini yıllar içinde nasıl değiştirdiğini izlemek.

Her üç durumda da whois sorgulama ile kayıt tarihine bakmak tabloyu tamamlar. Çünkü arşivdeki ilk kayıt ile alan adının kayıt tarihi arasındaki fark, alan adının el değiştirip değiştirmediğine dair ilk ipucudur.

Google önbelleği kalktıktan sonra sitenin eski halini nerede bulursunuz?

Uzun yıllar pratik yol Google önbelleğiydi. Ancak Google önbellek bağlantısını 2024 başında sonuçlardan kaldırdı ve cache: operatörünün belgesini 24 Eylül 2024'te, operatörün artık çalışmadığı notuyla sildi; bu kaydı Search Central güncellemeler sayfasında görebilirsiniz. Dolayısıyla bir sayfanın eski haline bakmanın başlıca yolu artık İnternet Arşivi'nin Wayback Machine hizmeti.

Arşiv 1996'dan beri web'i kaydediyor ve Ekim 2025'te bir trilyon arşivlenmiş web sayfası eşiğini geçtiğini kendi blogunda duyurdu. Öte yandan her siteyi her gün kaydetmez. Popüler bir haber sitesinin ana sayfasında ayda binlerce kayıt görürken küçük bir işletme sitesinde yılda birkaç kayıt görürsünüz.

Bu yüzden araçta iki yol sunuyorum. Genel tablo için Geçmişi göster düğmesi yılları özetler. Belirli bir gün içinse Bu tarihteki hali alanı, arşivin o güne en yakın kaydını açar. Kısacası ikisini birlikte kullanınca hem uzun dönemi hem de tek bir anı görürsünüz.

Süresi dolmuş alan adı almadan önce site geçmişine neden bakmalısınız?

Eski bir alan adı cazip görünür: yaşı vardır, belki bağlantıları da vardır. Ancak Google'ın spam politikaları bunu “süresi dolmuş alanı kötüye kullanma” başlığıyla açıkça tanımlıyor: alan adını sırf sıralamayı manipüle etmek için satın alıp kullanıcıya değer katmayan içerikle doldurmak. Politikadaki örneklerden biri, eski bir ilkokul sitesinde yayınlanan kumar içeriği.

Bu nedenle alan adı alırken site geçmişi benim için pazarlığın ilk adımı. Özellikle şunlara bakıyorum:

• Arşivdeki ilk kayıt ile whois kayıt tarihi uyuşuyor mu?
• Yıllar arasında boşluk ve ardından konu ya da dil değişimi var mı?
• Kumar, yetişkin içerik, ilaç spamı ya da park sayfası izi çıkıyor mu?
• Alan adı bugün nereye gidiyor? Bunu yönlendirme denetleyici ile görürsünüz.

Fiyatı konuşurken domain değeri hesaplama aracının verdiği aralığı da geçmişle birlikte düşünün. Temiz geçmişli bir alan adı ile spam geçmişli bir alan adı aynı fiyatı hak etmez. Karar büyükse bir SEO danışmanlığı görüşmesinde geçmişi ve bağlantı profilini birlikte incelemenizi öneririm.

Grafikteki boşluklar ve yönlendirme yılları ne anlatır?

Grafikteki her çubuk bir yılın kayıt sayısını gösterir. Yeşil çubuk o yıl kayıtların çoğunun normal sayfa olduğunu, mavi çubuk yönlendirme (3xx) ağırlığını, kırmızı çubuk ise hata (4xx, 5xx) ağırlığını anlatır. Kayıt olmayan yıllar ise zemin çizgisinde ince kırmızı bir işaret olarak kalır.

Boşluk yılı genelde iki şeyden birine işaret eder: alan adı kimsenin ilgisini çekmeyecek kadar boştaydı ya da süresi doldu ve bir süre kimsede değildi. Boşluktan sonra başlık, dil ya da altyapı da değiştiyse alan adı büyük olasılıkla el değiştirmiştir.

Yönlendirme dönemi ise her zaman kötü değildir. Örneğin hurriyet.com.tr sorgusunda 2002-2015 arası mavidir; açtığım 2003 kaydında adres, o dönem kullanılan hurriyetim.com.tr adresine yönleniyordu. Yani site yayındaydı, yalnız başka bir alan adında. Buna karşılık küçük bir alan adı yıllarca bambaşka bir markaya yönlendiyse, o markanın bağlantıları ve itibarı alan adına bağlanmış olabilir. Bu durumda kaydı açıp hedefe mutlaka bakın.

Riskli geçmiş işaretlerini nasıl yorumlamalısınız?

Araç her örnek kaydın başlığında, açıklamasında ve anahtar kelimelerinde bilinen spam izlerini arar. Kumar ve bahis, yetişkin içerik, ilaç spamı, kredi spamı, replika ürün, korsan yazılım, hacklenmiş sayfa ve satılık ya da park sayfası bunlardan bazıları. Ayrıca yıllarca Latin alfabesiyle yayın yapan bir sitede bir yıl Çince ya da Kiril başlık çıkarsa bunu da işaretler.

Uyarıları okurken şu kuralı uyguluyorum:

1. Tek yılda çıkan işaret, çevresindeki yıllar temizse çoğu zaman kısa süreli bir hack ya da geçiş dönemidir.
2. Arka arkaya birkaç yılda çıkan işaret ise alan adının o işte kullanıldığını gösterir.
3. Haber ve spor sitelerinde bahis gibi kelimeler doğal içerikte de geçebilir; bağlamı okumadan karar vermeyin.

Son olarak, araç yıl başına yalnız bir kaydı açar. Bu yüzden şüpheli bir yıl görürseniz grafikte o yılın çubuğuna tıklayıp takvimdeki diğer aylara da bakın. Tek kayda dayanarak alan adını ne aklayın ne de gözden çıkarın.

Arşivde kayıt yoksa ya da site arşivden çıkarılmışsa ne yapmalısınız?

Kayıt çıkmaması temiz geçmiş demek değildir. İnternet Arşivi'nin yardım sayfasına göre tarayıcıların o dönemde varlığından haberi olmadığı siteler arşive girmeyebilir. Yeni kurulan ya da hiç bağlantı almamış alan adlarında bu çok sık olur. Tam adres kapsamıyla bir alt sayfa aradıysanız Ana sayfa kapsamıyla da deneyin; bazen yalnız ana sayfa kaydedilmiştir.

Bir sayfanın bugünkü halini arşive eklemek isterseniz Arşive kaydet bağlantısını kullanın. Arşivin yardım sayfası taranan bir sitenin Wayback Machine'de görünmesinin 3 ile 10 saat sürdüğünü belirtiyor.

Arşivden çıkarılmış sitelerde durum farklıdır: kayıtlar vardır ama gösterime kapalıdır. Site sahipleri bunu info@archive.org adresine yazarak talep edebilir ve arşiv sonucu önceden garanti etmez. Alan adı satın alıyorsanız satıcıya bu kararın nedenini sorun; cevabı pazarlığın parçası yapın.

Site taşıma ve 301 kararlarında site geçmişini nasıl kullanıyorum?

Yeni bir site kurarken en sık kaybolan şey eski adreslerdir. Müşteri çoğu zaman eski sitenin sayfa listesini saklamamıştır; ben de bu listeyi arşivden çıkarırım. Önce Ana sayfa kapsamıyla yılları görür, sonra eski menüdeki önemli sayfaları Tam adres kapsamıyla tek tek sorgularım. Böylece hangi sayfanın ne zaman yayında olduğunu ve hangi başlığı taşıdığını bilirim.

Bu listeyle 301 haritasını gerçek adreslerle kurarsınız. Taşıma sonrasında her eski adresin doğru yere gittiğini yönlendirme denetleyici ile, yeni sayfaların teknik durumunu da SEO analiz aracı ile kontrol edin. Adım adım süreci SEO migration kontrol listesi yazımda anlattım.

Aynı yöntem eski bir alan adını yeni siteye 301 ile bağlarken de işe yarar. Eski sitenin konusu yeni siteyle uyuşmuyorsa yönlendirme beklediğiniz değeri taşımaz. Bağlantı profilinin neden önemli olduğunu kaliteli backlink yazısında ayrıca ele aldım.