Web Sitesi Teslim Kontrol Listesi: Teslim Alırken Neleri İstemelisiniz?

Web sitesi teslim aşaması, projenin en çok gözden kaçan ama en uzun etkisi olan adımıdır. Tasarım biter, site yayına girer; ancak alan adı, hosting, yönetici hesabı ve ölçüm araçları kimin adına duruyorsa site de pratikte onundur. Bu rehberde Talha Aslan ve ekibi olarak teslim günü masaya koymanız gereken her kalemi tek tek sıralıyoruz.

Kısacası teslim, yalnızca "site yayında" demek değildir. Yarın tasarımcınız ulaşılamaz hale gelse bile siteyi başka bir ekibe sorunsuz devredebiliyorsanız teslim gerçekten tamamlanmıştır. Bu yazıdaki listeyi bu ölçüyle okumanızı öneririz. Ayrıca her maddeyi "bu bilgi bende mi, yoksa yalnızca birinin hafızasında mı?" sorusuyla sınayın.

Öte yandan teslim kontrolü ile kabul testi aynı şey değildir. Sayfaların doğru çalışıp çalışmadığını sınamak için kabul testi kontrol listemize bakabilirsiniz. Bu yazı ise "neyin sahibi olmalıyım ve elimde ne olmalı" sorusuna cevap veriyor.

Teslim neden yalnızca "site yayında" demek değildir?

Bir site yayında görünürken bile kritik parçalar başkasının hesabında kalabilir. Örneğin alan adı geliştiricinin kişisel hesabına kayıtlı olabilir; hosting ajansa ait kurumsal pakette duruyor olabilir; Google Analytics mülkü ise ajans hesabının altında kurulu olabilir. Site bugün çalışır, fakat ilişki bozulduğunda hiçbirine dokunamazsınız.

Saha tecrübemizde en sık karşılaştığımız sorun kötü niyet değil, dağınıklıktır. Proje hızlı ilerlerken herkes "sonra devrederiz" der ve o "sonra" hiç gelmez. Bu yüzden teslimi ayrı bir iş kalemi olarak planlamak, tasarım kadar önemlidir.

Eğer bu sorunu zaten yaşıyorsanız, yani site ya da alan adı eski bir ajansta kaldıysa, adım adım çözüm için web sitesi ve alan adını eski ajanstan geri alma rehberimizi okuyun. Bu yazıyı ise o duruma hiç düşmemeniz için yazdık.

Teslim kontrol listesini projenin hangi aşamasında hazırlamalısınız?

En doğru zaman, projenin başıdır. Teslim listesini son haftaya bırakırsanız, hesapların çoğu çoktan başkasının adına açılmış olur ve geri dönmek ek iş çıkarır. Oysa listeyi ilk toplantıda paylaşırsanız, ekip her hesabı doğrudan sizin adınıza kurar.

Örneğin keşif aşamasında alan adının hangi hesapta durduğunu, hosting kararını ve ölçüm araçlarının sahipliğini konuşmak yalnızca birkaç dakika sürer. Buna karşın aynı konuyu proje bittikten sonra çözmeye çalışmak günler alabilir. Bu yüzden listeyi bir "kapanış belgesi" değil, bir "açılış belgesi" olarak görün.

Ayrıca proje boyunca listeyi güncel tutun. Yeni bir eklenti satın aldığınızda ya da yeni bir servis bağladığınızda ilgili satırı hemen doldurun. Böylece teslim günü sıfırdan envanter çıkarmak yerine hazır bir tabloyu birlikte kontrol edersiniz.

Kısacası iyi bir teslim, son gün yapılan bir iş değil, proje boyunca biriken düzenli bir kayıttır. Ekibinizden bu kaydı ortak bir belgede tutmasını isteyebilirsiniz.

Alan adı sahipliğini nasıl kontrol edersiniz?

Alan adı, sitenizin adresidir ve teslim listesinin ilk kalemidir. Kontrol etmeniz gereken nokta basittir: kayıt firmasındaki hesap sizin adınıza mı, kayıt sahibi (registrant) bilgisi şirketiniz mi? İletişim e-postası da size ait olmalıdır, çünkü yenileme ve transfer onayları bu adrese gider. Eğer e-posta geliştiricinin adresiyse, alan adınızın süresinin dolduğunu ya da bir transfer talebini zamanında öğrenemeyebilirsiniz.

Ayrıca transfer kilidi ve transfer kodu konusunu öğrenin. ICANN'in Transfer Policy belgesi, alan adını bir kayıt firmasından diğerine taşırken kullanılan AuthInfo kodu ve transfer engeli durumları için kuralları tanımlar. Kodun kendisini teslim günü almanız şart değildir; ancak gerektiğinde kendi panelinizden üretebiliyor olmanız gerekir.

• Kayıt firmasının adı ve giriş adresi.
• Hesabın sizin e-postanızla açıldığının teyidi.
• Yenileme tarihi ve otomatik yenileme ayarı.
• DNS kayıtlarının hangi panelde yönetildiği.

Alan adı sürecini kaçırıp sorun yaşayanlar için süresi dolan alan adını geri alma yazımız ayrıntılı bir yol haritası sunuyor.

Hosting erişimi ve sunucu bilgileri sizde mi?

Hosting, sitenin dosyalarının ve veritabanının durduğu yerdir. İdeal senaryoda hosting hesabını doğrudan siz açarsınız, faturayı siz alırsınız ve tasarım ekibi bu hesaba ek kullanıcı olarak erişir. Böylece ilişki bittiğinde yalnızca o kullanıcıyı kaldırırsınız.

Ancak bazı projelerde site, ajansa ait bir pakette durur. Bu kendi başına yanlış değildir; yine de sözleşmede hangi koşulda ve ne kadar sürede taşıma desteği alacağınızı yazılı hale getirin. Ayrıca şu bilgileri bir kasaya kaydedin:

• Hosting paneli adresi, kullanıcı adı ve iki adımlı doğrulama yöntemi.
• Dosya aktarımı (SFTP) bilgileri.
• Veritabanı adı ve veritabanı kullanıcısı.
• Kullanılan PHP veya çalışma ortamı sürümü.
• Paketin bitiş tarihi ve kaynak limitleri.

Not: Şifreleri e-postayla düz metin olarak almak yerine bir parola yöneticisi üzerinden paylaşmayı tercih edin. Teslimden sonra da hosting panelindeki şifreyi kendiniz değiştirin; böylece erişimin artık yalnızca sizde ve sizin yetkilendirdiğiniz kişilerde olduğundan emin olursunuz. Ayrıca hosting faturasının hangi e-postaya gittiğini kontrol edin, çünkü ödeme hatırlatmasını kaçırmak sitenin kapanmasına yol açabilir.

Yönetici hesabını nasıl devralmalısınız?

Yönetim paneline giren ilk yönetici hesabı size ait olmalıdır. Geliştirici, kendi işini yapmak için ayrı bir hesap kullanabilir; fakat ana yönetici rolü sizin e-postanıza bağlı olmalıdır. Böylece şifre sıfırlama bağlantıları da sizin kutunuza düşer.

Örnek senaryo: Bir işletme, siteyi "admin" adlı tek bir hesapla teslim alıyor ve şifreyi ajans biliyor. Ajansla çalışma bittiğinde şifreyi değiştirmeyi unutuyorlar. Bu durumda eski ekip teknik olarak hâlâ siteye girebilir. Doğru yöntem ise her kişiye ayrı hesap açmak ve gerekmeyen hesapları kapatmaktır.

Dolayısıyla teslim günü şu soruları sorun: Kaç yönetici hesabı var? Her biri kime ait? İki adımlı doğrulama açık mı? Kullanılmayan hesapları kim sildi? Bu dört sorunun yazılı cevabı, ileride çıkabilecek birçok güvenlik sorununu baştan önler. Örneğin yeni bir çalışan işe başladığında ona kendi hesabını açar, ayrıldığında ise yalnızca o hesabı kapatırsınız; ortak şifreyi herkesle yeniden paylaşmak zorunda kalmazsınız.

Kaynak dosyalar ve tasarım dosyaları neden önemli?

Sitenin yayındaki hali, aslında bir sonuçtur. Onu üreten tema dosyaları, özel kodlar, tasarım dosyaları ve görsellerin orijinal halleri ise asıl varlıktır. Bunlar elinizde değilse küçük bir değişiklik için bile aynı ekibe bağımlı kalırsınız.

Özellikle özel kodla geliştirdiğiniz sitelerde kaynak kodun güncel bir kopyasını isteyin. Kod bir sürüm kontrol deposunda (örneğin Git deposu) tutuluyorsa, deponun size ait bir hesaba aktarılmasını ya da en azından size okuma yetkisi tanınmasını talep edin. Tasarım dosyaları için de aynı mantık geçerlidir.

• Tema veya uygulama kaynak kodu.
• Tasarım aracındaki proje dosyaları.
• Logo, ikon ve görsellerin yüksek çözünürlüklü orijinalleri.
• Kullanılan yazı tiplerinin listesi ve kaynağı.

Böylece bir yıl sonra yeni bir sayfa eklemek istediğinizde sıfırdan başlamazsınız. Üstelik farklı bir ekiple çalışmaya karar verirseniz, yeni ekip mevcut tasarım dilini koruyarak işe devam edebilir.

Web sitesi teslim gününde yedeği nasıl almalı ve test etmelisiniz?

Web sitesi teslim gününde sitenin tam bir yedeğini, yani dosyalar ve veritabanı birlikte, kendi depolama alanınıza alın. Yedeğin yalnızca var olması yetmez; geri yüklenebildiğini de görmek gerekir. Hiç denemediğiniz bir yedek, kriz anında sürpriz çıkarabilir.

Bu nedenle teslim paketine bir de "geri yükleme notu" eklenmesini isteyin: yedek nerede duruyor, hangi araçla oluştu, geri yükleme hangi adımlarla ilerler? Otomatik yedekleme varsa sıklığı ve saklama süresi de bu notta yazmalıdır.

Yedekleme planını daha geniş ele almak isterseniz web sitesi yedekleme stratejisi yazımız kopya sayısı, konum ve sıklık konularını ayrıntılı anlatıyor. Teslim için kısa kural şudur: en az bir kopya, hosting firmasından bağımsız bir yerde ve sizin kontrolünüzde durmalıdır.

Lisanslar ve ücretli eklentiler kimin adına olmalı?

Ücretli tema, eklenti, yazı tipi ve stok görseller, sitenin sessiz bağımlılıklarıdır. Lisans ajans hesabına kayıtlıysa güncelleme hakkı ilişki bittiği gün sona erebilir. Sonuç olarak site çalışmaya devam eder, ancak güvenlik güncellemelerini alamaz hale gelebilir.

Bu yüzden her ücretli bileşen için lisans sahibini, yenileme tarihini ve kullanım koşulunu bir tabloda isteyin. Bazı lisanslar devredilebilir, bazıları değildir; bunu ürünün kendi lisans sayfasından kontrol edin. Devredilemeyen bir lisans varsa, kendi adınıza yeni lisans almanın maliyetini baştan bilin.

Ayrıca stok görsel ve yazı tipi lisanslarını hafife almayın. Kullanım hakkı belgesi elinizde değilse, ileride hak sahibinden gelen bir talebe yanıt vermekte zorlanabilirsiniz. Bu genel bilgidir, hukuki danışmanlık değildir; lisans koşulları için bir hukuk uzmanına danışın.

Analitik ve Search Console sahipliğini nasıl devralırsınız?

Ölçüm hesapları, sitenin geçmişini taşır. Google Analytics mülkünü ajans kendi hesabı altında kurduysa, ilişki bittiğinde yıllık trafik verinize erişiminizi kaybedebilirsiniz. Bu nedenle mülkün sizin hesabınızda olmasını ya da size en üst yetkinin verilmesini isteyin.

Google'ın erişim ve veri kısıtlama yönetimi sayfası, Analytics'te Yönetici, Düzenleyici, Pazarlamacı, Analist ve Görüntüleyici olmak üzere beş rol tanımlar. Teslimde sizin rolünüz Yönetici olmalıdır; ajans ise ihtiyaç kadar daha dar bir rolle kalabilir. Bunun yanında veri saklama süresi ve dönüşüm tanımları gibi temel ayarların bir ekran görüntüsünü de teslim paketine ekleyin; böylece ileride bir ayarın neden değiştiğini kolayca takip edersiniz.

Search Console tarafında ise sahiplik ayrımı daha da önemlidir. Google'ın sahipleri, kullanıcıları ve izinleri yönetme belgesine göre doğrulama yapan sahip, sitedeki bir doğrulama jetonuyla sahipliğini kanıtlar; kullanıcı silinse bile jeton yerinde kaldığı sürece yeniden doğrulayabilir. Yani eski sahipleri kaldırırken jetonları da temizlemeniz gerekir. Ayrıntılı adımlar için Search Console'dan eski sahip kaldırma yazımıza bakın.

Web sitesi teslim tablosu: hangi kalem kimde olmalı?

Aşağıdaki tablo, web sitesi teslim kontrolünde her kalemin ideal sahibini ve neyi istemeniz gerektiğini özetler. Teslim toplantısına bu tabloyu yazdırıp götürebilirsiniz.

Etiket yöneticisi ve reklam bağlantıları unutulmamalı mı?

Evet, çünkü bu hesaplar çoğu zaman en son akla gelir. Google Etiket Yöneticisi kapsayıcısı, dönüşüm etiketleri ve reklam hesaplarıyla kurulan bağlantılar da sitenin parçasıdır. Kapsayıcıyı ajans kendi hesabında kurduysa, etiketleri değiştirme yetkiniz olmayabilir.

Bu nedenle kapsayıcıda sizin hesabınızın en üst yetkiye sahip olmasını isteyin. Ayrıca sitede hangi ölçüm kodlarının çalıştığını gösteren basit bir liste talep edin: hangi etiket, hangi amaçla, hangi tetikleyiciyle? Böylece ileride gereksiz ya da çift çalışan etiketleri kolayca bulursunuz. Ayrıca çerez onay aracının hangi etiketleri hangi izinle çalıştırdığını da bu listeye eklemenizi öneririz.

Öte yandan reklam hesaplarının kendisi de sizin olmalıdır; ajans yalnızca yönetici erişimiyle bağlanmalıdır. Kısacası mantık her araçta aynıdır: hesap sizde, erişim ekipte.

Dokümantasyonda hangi bilgiler yer almalı?

Dokümantasyon, sitenin kullanım kılavuzudur. Uzun olması gerekmez; ancak yeni bir ekibin siteyi bir günde anlayabileceği kadar net olmalıdır. Bizim projelerimizde teslim notu genellikle iki bölümden oluşur: içerik ekibi için kullanım rehberi ve teknik ekip için altyapı notu.

1. Sayfa ve yazı ekleme adımları, görsellerin önerilen ölçüleri.
2. Form bildirimleri hangi e-posta adreslerine gider.
3. Hangi eklentiler neden kurulu ve hangileri kritik.
4. Önbellek ve güvenlik ayarlarının özeti.
5. Yedekleme ve geri yükleme yöntemi.
6. Üçüncü taraf servisler ve bağlantı anahtarlarının nerede saklandığı.

Ayrıca kısa bir ekran kaydı da çok işe yarar. Yazılı not ve birkaç dakikalık anlatım, ileride aklınıza gelecek soruların büyük kısmını yanıtlar. Dokümantasyonu bir kez yazıp bırakmayın; sitede önemli bir değişiklik yaptığınızda ilgili bölümü de güncelleyin, aksi halde belge kısa sürede gerçeği yansıtmaz.

E-posta, form ve üçüncü taraf servisleri kontrol etmeli misiniz?

Kesinlikle kontrol etmelisiniz. Sitedeki iletişim formu, bülten aboneliği, canlı destek kutusu veya ödeme altyapısı gibi servisler ayrı hesaplarla çalışır. Bu hesapları ajans kendi adına açtıysa, form mesajlarınız bile başkasının paneline düşüyor olabilir.

Örnek senaryo: Bir firma, iletişim formunun gönderim servisini ajans hesabıyla kullanıyor. Ajansla çalışma bitince servis kapanıyor ve formlar haftalarca kimseye ulaşmıyor. Bunu önlemek için her servisi kendi hesabınızda açın ya da teslimde hesabı size devretmelerini isteyin.

Ayrıca kurumsal e-posta hesaplarınız alan adınızın DNS kayıtlarına bağlıdır. Dolayısıyla DNS değişikliği yapmadan önce mevcut e-posta kayıtlarının listesini alın; aksi halde site taşınırken e-postalar da kesilebilir.

Güvenlik ve SSL tarafında neyi doğrulamalısınız?

Teslim günü sitenin HTTPS ile açıldığını, sertifikanın geçerli olduğunu ve yenilemenin otomatik çalıştığını doğrulayın. Bunun için SSL sorgulama aracımızı kullanarak sertifikanın bitiş tarihini ve kapsadığı alan adlarını hızlıca görebilirsiniz.

Bunun yanında şu güvenlik kontrollerini teslim listenize ekleyin:

• Tüm yönetici hesaplarında güçlü parola ve iki adımlı doğrulama.
• Geliştirme sırasında açılan geçici hesapların kapatılması.
• Test ve hazırlık (staging) sitelerinin arama motorlarına kapalı olması.
• Çekirdek yazılım ve eklentilerin güncel olması.

Böylece site yalnızca güzel görünmekle kalmaz, ilk günden güvenli bir temele de oturur. Ayrıca sertifikanın hangi hesapta yenilendiğini öğrenin; hosting değişirse sertifikayı yeniden kurmanız gerekebilir.

Erişilebilirlik ve kalite raporunu teslimde istemeli misiniz?

İstemenizi öneririz, çünkü bir sitenin herkes tarafından kullanılabilmesi teslimin doğal bir parçasıdır. W3C'nin WCAG 2.2 standardı, erişilebilirlik için A, AA ve AAA olmak üzere üç uyum düzeyi tanımlar. Teslimde hangi düzeyin hedeflendiğini ve hangi kontrollerin yapıldığını yazılı olarak isteyin.

Bu rapor uzun olmak zorunda değildir. Klavyeyle gezinme, renk kontrastı, görsel alt metinleri ve form etiketleri gibi temel başlıkların kontrol edildiğini göstermesi yeterli bir başlangıçtır. Ayrıca hız ve mobil görünüm için yapılan testlerin özetini de ekleyebilirsiniz.

Böylece teslim aldığınız sitenin bugünkü durumunu belgelemiş olursunuz. Sonraki aylarda bir sorun çıktığında, bu raporu başlangıç noktası olarak kullanırsınız. Bu sayede sorunun teslimden önce mi var olduğunu, yoksa sonraki bir değişiklikle mi ortaya çıktığını hızlıca ayırt edersiniz.

Web sitesi teslim paketini nerede saklamalısınız?

Teslim aldığınız bilgiler ancak doğru yerde durduğunda işe yarar. Şifreleri, erişim bilgilerini ve lisans anahtarlarını şirketinizin kullandığı bir parola yöneticisinde, yetkili birkaç kişinin erişebileceği ortak bir kasada tutmanızı öneririz. Tek bir çalışanın kişisel e-postasında duran bilgi, o kişi ayrıldığında kaybolur.

Öte yandan yedekler, tasarım dosyaları ve dokümantasyon için kurumsal bir bulut depolama klasörü açın. Klasörü basit bir düzenle bölün: erişim, yedek, kaynak dosyalar, lisanslar ve belgeler. Böylece yeni bir ekip arkadaşı ya da yeni bir ajans, aradığı bilgiyi birkaç dakikada bulur.

• Parolalar: ortak parola kasası, kişi bazlı erişim.
• Yedekler: hosting dışında, sürüm tarihli klasörler.
• Lisanslar: satın alma belgesi ve yenileme tarihi.
• Dokümantasyon: düzenlenebilir tek bir ana belge.

Ayrıca bu düzeni yılda en az bir kez gözden geçirin. Ayrılan çalışanların erişimini kapatın, süresi dolan lisansları yenileyin ve eski yedekleri saklama planınıza göre temizleyin.

Sözleşmeye teslimle ilgili hangi maddeleri yazmalısınız?

Teslim kontrol listesi, en iyi sonucu sözleşmeye bağlandığında verir. Teklif aşamasında hangi kalemlerin size devredileceğini yazılı hale getirirseniz, proje sonunda tartışma çıkmaz. Teklifleri karşılaştırırken bu maddeyi aramak için web tasarım teklifi değerlendirme rehberimizden yararlanabilirsiniz.

• Alan adı, hosting ve ölçüm hesaplarının kimin adına açılacağı.
• Kaynak dosyaların ve tasarım dosyalarının devri.
• Ücretli lisansların sahipliği ve yenileme sorumluluğu.
• Teslim sonrası destek süresi ve kapsamı.
• İlişki sona erdiğinde taşıma desteğinin koşulları.

Bu genel bilgidir, hukuki danışmanlık değildir; sözleşme metni için bir hukuk uzmanına danışmanızı öneririz. Yine de pratik bir ipucu verelim: teslim tablosunu sözleşmenin ekine koyarsanız, iki taraf da proje sonunda neyi kontrol edeceğini ilk günden bilir.

Yeniden tasarım projesinde teslim listesi değişir mi?

Temel kalemler aynı kalır, ancak iki ek başlık önem kazanır: eski sitenin arşivi ve adres yönlendirmeleri. Yeni site yayına girmeden önce eski sitenin tam yedeğini ayrı bir klasörde saklayın. Böylece eski bir içeriğe ya da görsele ihtiyaç duyduğunuzda geri dönebileceğiniz bir kaynağınız olur.

Ayrıca eski adreslerin yeni adreslere nasıl yönlendiğini gösteren bir eşleştirme tablosu isteyin. Bu tablo, arama görünürlüğünü korumanın en önemli belgelerinden biridir; üstelik ileride yeni bir değişiklik yaptığınızda da başvuracağınız bir kayıt olur.

Öte yandan eski sitede kullanılan ve yeni sitede artık gerekmeyen servisleri de listeleyin. Kullanılmayan bir form servisi, eski bir etiket ya da kapanmamış bir hesap, hem gereksiz maliyet hem de güvenlik açığı demektir. Dolayısıyla yeniden tasarımda teslim, bir de temizlik adımı içerir.

Teslim günü adım adım nasıl ilerlemeli?

Teslim günü dağınık bir e-posta yazışması yerine, sıralı bir toplantı olarak planlanırsa çok daha verimli geçer. Önerdiğimiz akış şöyledir:

1. Tablodaki her kalemi tek tek açın ve sahipliği ekranda görün.
2. Kendi hesabınızla her panele giriş yapın; başkasının oturumuyla değil.
3. Tam yedeği indirin ve kendi depolama alanınıza kaydedin.
4. Lisans ve servis listesini alın, yenileme tarihlerini takviminize işleyin.
5. Dokümantasyonu ve ekran kaydını teslim alın.
6. Geçici hesapları kapatın ve şifreleri değiştirin.
7. Teslim tutanağını iki taraf da onaylasın.

Ardından bir hafta içinde siteyi kendi başınıza kullanmayı deneyin. Bir içeriği güncelleyin, bir formu test edin, bir raporu açın. Böylece eksik bir kalem varsa destek süresi bitmeden fark edersiniz.

Web sitesi teslim sonrası bakımı nasıl planlamalısınız?

Web sitesi teslim edildikten sonra iş bitmez; yalnızca sorumluluk el değiştirir. Güncellemeler, yedek kontrolleri, güvenlik taramaları ve içerik düzenlemeleri düzenli takip ister. Bu işi kendi ekibiniz mi yapacak, yoksa bir bakım anlaşması mı kuracaksınız, teslim sırasında karar verin.

Aylık bakımın hangi işlerden oluştuğunu görmek için web sitesi bakım kontrol listemize göz atabilirsiniz. Ayrıca tüm dijital hesaplarınızı tek bir düzende tutmak için dijital varlık yönetimi yazımız pratik bir çerçeve sunuyor. Bakımı kendi ekibiniz üstlenecekse, sorumlu kişiyi ve aylık kontrol gününü baştan belirleyin; aksi halde bakım işleri kolayca ertelenir.

Kısacası bakım planı, teslim kontrol listesinin devamıdır. Liste bugünü güvenceye alır; bakım ise yarını korur.

Küçük bir işletme için en kısa teslim listesi nedir?

Her işletmenin ayrıntılı bir dokümantasyon setine ihtiyacı yoktur. Tek sayfalık bir tanıtım sitesi için bile şu yedi kalemi eksiksiz almanız, ileride karşılaşabileceğiniz sorunların büyük kısmını baştan çözer. Yani liste kısa olabilir, ama boş olmamalıdır.

1. Alan adı hesabı sizin e-postanızda.
2. Hosting paneline kendi kullanıcınızla giriş.
3. Yönetim panelinde sizin adınıza ana yönetici hesabı.
4. Kendi depolama alanınızda bir tam yedek.
5. Analitik ve Search Console'da en üst yetki.
6. Ücretli bileşenlerin listesi.
7. Bir sayfalık kullanım notu.

Örnek senaryo: Bir kafe sahibi, sitesini yalnızca menü ve iletişim bilgisi için kullanıyor. Bu durumda karmaşık bir teknik rapora gerek yoktur; ancak yukarıdaki yedi kalem yine de onun elinde olmalıdır. Ardından site büyüdükçe listeyi genişletebilirsiniz.

Web sitesi teslim sürecinde en sık yapılan hatalar nelerdir?

Saha tecrübemize göre hataların çoğu tekrar eden birkaç kalıba dayanır. Bunları bilmek, kontrol listesini daha bilinçli kullanmanızı sağlar. Üstelik bu hataların neredeyse hiçbiri teknik bilgi gerektirmez; çoğu, doğru soruyu doğru zamanda sormamaktan kaynaklanır.

• Alan adını geliştiricinin kişisel hesabında bırakmak.
• Tek bir ortak yönetici hesabını herkesle paylaşmak.
• Yedeği yalnızca hosting firmasının sunucusunda tutmak.
• Lisansların kimin adına olduğunu hiç sormamak.
• Search Console'da eski doğrulama jetonlarını temizlememek.
• Dokümantasyonu "nasılsa biliyoruz" diyerek atlamak.

Dolayısıyla teslim, güveni sınamak için değil, düzeni kurmak için yaparsınız. İyi bir ekip bu listeyi sizden önce önünüze koyar. Eğer çalıştığınız ekip bu konuları konuşmaktan kaçınıyorsa, bunu dikkate almanız gereken bir sinyal olarak görün ve eksik kalemleri yazılı olarak talep edin.

Bu teslim düzenini sitenizde biz kurabilir miyiz?

Evet. Web tasarım hizmetimizde alan adı, hosting, yönetici hesabı ve ölçüm araçlarını baştan sizin adınıza kuruyor, proje sonunda yukarıdaki tablonun eksiksiz halini ve yazılı dokümantasyonu teslim ediyoruz. Yani site bitmeden sahiplik zaten sizdedir.

Mevcut sitenizin teslim durumunu düzene sokmak ya da yeni bir proje başlatmak istiyorsanız, ihtiyaçlarınızı paylaşarak web tasarım teklifi isteyebilirsiniz. Teklifte hangi kalemlerin size devredileceğini madde madde yazıyoruz.

Son olarak şunu hatırlatalım: kontrol listesi kimseye güvensizlik göstermek değildir. Aksine iki tarafı da koruyan, işi profesyonel kılan bir düzendir.