Influencer Sözleşmesi Nasıl Hazırlanır? Olmazsa Olmaz 8 Madde

Influencer sözleşmesi nedir ve neden yazılı olmalıdır?
Influencer sözleşmesi, bir marka ile içerik üreticisi arasındaki iş birliğin kapsamını, teslimatını, ödemesini ve içeriğin kullanım sınırlarını yazıya döken hukuki belgedir. Yazılı olması ise beklentileri sabitler, uyuşmazlıkta kanıt oluşturur ve her iki tarafın hakkını ve yükümlülüğünü açıkça gösterir.
Bu yazı genel bilgi içindir; hukuki veya mali danışmanlık değildir. Sözleşmenizi mutlaka bir avukata okutun.
Ekibimiz influencer iş birliklerinde en sık şu sahneyi görüyor: Taraflar mesajlaşarak anlaşıyor, ancak "içeriği reklamda kullanabilir miyiz?" sorusu hiç konuşulmuyor. Sonuçta kampanya bitiyor ve iki taraf farklı şey hatırlıyor.
Bu nedenle yazılı influencer sözleşmesi belirsizliği ortadan kaldırır. Üstelik sözleşme yalnızca markayı korumaz; içerik üreticisinin ödeme tarihini, revizyon sınırını ve içeriğinin nerede kullanılacağını da güvenceye alır.
Küçük bir örnek senaryo düşünün: Bir mobilya markası, bir içerik üreticisiyle iki kısa video üzerinde anlaşıyor. Sözleşme yoksa, markanın videoyu bir yıl boyunca reklamda kullanıp kullanamayacağı belirsiz kalır. Sözleşme varsa bu soru baştan cevaplanmış olur.
Dolayısıyla influencer sözleşmesini bir bürokrasi yükü değil, iş birliğinin ortak haritası olarak görün. İyi hazırlanmış bir sözleşme, ilişkiyi sertleştirmez; tam tersine güveni artırır.
Influencer sözleşmesinde hangi 8 madde olmalıdır?
Yani sekiz madde, sözleşmenin omurgasını oluşturur. Her kampanyanın ayrıntısı farklıdır, ancak bu başlıkların hiçbirini boş bırakmamak iyi bir kuraldır.
- Taraflar ve iş kapsamı.
- Teslimat ve takvim.
- İçerik onay süreci.
- Kullanım hakları ve süresi.
- Münhasırlık.
- Reklam beyanı yükümlülüğü.
- Ödeme ve fesih.
- Gizlilik ve kişisel verilerin korunması.
Aşağıdaki tablo, her maddenin hangi soruyu cevapladığını ve eksik kalırsa ne olabileceğini özetler.
| Madde | Cevapladığı soru | Eksik kalırsa |
|---|---|---|
| Taraflar ve kapsam | Kim, neyi, hangi hesapta üretecek? | İş sınırı tartışma konusu olur |
| Teslimat ve takvim | Ne zaman, hangi formatta teslim gelecek? | Gecikme ve format sürprizi yaşarsınız |
| Onay süreci | Yayından önce kim, ne kadar sürede onay verecek? | Sonsuz revizyon döngüsü doğar |
| Kullanım hakları | İçeriği nerede, ne kadar süre kullanırsınız? | İzinsiz kullanım iddiası çıkar |
| Münhasırlık | Rakiple çalışma yasağı var mı? | Beklenmedik çıkar çatışması doğar |
| Reklam beyanı | İş birliğini nasıl belirtirsiniz? | Mevzuat ve platform riski artar |
| Ödeme ve fesih | Ödeme ne zaman gelir, iş nasıl biter? | Ödeme ve iptal tartışması başlar |
| Gizlilik ve KVKK | Hangi bilgiyi ve veriyi korursunuz? | Veri ve sır sızıntısı riski doğar |
Taraflar ve iş kapsamını nasıl tanımlarsınız?
İlk madde, kimin kiminle çalıştığını netleştirir. Örneğin marka tarafında ticari unvan, vergi bilgisi ve yetkili kişi yer alır. Influencer tarafında ise gerçek kişi mi şirket mi olduğunu ve hangi hesaplardan yayın yapacağını yazarsınız.
Ancak kapsam kısmı en kritik bölümdür. Hangi platformda kaç içerik üretileceğini, formatı (video, hikaye, kısa video, gönderi), süreyi ve hangi ürün ya da hizmetin tanıtılacağını listelersiniz.
Çünkü "birkaç paylaşım" gibi muğlak ifadeler sonradan sorun çıkarır. Bunun yerine, örneğin "bir kısa video ve üç hikaye karesi" gibi sayılabilir bir tanım yazarsınız.
Ajans devredeyse, sözleşmenin tarafını ve sorumluluk zincirini ayrıca belirtmek gerekir. Bu konuya aşağıda ayrıca değiniyoruz.
Ayrıca iş kapsamına dahil olmayanları da yazmak iyi bir uygulamadır. Örneğin etkinlik katılımı, canlı yayın veya ek revizyon turları kapsam dışıysa, bunu açıkça belirtirsiniz.
Teslimat ve takvim maddesini nasıl yazarsınız?
Teslimat maddesi, kimin ne zaman neyi hazır edeceğini tarih bazında söyler. İçerik taslağının teslim tarihi, yayın tarihi ve yayında kalma süresi ayrı ayrı yer alır. Çünkü yayın tarihi ile taslak tarihi farklı kavramlardır.
Ayrıca takvimde markanın yükümlülükleri de bulunmalıdır. Ürünün influencerın eline geçeceği tarih, brief'in paylaşılacağı gün ve geri bildirim süresi bunlara örnektir. Brief, yani iş birliği yönergesi, ne kadar net olursa takvim o kadar az kayar. Brief hazırlarken influencer brief rehberimize bakabilirsiniz.
Öte yandan yayında kalma süresi de önemlidir. İçeriğin hesapta kaç gün kalacağını, silinemeyeceğini ya da arşivlenemeyeceğini yazarsınız. Yani bu sürenin sonunda ne olacağını da belirtmek gerekir.
Üstelik ölçüm için gerekli bilgiler de teslimatın parçasıdır. Örneğin influencerın içerik sonrası ekran görüntüsü ya da istatistik paylaşması isteniyorsa, bunu açıkça yazarsınız. Bağlantılı paylaşımlarda UTM oluşturucu ile hazırlanan izleme linkinin kullanılacağını da sözleşmeye ekleyebilirsiniz.
İçerik onay süreci nasıl işler?
Özetle onay maddesi, yayından önce içeriği kimin, hangi sürede ve hangi ölçütle kontrol edeceğini belirler. Bu madde olmazsa iki uç ortaya çıkar, yani ya marka içeriği hiç görmeden yayına alır ya da sonsuz revizyon döngüsü başlar.
İyi bir onay akışı genellikle şu adımları içerir:
- Influencer taslağı belirlenen tarihte gönderir.
- Marka belirli bir süre içinde yanıt verir, örneğin birkaç iş günü.
- Taraflar revizyon sayısını baştan sınırlar.
- Süre dolarsa ne olacağını sözleşmeye yazarsınız.
Ancak son maddeyi çoğu ekip unutur. Marka yanıt vermezse içeriği onaylı kabul edersiniz, yoksa yayını erteler misiniz? Bu nedenle sorunun cevabını sözleşmede açıkça yazmanız gerekir.
Ayrıca revizyon ile yeniden çekim arasındaki farkı belirtmek yararlıdır. Örneğin metin düzeltmesi ve ton değişikliği bir revizyondur. Yeni sahne ya da yeniden çekim ise genellikle ayrı bir iş olarak sayarsınız.
Markanın itiraz edebileceği konuları da listeleyebilirsiniz. Örneğin yanlış ürün bilgisi, rakip logosu veya uygunsuz bağlam itiraz konusu olabilir.
Kullanım hakları ve süresini nasıl belirlersiniz?
Kullanım hakları, içeriğin kimin hesabında, hangi mecrada, ne kadar süre ve hangi bölgede kullanılabileceğini belirleyen maddedir. İnfluencer içeriği üreten kişi olduğu için, içeriği yayınlama iznini marka kendiliğinden almış olmaz. Bu nedenle izni sözleşmeyle alırsınız.
Maddede genellikle şu başlıklara yer verirsiniz:
- Mecra: yalnız influencer hesabı mı, markanın sosyal hesapları mı, web sitesi mi?
- Süre: üç ay, altı ay, bir yıl gibi belirli bir dönem.
- Bölge: yalnız Türkiye mi, yoksa başka ülkeler de mi?
- Düzenleme: kırpma, altyazı ekleme veya yeniden kurgu yapılabilir mi?
Ayrıca süre dolduğunda ne olacağını da yazmalısınız. İçerik yayından kalkar mı, yoksa ücret karşılığı uzatma opsiyonu mu doğar?
Kullanım kapsamı genişledikçe influencerın talep edeceği bedel de genelde artar. Bu yüzden kapsamı baştan konuşmak iki taraf için de adildir. Fiyat konusunda ise rakam vermiyoruz; kalemleri ve mantığı sözleşmede ve fiyat teklifinde ayrı ayrı göstermek yeterlidir.
Reklam olarak çoğaltma ve whitelisting için ayrı izin gerekir mi?
Evet, ayrı izin gerekir, çünkü kullanım türü değişir. Whitelisting, markanın influencerın hesabı adına ya da onunla ortak biçimde reklam yayınlamasıdır. Meta tarafında bu yapıya "iş ortaklığı reklamları" (partnership ads) denir. Yani marka, içeriği kendi reklam hesabından öne çıkarmak için creator'dan izin ister.
Meta'nın resmi yardım merkezi, marka içerikli paylaşımlar için ilgili izinlerin ve etiketlerin kullanıldığını anlatır. Ayrıntı için Meta marka içerik ilkeleri sayfasına bakabilirsiniz. Menü yolları zamanla değiştiği için güncel adımları platformda doğrulayın.
Sözleşmede şu soruların cevabını yazın:
- Reklamı hangi hesaplardan yayınlayacaksınız?
- Reklam bütçesini kim yönetecek?
- Reklam izni ne kadar süre geçerli kalacak?
- İzin süresi bitince marka reklamı durduracak mı?
Ayrıca influencerın hesabına erişim konusu da netleşmelidir. Marka hiçbir zaman şifre talep etmemeli; platformun sunduğu izin akışı yeterlidir.
Ayrıca reklam performansını ölçmek istiyorsanız ROAS hesaplayıcı gibi araçlarla öngörü yapabilirsiniz. Ancak bu hesabı sözleşme maddesi yerine, kampanya planınıza koyun.
FSEK çerçevesinde fikri haklar sözleşmeyi nasıl etkiler?
Fotoğraf, video ve metin gibi içerikler, genel olarak Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) kapsamında eser sayılabilir. Bu nedenle içeriğin kullanımı, eser sahibinin haklarıyla bağlantılıdır. Bu nedenle burada yalnız genel çerçeveyi aktarıyoruz; özel durum için avukat görüşü şarttır.
Kanunun resmi metni 52. maddede, mali haklara dair sözleşme ve tasarrufların yazılı olmasını ve konusu olan hakların ayrı ayrı gösterilmesini şart koşar. Yani hangi hakkı verdiğinizi tek tek yazmanız gerekir.
Uygulamada bu, "tüm hakları devrediyorum" gibi geniş ifadeler yerine hakları sayarak yazmak anlamına gelir. Örneğin çoğaltma, yayma, işleme ve reklamda kullanma gibi başlıkları ayrı ayrı değerlendirirsiniz.
Öte yandan devir ile lisans arasındaki fark da önemlidir. Devirde hak tamamen karşı tarafa geçer. Lisansta ise içerik üreticisi hakkı elinde tutar ve kullanım izni verir. Çoğu iş birliğinde lisans modeli daha yaygın ve esnektir; ancak hangisini seçeceğiniz avukat desteğiyle belirlenmelidir.
Üstelik bütçe ve ücret kalemlerini ayırmak da yararlıdır. Yani içerik üretim bedeli ile kullanım hakkı bedeli, sözleşmede ayrı satırlar olabilir.
Münhasırlık maddesini nasıl kurgularsınız?
Münhasırlık, influencerın belirli bir süre boyunca aynı kategorideki rakip markalarla çalışmamasını sağlayan maddedir. Marka açısından bu, böylece kampanya mesajının rakip içerikle karışmasını önler. İnfluencer açısından ise gelir imkanını daraltan bir kısıttır.
Bu nedenle madde dengeli yazılmalıdır. Üç unsuru netleştirmeniz gerekir:
- Kategori: "ayakkabı" mı, yoksa "spor giyim" mi? Çünkü ne kadar geniş tanımlandığı kritiktir.
- Süre: kampanya boyunca mı, kampanyadan sonra da bir süre mi?
- Kapsam: yalnız belirli ürün çizgisi mi, tüm marka mı?
Örnek senaryo: Bir kahve markası, kampanya süresince başka bir filtre kahve markasıyla çalışmayı yasaklar. Ancak aynı influencerın bir tatlı markasıyla anlaşması serbesttir. Bu açık tanım, iki tarafın da neyi yapamayacağını bilmesini sağlar.
Çok geniş ve uzun münhasırlık, genellikle ayrı bir bedel ve daha dikkatli bir dil gerektirir. Dolayısıyla "gerekli mi?" sorusunu önce kendinize sorun. Özellikle kısa bir ürün lansmanında gereksiz geniş bir yasak, hem pazarlığı zorlaştırır hem de içerik kalitesini etkileyebilir.
Ayrıca münhasırlık sözleşmesi, rekabet hukuku açısından da avukat görüşü gerektirebilir.
Reklam beyanı yükümlülüğü sözleşmeye nasıl girer?
Kısacası reklam beyanı, paylaşımın ticari bir iş birliği olduğunu izleyiciye açıkça söylemektir. Türkiye'de Ticaret Bakanlığı'nın 2021'de yayımladığı sosyal medya etkileyicileri kılavuzu, ticari niteliğin açık ve ilk bakışta göze çarpmasını ister. Kılavuza göre influencerlar bireysel olarak sorumludur; reklam veren de kuralları bildirmeli ve uyumu sağlamalıdır.
Bu nedenle sözleşmeye iki şey yazmanız gerekir. Birincisi, beyanın biçimidir: örneğin etiket, ifade ve yeri. İkincisi ise kimin neyi kontrol edeceğidir.
Ayrıca platform araçları da devreye girer. TikTok'un marka içerik politikası, creator'ın ticari içerik bildirim ayarını açmasını ve ürünün izleyiciye açık biçimde belirtilmesini ister. Meta tarafında da marka içerik etiketi devreye girer.
Genel çerçeve için sitemizdeki ticari reklam yönetmeliği yazısına bakabilirsiniz. Bu nedenle hükümleri burada tekrar yazmıyoruz; güncel metni resmi kaynaktan doğrulayın.
Sözleşmeye şunu da ekleyin: Marka, influencera uyacağı kuralları yazılı bildirir. Böylece influencer da bu kurallara uygun yayın yapacağını kabul eder.
Influencer sözleşmesinde ödeme ve fesih koşullarını nasıl yazarsınız?
Ödeme maddesi, ne zaman, hangi kalemler için ve hangi koşulda ödeme yapılacağını belirler. Rakam vermiyoruz; ancak mantığı şöyle kurabilirsiniz: üretim bedeli, kullanım hakkı bedeli ve varsa ek hizmetler ayrı kalemlerdir.
Ödeme maddesinde bulunması gereken başlıklar şunlardır:
- Ödeme takvimi: peşin, teslimde veya yayın sonrası.
- Fatura ya da belge türü: tarafların mali durumuna göre değişir.
- Vade ve gecikme durumu.
- Ürün gönderimi gibi ayni karşılıklar varsa değerinin nasıl ele alınacağı.
Ancak vergi ve fatura konusu kişiye ve şirkete göre değişir. Bu nedenle yalnız genel çerçeveyi biliyoruz; kesin işlem için mali müşavirinize danışın. Bu yazı mali danışmanlık değildir.
Öte yandan fesih maddesi, iş birliğinin nasıl sona ereceğini söyler. Haklı fesih nedenlerini, bildirim süresini ve fesihte kısmi teslimatın nasıl ödeneceğini yazarsınız.
Örneğin influencer içeriği teslim etmezse marka ödemeyi durdurabilir. Örneğin marka hiçbir geri bildirim vermezse influencer da çalışmayı sonlandırabilir. Bu nedenle bu senaryoları açıkça yazmak, sorunu büyümeden çözer.
Influencer sözleşmesinde gizlilik ve KVKK maddesi neden gerekir?
Gizlilik maddesi, iş birliği sırasında paylaşılan bilgilerin korunmasını sağlar. Örneğin yeni ürün, lansman tarihi, kampanya planı ve fiyat bilgisi gizli kalmak isteyen bilgilerdir. Madde, bu bilgilerin ne zamana kadar paylaşılamayacağını belirtir.
Kişisel veri ise ayrı bir konudur, çünkü ayrı kurallara tabidir. Örneğin çekilişte ya da kampanya formunda katılımcı bilgisi toplanıyorsa, verinin kimin tarafından işleneceğini netleştirmeniz gerekir. Türkiye'de bu alan Kişisel Verilerin Korunması Kanunu çerçevesine girer; resmi bilgi için KVKK internet sitesine bakabilirsiniz.
Sözleşmede şu sorulara cevap verin:
- Kampanya sırasında hangi kişisel verileri toplarsınız?
- Veriyi kim kontrol edecek, kim yalnız işleyecek?
- Veriyi ne kadar süre saklarsınız ve sonra ne yaparsınız?
Ayrıca influencerın izleyicilerden topladığı bilgileri markaya vermemesi gibi sınırlamalar da koyabilirsiniz. Sitemizdeki KVKK ve GDPR uyumlu web sitesi yazısı, genel mantığı anlamanız için faydalı olabilir.
Gizlilik maddesine süre sınırı koymak da iyi bir uygulamadır. Süresiz gizlilik, uygulamada takip edilmesi zor bir yükümlülüğe dönüşür.
Nano, mikro ve makro influencer için sözleşme farklılaşır mı?
Çekirdek maddeler aynı kalır, ancak ayrıntı düzeyi ölçeğe göre değişir. Örneğin küçük hesaplarla yapılan iş birliklerinde daha sade bir metin yeterli olabilir. Büyük hesaplarda ve ajans üzerinden yürüyen işlerde ise kapsamı, onayı ve hakları daha ayrıntılı yazarsınız.
Aşağıdaki tablo, katmanlara göre öne çıkan noktaları özetler. Bu tablo saha tecrübesine dayalı genel bir çerçevedir, garanti değildir.
| Katman | Sözleşme ağırlığı | Öne çıkan madde |
|---|---|---|
| Nano | Kısa, sade metin | Ürün gönderimi ve reklam beyanı |
| Mikro | Orta ayrıntı | Kullanım hakları ve onay süreci |
| Makro ve üstü | Ayrıntılı metin | Münhasırlık, fesih ve hak bedeli |
| Ajans üzerinden | Zincir sözleşme | Sorumluluk dağılımı |
Nano ölçekte bile reklam beyanı ve beklenti yazısı gereklidir. Ayrıca katmanlar hakkında ayrıntı için nano influencer ve micro influencer kampanyası yazılarımıza göz atın.
Öte yandan marka elçisi gibi uzun soluklu programlarda sözleşme, tek seferlik kampanyadan farklı olarak dönemlik hak ve görevleri de içerir. Marka elçisi programı rehberimiz bu mantığı anlatır.
Influencer sözleşmesi ile brief arasındaki fark nedir?
Brief, yaratıcı yönergedir; sözleşme ise hukuki bağdır. Çünkü brief içeriğin ne anlatacağını, tonu ve mesajı belirler. Sözleşme ise kimin neyi, ne zaman ve hangi şartla yapacağını bağlayıcı hale getirir.
İki belge birbirini tamamlar, ancak birbirinin yerine geçmez. Örneğin brief'te "doğal bir ton kullanın" yazar, sözleşmede ise "iki revizyon hakkı" yer alır. Üstelik brief'i sözleşmenin eki yaparsanız, hangi yönergenin bağlayıcı olduğu da netleşir.
Ayrıca brief sık değişir, sözleşme ise daha sabittir. Bu yüzden brief'teki değişikliklerin sözleşme kapsamını genişletip genişletmediğini baştan konuşmak gerekir. Aksi halde "bu ek istek ücrete dahil mi?" tartışması kaçınılmaz olur.
Kısacası, influencer sözleşmesi çerçeveyi çizer; brief o çerçevenin içini doldurur. Özetle iyi bir iş birliğinde ikisi de açık, kısa ve aynı dili konuşur.
Platform kuralları sözleşmeyi nasıl etkiler?
Her platformun marka iş birliklerine dair kendi kuralları vardır ve bu kurallar sözleşmenizin ayrılmaz bir parçası olmalıdır. Örneğin TikTok ticari içerik bildirimini açmayı ister; Meta ise marka içerik etiketi ve izin akışı sunar.
Sözleşmeye şu cümleyi eklemek yararlıdır: "Influencer, yayın yaptığı platformun marka içerik politikasına uyar." Böylece platform kuralı değişse bile sorumluluk netleşir.
Platform özellikleri, menü adları ve ülke kullanılabilirliği zamanla değişir. Bu nedenle sözleşmede belirli bir menü adı yerine genel bir ifade tercih edin. Bu yüzden güncel adımları resmi yardım merkezinden kontrol edin.
Ek olarak içerik platformdan kaldırılırsa ne olacağını da düşünün. Platform politika ihlali nedeniyle içeriği kaldırırsa ödeme, yeniden çekim ve sorumluluk konusunu önceden yazarsanız sürpriz yaşamazsınız.
Sekiz maddenin dışında hangi ek hükümleri düşünmelisiniz?
Sekiz madde omurgadır, ancak bazı kampanyalar ek hükümler ister. Bunları her sözleşmeye koymak gerekmez; kampanyanıza uyanları seçin.
- Sorumluluk ve tazminat: Hatalı bilgi veya hak ihlali durumunda tarafların sorumluluğunu belirleyen hükümler.
- Mücbir sebep: Hastalık, platform kesintisi veya beklenmedik olaylarda takvimin nasıl değişeceği.
- Uyuşmazlık çözümü: Anlaşmazlıkta önce görüşme, sonra başka yollar gibi bir sıra.
- Devir yasağı: Tarafın sözleşmeyi başkasına devretmesine ilişkin sınır.
- Bildirim adresi: Resmi bildirimlerin hangi e-posta veya adrese gideceği.
Ancak bu hükümlerin dili özel uzmanlık ister. Dolayısıyla taslağı avukata gösterirken ek hükümleri ayrıca sorun. Hangi hukukun uygulanacağı ve yetkili merci gibi başlıklar da avukatınızın alanıdır.
Özellikle küçük işlerde ek hüküm listesini kısa tutun. Çünkü çok uzun bir sözleşme, okunmadan imzalanma riskini artırır.
Ürün gönderimi ve ücretsiz iş birliklerinde sözleşme gerekir mi?
Ürün gönderimi (seeding), yani karşılığında ücret ödemeden ürünü içerik üreticisine ulaştırmaktır. Bu modelde de kısa bir yazılı metin yararlıdır, çünkü beklenti ve beyan kuralı netleşir.
Kısa metinde şunlar bulunabilir:
- Gönderilen ürünün ne olduğu ve iade durumu.
- İçerik beklentisi var mı, yoksa tamamen isteğe bağlı mı?
- Paylaşım yapılırsa reklam beyanının nasıl olacağı.
- İçeriğin markanın hesabında kullanılıp kullanılamayacağı.
Ücretsiz ürün de bir menfaat olarak değerlendirilebilir; dolayısıyla beyan konusu gündeme gelir. Ürün gönderim sürecini ayrıntılı anlattığımız product seeding rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Ayrıca kullanıcı içeriği (UGC) kampanyalarında da benzer bir mantık geçerlidir. Örneğin marka içeriği kendi reklamında kullanacaksa, bunun için açık izin gerekir. UGC kampanyası yazımız bu süreci adım adım gösterir.
Kısacası, influencer sözleşmesi ne kadar kısa olursa olsun, "kim ne bekliyor?" sorusunun yazılı cevabı bulunsun.
Ajans üzerinden yürüyen iş birliğinde sözleşme zincirini nasıl kurarsınız?
Ajans devredeyse genellikle iki sözleşme oluşur: marka ile ajans arasında bir hizmet sözleşmesi ve ajans ile influencer arasında bir içerik sözleşmesi. Dolayısıyla bu iki belge birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Zincirde dikkat edeceğiniz noktalar şunlardır:
- Kullanım hakları markaya geçecekse, influencer sözleşmesi bunu açıkça kapsamalıdır.
- Reklam beyanı ve mevzuat uyumu için sorumluluk dağılımı yazılmalıdır.
- Ödeme zinciri netleşmelidir: marka ajansa mı, ajans influencera mı öder?
- Onay yetkisi kimde olacaktır?
Ticaret Bakanlığı kılavuzu, reklam ajanlarının ve mecraların da ayrıca sorumlu olabileceğini belirtir. Bu nedenle ajansı sürecin dışında bırakmak yerine sözleşmeye dahil etmek daha sağlıklıdır.
Üstelik yanlış ajans seçimi sözleşme sorunlarını büyütebilir. Kriterler için influencer ajansı seçim rehberimize bakabilirsiniz.
Ekibimiz bu zinciri kurarken genellikle önce kullanım haklarının nereden nereye aktığını bir şema üzerinde çizer. Böylece bir halka eksikse imzadan önce fark edersiniz.
Influencer sözleşmesinde en sık yapılan hatalar nelerdir?
Sahada en sık karşılaşılan hatalar genellikle aynı birkaç başlıkta öne çıkıyor. Çünkü bunları baştan bilmek, taslağı yazarken sizi korur.
- Kapsamı belirsiz bırakmak: "birkaç içerik" gibi sayılamayan ifadeler.
- Kullanım hakkını geniş yazmak: "sınırsız ve süresiz" gibi tüm hakları kapsayan cümleler.
- Onay süresini unutmak: marka yanıt vermezse ne olacağını yazmamak.
- Reklam beyanını sonraya bırakmak: etiketin nasıl olacağını konuşmamak.
- Fesih senaryosunu düşünmemek: teslimat yarım kalırsa ödeme nasıl olacak?
- Şablonu kopyalamak: başka bir işin metnini hiç değiştirmeden kopyalamak.
Şablon kullanmak kötü değildir; ancak şablonun sizin kampanyanıza uyup uymadığını kontrol etmelisiniz. Çünkü her kampanya için kapsam, mecra ve süre farklıdır.
Genel kampanya hataları için influencer kampanyalarında yapılan 6 hata yazımıza da göz atın. Üstelik bu hatalardan birçoğu, sözleşmede doğru maddeyle önlenebilir.
İmzadan önce hangi kontrol listesini kullanmalısınız?
Aşağıdaki kontrol listesi, taslağı avukata göndermeden önce kendi içinizde hızlıca gözden geçirmeniz içindir. Ancak hukuki inceleme yerine geçmez.
- Tarafları ve hesapları doğru yazdınız mı?
- İçerik sayısı, formatı ve süresi sayılabilir mi?
- Taslak, onay ve yayın tarihleri takvimde ayrı mı?
- Revizyon sayısı ve yanıt süresi belirli mi?
- Kullanım haklarını mecra, süre ve bölge olarak yazdınız mı?
- Reklam olarak çoğaltma iznini ayrıca belirttiniz mi?
- Münhasırlık kapsamı dar ve açık mı?
- Reklam beyanının biçimini yazdınız mı?
- Ödeme kalemleri ve vadesi belli mi?
- Fesih ve gizlilik ile kişisel veri maddeleri var mı?
Yani listede "hayır" cevabı çıkan her madde, görüşme masasına taşınması gereken bir konudur. Ayrıca bu listeyi iş birliği başında paylaşmak, süreci hızlandırır.
Son olarak kampanya sonrası ölçüm planı da sözleşme dışında hazır olmalıdır. Influencer marketing ROI yazımız, ölçüm planınızı kurmanıza yardım eder.
Ayrıca sözleşmenin dilini sade tutun. Influencerlar çoğu zaman hukuki terimlere aşina değildir, bu yüzden karmaşık cümleler yanlış anlaşılmaya yol açar. Örneğin "mali hakların devri" ifadesini, avukatınızın uygun gördüğü ölçüde "içeriğin hangi amaçla kullanılacağı" biçiminde açıklayabilirsiniz.
Sözleşmeyi imzalamadan önce karşı tarafa okuma ve soru sorma fırsatı tanıyın. Böylece sonradan "bunu bilmiyordum" itirazı da azalır. Hem marka hem içerik üreticisi için en sağlıklı iş birliği, iki tarafın da metni anladığı iş birliğidir.
Sözleşmeyi imzaladıktan sonra süreci nasıl yönetirsiniz?
İmza, işin bitmesi değil başlamasıdır. Çünkü imzalı metin, kampanya boyunca referans belgesi olarak kullanılmalıdır. Bunun için üç basit alışkanlık edinmeniz yeter.
İlk olarak, tüm yazışmaları ve onayları tek bir yerde saklayın. Onay maddesi sözleşmede yazsa bile, onayın e-posta ya da yazılı mesajla kaydı olması işinizi kolaylaştırır.
Ayrıca değişiklikleri yazılı kaydedin. Kapsam değişirse, ek protokol veya yazılı onay ile belgelemek en güvenli yoldur. Sözlü değişiklikleri herkes zamanla unutur.
Son olarak, kullanım hakkı bitiş tarihlerini takvime işleyin. Örneğin süresi dolan bir içeriği reklamda kullanmaya devam etmek, en sık görülen sürprizlerden biridir.
Böylece sözleşme raflarda unutulan bir belge olmaktan çıkar, kampanyanın yönetim aracına dönüşür. Stratejiyi bütünüyle çizmek için influencer marketing stratejisi yazımızı da okuyabilirsiniz.
Ekibimiz influencer sözleşme sürecinde nasıl destek olur?
Biz Talha Aslan ekibi olarak influencer marketing hizmetimizde kampanya planı, brief, içerik akışı ve ölçüm tarafında marka ile birlikte çalışıyoruz. Sözleşme tarafında ise rolümüz, iş akışına uygun maddeleri ve soruları masaya getirmektir.
Hukuki metni biz yazmıyoruz ve hukuki danışmanlık vermiyoruz. Sözleşmenin son halini mutlaka avukatınıza okutun. Ekibimiz, avukatınızla konuşabilmeniz için gerekli kampanya bilgisini ve kontrol listesini hazır eder.
Genel kavramları tazelemek isterseniz influencer marketing nedir rehberimiz iyi bir başlangıçtır. Konuyu birlikte ele almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Sonuç olarak iyi bir influencer sözleşmesi, uzun ve karmaşık olmak zorunda değildir. Ancak sekiz maddenin her biri açık, ölçülebilir ve iki taraf için adil olmalıdır.



