Yüzde Artış ve Azalış Nasıl Hesaplanır? Formül ve Örnekler

Bu rehberde formülün kendisinden çok, raporlarda en sık karışan noktaları ele alıyoruz: yüzde puan ile yüzde değişim farkı, art arda gelen değişimler, sıfır ve küçük tabanlar. Hızlı bir sonuç için yüzde hesaplama aracımızı yan sekmede açık tutabilir, aşağıdaki örnek hesapları onunla kontrol edebilirsiniz.

Biz Talha Aslan ve ekibi olarak reklam ve SEO raporlarını her ay müşterilerimizle birlikte okuyoruz. Bu nedenle yazıdaki örnekleri tıklama oranı, sipariş adedi ve dönüşüm oranı gibi gerçek pazarlama metrikleri üzerinden kurduk. Rakamların tamamı örnek hesaptır; kendi verinizle aynı adımları izlemeniz yeterli.

Yüzde artış formülü adım adım nasıl uygulanır?

Formül dört adımdan oluşur ve her adımın bir sırası vardır. Sırayı karıştırdığınızda, özellikle çıkarma ile bölmenin yerini değiştirdiğinizde, sonuç tamamen değişir. Bu yüzden önce farkı alın, ardından bölün.

1. Eski (başlangıç) değeri ve yeni (bitiş) değeri yazın. Örnek hesapta eski değer 320 sipariş, yeni değer 368 sipariş olsun.
2. Yeni değerden eski değeri çıkarın: 368 - 320 = 48. Bu rakam mutlak farktır.
3. Mutlak farkı eski değere bölün: 48 / 320 = 0,15.
4. Sonucu 100 ile çarpın: 0,15 × 100 = 15. Siparişlerde yüzde 15 artış var demektir.

Dördüncü adımı atlamak da sık rastladığımız bir hatadır. Üstelik 0,15 yazan bir tablo hücresi, okura yüzde 0,15 gibi gelebilir. Hesap tablosu programlarında hücreyi yüzde biçimine çevirdiğinizde program çarpmayı kendisi yapar; o durumda ayrıca 100 ile çarparsanız ekranda yüzde 1.500 belirir. Kısacası ya formülde ya biçimde çarpın, ikisinde birden değil.

Formülün tek satırlık hali şöyledir: yüzde değişim = (yeni - eski) / eski × 100. Yüzde artış ve yüzde azalış aynı formülden çıkar; yalnızca sonucun işareti değişir. Dolayısıyla iki ayrı formül ezberlemenize gerek yoktur.

Yüzde azalış hesaplarken nelere dikkat etmelisiniz?

Yüzde azalışta da aynı formülü kullanırsınız; tek fark, yeni değerin eski değerden küçük olması ve sonucun eksi çıkmasıdır. Örnek hesap: aylık organik tıklama 450'den 396'ya indiyse fark -54 olur. Ardından -54 / 450 × 100 işlemi -12 verir, yani yüzde 12 azalış.

Burada en çok karışan nokta, azalışı yeni değere bölmektir. 54 / 396 yaklaşık 0,136 eder ve yüzde 13,6 gibi yanlış bir azalış ortaya çıkar. Oysa azalışı her zaman başlangıçtaki değere göre ölçersiniz.

Bir diğer dikkat noktası asimetridir. 200'den 250'ye çıkış yüzde 25 artıştır; 250'den 200'e iniş ise yüzde 20 azalıştır. Fark aynı (50) olsa da tabanlar farklı olduğu için yüzdeler eşit çıkmaz. Bu yüzden "geçen ay yüzde 20 düştük, bu ay yüzde 20 arttık, yerimize döndük" cümlesi matematiksel olarak doğru değildir.

Son olarak, artı değerli bir metrikte azalış en fazla yüzde 100 olabilir. Değer sıfıra inerse yüzde 100 azalış vardır. Yüzde 120 azalış yazan bir rapor görürseniz tabanda ya da işarette bir hata arayın.

Hangi değeri eski, hangisini yeni kabul etmelisiniz?

Formüldeki eski değer, karşılaştırmanın referans noktasıdır. Zaman karşılaştırmalarında bu genellikle önceki dönemdir: geçen ay, geçen hafta ya da geçen yılın aynı ayı. Ancak referansı yanlış seçtiğinizde formül doğru olsa bile yorum yanlış olur. Pazarlama raporlarında üç tür referans sık karşımıza çıkar:

• Önceki dönem: bu ayın verisini geçen ayla kıyaslarsınız. Hızlı tepki için idealdir ama mevsimselliği gizler.
• Geçen yılın aynı dönemi: kasımı geçen yılın kasımıyla kıyaslarsınız. Mevsim etkisini büyük ölçüde dengeler.
• Hedef değer: gerçekleşeni plandaki rakamla kıyaslarsınız. Bu durumda eski değerin yerine hedefi koyarsınız.

Örnek senaryo: kasımda indirim dönemi nedeniyle trafik ekime göre yüzde 40 arttı. Geçen yılın kasımına göre ise artış yalnızca yüzde 6. İki rakam da doğru, ama farklı soruları cevaplıyor. Bu nedenle raporda yüzdenin yanına hangi dönemle kıyasladığınızı mutlaka yazın.

Ayrıca karşılaştırdığınız iki dönemin aynı uzunlukta olmasına dikkat edin. 31 günlük bir ayı 28 günlük bir ayla kıyasladığınızda toplamlardaki yaklaşık yüzde 10'luk fark yalnızca gün sayısından doğar. Böyle durumlarda günlük ortalamaları kıyaslamak daha adil bir tablo verir.

Yüzde puan ile yüzde değişim arasında ne fark var?

Yüzde puan, iki yüzde arasındaki basit çıkarma farkıdır. Buna karşılık yüzde değişim bu farkın başlangıçtaki orana göre büyüklüğüdür. Tıklama oranı, dönüşüm oranı ve hemen çıkma oranı gibi oran türünden metriklerde ikisi birbirine çok sık karışır.

Örnek hesap: dönüşüm oranınız yüzde 2'den yüzde 3'e çıktı. Yüzde puan olarak artış 3 - 2 = 1 puandır. Yüzde değişim olarak ise (3 - 2) / 2 × 100 = yüzde 50 artış vardır. İki ifade de doğrudur. Fakat "dönüşüm oranı yüzde 1 arttı" cümlesi belirsizdir; çünkü okur bunu 2'den 2,02'ye çıkış diye anlayabilir.

Türkçe raporlarda en net yazım şu kalıptır: "Dönüşüm oranı yüzde 2'den yüzde 3'e çıktı (+1 puan, göreli artış yüzde 50)." İngilizcede bu ayrım "percentage point" ve "percent" olarak geçer. Kısacası oranlarda hem puanı hem göreli değişimi birlikte verirseniz yanlış anlama ihtimali kalmaz.

Aynı ayrım düşüşlerde de geçerlidir. Hemen çıkma oranı yüzde 60'tan yüzde 45'e indiyse düşüş 15 puan, göreli olarak da yüzde 25'tir. Hangi rakamı başlığa taşıyacağınızı okurun sorusuna göre seçin.

Tıklama oranı (CTR) değişimini rapora nasıl yazmalısınız?

Tıklama oranı (CTR, click-through rate), tıklama sayısının gösterim sayısına oranıdır. Google Ads Yardım Merkezi'ndeki CTR tanımı da formülü tıklamalar bölü gösterimler olarak verir. Dolayısıyla CTR değişimi, bir oranın değişimidir ve yukarıdaki puan ayrımı burada da geçerlidir.

Örnek hesap: bir kampanyada geçen ay 20.000 gösterim ve 600 tıklama vardı, CTR yüzde 3,0. Bu ay 25.000 gösterim ve 900 tıklama var, CTR yüzde 3,6. CTR değişimi +0,6 puan, göreli olarak da (3,6 - 3,0) / 3,0 × 100 = yüzde 20 artıştır.

Bu örnekte üç ayrı yüzde artış var ve her biri farklı bir hikâye anlatıyor: gösterimler yüzde 25, tıklamalar yüzde 50, CTR yüzde 20 arttı. Nitekim 1,25 × 1,20 = 1,50 çarpımı bu üç rakamın birbiriyle tutarlı olduğunu gösterir. Tıklamadaki büyük sıçrayış, hem daha çok görünmekten hem de daha çekici bir sonuçtan geliyor.

Hızlı kontrol için tıklama oranı hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz. Organik tarafta CTR'yi hangi unsurların etkilediğini ise organik tıklama oranını artırma rehberimizde ayrıntılı anlattık.

Ardışık yüzde artış ve azalışlar neden birbirini götürmez?

Art arda gelen yüzde değişimleri toplamazsınız, çarparsınız. Bu kural, raporlarda en çok gözden kaçan noktadır. Çünkü insan zihni yüzdeleri sabit büyüklükler gibi düşünmeye yatkındır.

Örnek hesap: 1.000 oturumluk bir site önce yüzde 20 artış, ardından yüzde 20 azalış yaşasın. İlk ay 1.000 × 1,20 = 1.200 oturum olur. İkinci ay 1.200 × 0,80 = 960 oturuma iner. Sonuç başlangıca dönüş değil, yüzde 4 kayıptır.

Sebebi basit: ikinci yüzde, birinci değişimden sonra oluşan yeni tabanı esas alır. Yüzde 20 artış küçük bir tabana, yüzde 20 azalış ise daha büyük bir tabana etki eder. Bu yüzden azalış, artışın kazandırdığından fazlasını götürür.

Bir değeri eski seviyesine geri götürmek için gereken artışı da aynı mantıkla bulursunuz. Yüzde 20 düşen bir metrik, eski yerine dönmek için yüzde 25 artmalıdır; çünkü 0,80 × 1,25 = 1 eder. Yüzde 50 düşen bir metrik ise yüzde 100 artmak zorundadır.

Genel formül şöyledir: gereken artış = düşüş miktarı / düşüşten sonraki değer × 100. Örneğin 1.000'den 800'e inen bir metrik için 200 / 800 × 100 = yüzde 25 bulursunuz. Yüzde hesaplama aracımız da yüzde değişim modunda bu "geri dönmek için gereken değişim" satırını ayrıca gösterir.

Birden fazla dönemin toplam yüzde artışını nasıl bulursunuz?

Her dönemin yüzdesini bir çarpana çevirip çarpanları birbiriyle çarparsınız. Artış için 1'e yüzdeyi eklersiniz; yüzde 10 artış 1,10 olur. Azalış için 1'den yüzdeyi çıkarırsınız; yüzde 8 azalış 0,92 olur.

1. Her dönemin yüzdesini çarpana çevirin.
2. Çarpanların hepsini birbiriyle çarpın.
3. Çıkan sonuçtan 1 çıkarıp 100 ile çarpın. Bu sayı toplam değişimdir.

Örnek hesap: üç ay üst üste yüzde 10 büyüyen bir e-posta listesi, üç ayda yüzde 30 değil yüzde 33,1 büyür. Çünkü 1,10 × 1,10 × 1,10 = 1,331 eder. Karışık bir seriyi de aynı yolla çözersiniz.

Örneğin yüzde 15 artış, yüzde 8 azalış ve yüzde 5 artış için 1,15 × 0,92 × 1,05 = 1,1109 bulursunuz; yani toplam değişim yaklaşık yüzde 11,1 artıştır. Basit toplama (15 - 8 + 5 = 12) bu örnekte yakın bir sonuç verse de dönem sayısı ve oranlar büyüdükçe sapma da büyür.

Bu nedenle yıllık raporda aylık yüzdeleri alt alta toplayıp yıllık büyüme diye sunmayın. Bunun yerine yılın başındaki ve sonundaki değerleri doğrudan formüle koyun. Böylece hem daha kısa hem daha doğru bir hesap yaparsınız.

Dönem başına ortalama yüzde artışı nasıl bulursunuz?

Birkaç dönemlik toplam değişimi bildiğinizde, her döneme düşen ortalama artışı aritmetik ortalamayla değil, geometrik ortalamayla bulursunuz. Yani toplam çarpanın, dönem sayısı kadar kökünü alırsınız.

Örnek hesap: aylık oturum 1.000'den iki ayda 1.440'a çıktı. Toplam artış yüzde 44'tür. Aylık ortalama ise yüzde 22 değil, yüzde 20'dir; çünkü 1,44'ün karekökü 1,20 eder. Sağlamasını da kolayca yaparsınız: 1.000 × 1,20 = 1.200, ardından 1.200 × 1,20 = 1.440.

Aritmetik ortalamanın neden yanılttığını önceki örnekle de görebilirsiniz. Yüzde 20 artış ve yüzde 20 azalışın aritmetik ortalaması sıfırdır; oysa gerçekte yüzde 4 kayıp vardı. Geometrik ortalama ise 0,96 çarpımından hareket eder ve dönem başına yaklaşık yüzde 2 kaybı gösterir.

İkiden fazla dönem için hesap makinesindeki üs alma işlevini kullanırsınız: toplam çarpanın 1/n'inci kuvvetini alırsınız (n, dönem sayısı). Bu ortalama, farklı uzunluktaki dönemlerin büyüme hızını aynı ölçüye getirmek için kullanışlıdır. Örneğin üç aylık bir kampanyayı altı aylık bir kampanyayla kıyaslarken işinize yarar.

Artıştan sonraki değerden başlangıç değerini nasıl bulursunuz?

Elinizde yalnızca yeni değer ve yüzde varsa, başlangıç değerini çarpana bölerek bulursunuz. Formül: eski değer = yeni değer / (1 + yüzde / 100). Azalışta ise paydaya 1 - yüzde / 100 yazarsınız.

Örnek hesap: bir raporda bu ayki sipariş sayısının 138 olduğu ve geçen aya göre yüzde 15 arttığı yazıyor. Geçen ayki sipariş 138 / 1,15 = 120'dir. Sık rastladığımız hata, 138'in yüzde 15'ini (20,7) çıkarıp 117,3 bulmaktır. Bu sonuç yanlıştır; çünkü yüzde 15'lik artışın tabanı 138 değil, 120'ydi.

Aynı mantık hedef planlamada da işe yarar. Örnek senaryo: geçen çeyrekte 400 form başvurusu aldınız ve yüzde 25 artış hedefliyorsunuz. Hedef 400 × 1,25 = 500 başvurudur. Hedefe ne kadar yaklaştığınızı ise gerçekleşen / hedef × 100 ile izlersiniz; 450 başvuruda hedefin yüzde 90'ına ulaşmış olursunuz.

İndirimli fiyattan etiket fiyatına geri dönmek de bu ters hesabın bir türüdür. O konuyu indirim yüzdesi hesaplama rehberimizde ayrıca ele alıyoruz.

Yüzde artışı hesaplama aracıyla nasıl kontrol edersiniz?

Elle yaptığınız hesabı ikinci bir yoldan doğrulamak, rapor hatalarının çoğunu daha toplantıya gelmeden yakalar. Bu yüzden biz önemli her rakamı iki kez, iki farklı yoldan hesaplıyoruz. Araçla kontrol birkaç saniye sürer:

1. Yüzde hesaplama aracını açın ve üst şeritten "Yüzde değişim" modunu seçin.
2. Birinci alana eski değeri, ikinci alana yeni değeri yazın. Örnek hesap için 320 ve 368 yazın.
3. Büyük sonuca bakın. Artı işaret artışı, eksi işaret azalışı gösterir; bu örnekte yüzde 15 artış görürsünüz.
4. Ters yönü merak ediyorsanız "Yer değiştir" düğmesine basın. Aynı iki rakamın ters yöndeki değişimi ekrana gelir.
5. Elle bulduğunuz sonuçla karşılaştırın. Fark varsa önce tabanı, sonra değerlerin sırasını kontrol edin.

Araç sayıları Türkçe biçimde okur; yani 10.000 yazdığınızda on bini, 1,5 yazdığınızda bir buçuğu anlar. Ayrıca eski değer eksi bir sayıysa paydada mutlak değeri kullanır. Bu ayrıntıyı aşağıdaki negatif değerler bölümünde açıklıyoruz.

Pazarlama metrikleri için örnek hesap tablosu

Aşağıdaki tablo, aylık bir pazarlama raporunda sık gördüğümüz metrikler için örnek hesaptır. Sayı türündeki metriklerde mutlak farkı, oran türündeki metriklerde puan farkını ayrı sütunda gösterdik. Böylece hangi satırda hangi yazımı kullanmanız gerektiği tek bakışta belli olur.

Tablodaki dikkat çekici satır dönüşüm oranıdır. Yarım puanlık düşüş küçük görünse de göreli olarak yüzde 20'lik bir kayıptır. Öte yandan oturumlar yüzde 15 arttığı için toplam dönüşüm sayısı yaklaşık yüzde 8 geriler; çünkü 1,15 × 0,80 = 0,92 eder.

Eski değer sıfırsa yüzde artış hesaplanabilir mi?

Hayır. Eski değer sıfır olduğunda formül sıfıra bölme içerir ve yüzde değişim tanımsızdır. Örneğin yeni açtığınız bir kampanyanın geçen ay 0, bu ay 40 dönüşümü varsa "sonsuz artış" ya da uydurma bir yüzde yazmak anlamsızdır. Bu durumda üç dürüst seçeneğiniz var:

• Mutlak değişimi yazın: "0'dan 40 dönüşüme çıktı."
• Daha uzun bir dönemi taban alın ve kampanyanın ilk tam ayını referans yapın.
• Yüzde yerine pay kullanın: "Toplam dönüşümlerin yüzde 8'i yeni kampanyadan geldi."

Hesap tablolarında bu durum genellikle bir sıfıra bölme hatası olarak karşınıza çıkar. Formülü, eski değer sıfırsa hücreyi boş bırakacak ya da "yeni" yazacak şekilde kurarsanız tablo hem temiz kalır hem okuru yanıltmaz.

Benzer bir tuzak, eski değerin sıfıra çok yakın olduğu durumlarda da karşınıza çıkar. Matematik olarak hesap mümkündür, ama sonuç yine anlamsız derecede büyük çıkar. Bu konuyu küçük tabanlar bölümünde ele alıyoruz.

Negatif değerlerde yüzde değişimi nasıl okumalısınız?

Bazı metrikler eksiye düşebilir: net takipçi değişimi ya da net abone değişimi gibi. Taban eksi olduğunda standart formül ters işaretli ve yanıltıcı sonuçlar üretir.

Örnek hesap: geçen ay net takipçi değişiminiz -50, bu ay +30. Yani geçen ay kaybettiğiniz takipçi kazandığınızdan fazlaydı. Formülü olduğu gibi uygularsanız (30 - (-50)) / -50 × 100 = yüzde -160 çıkar. Böylece durum düzelmişken rapor azalış gösterir.

Yaygın bir çözüm, paydada eski değerin mutlak değerini kullanmaktır: 80 / 50 × 100 = yüzde 160 iyileşme. Yüzde hesaplama aracımız da eski değer eksi olduğunda bu yöntemi uygular. Ancak bu yazımı okurlar kolayca yanlış anlar.

Bu nedenle negatif tabanda biz yüzde yerine mutlak farkı öne çıkarırız: "Net takipçi değişimi -50'den +30'a döndü (80 kişilik iyileşme)." Yüzdeyi ise ancak ek bilgi olarak ve yöntemini belirterek verin.

Yüzde değişim ile yüzde fark neden farklı sonuç verir?

Yüzde değişim yönü olan bir karşılaştırmadır: bir önce, bir de sonra vardır. Buna karşılık yüzde farkını iki değerden hangisinin önce geldiği önemli olmadığında kullanırsınız. Örneğin iki farklı reklam grubunu ya da iki şehri kıyaslarken bu ölçü daha uygundur.

Yüzde farkın yaygın tanımı, mutlak farkı iki değerin ortalamasına bölmektir. Örnek hesap: A reklam grubu 80, B reklam grubu 120 dönüşüm getirdi. Fark 40, ortalama 100; yüzde fark da yüzde 40'tır. Oysa A'yı taban alırsanız B yüzde 50 fazladır; B'yi taban alırsanız A yaklaşık yüzde 33,3 azdır.

Üç rakam da kendi tanımı içinde doğrudur. Sorun, tanımı belirtmeden rakam vermektir. Raporda "B, A'dan yüzde 50 fazla dönüşüm getirdi" gibi tabanı açıkça söyleyen cümleler kurmanızı öneririz. Böylece okur, hangi değeri referans aldığınızı tahmin etmek zorunda kalmaz.

Küçük sayılarda yüzde artış neden yanıltıcıdır?

Küçük tabanlarda tek bir birimlik değişim bile büyük yüzdeler üretir. Örnek hesap: bir ürün sayfası geçen hafta 2, bu hafta 5 satış getirdiyse yüzde artış yüzde 150'dir. Kâğıt üzerinde etkileyici dursa da bu fark tamamen rastlantıdan da kaynaklanabilir.

Biz raporlarda küçük tabanlı yüzdeleri her zaman mutlak sayıyla birlikte veririz: "2'den 5'e (+3 satış)." Ayrıca belirli bir eşiğin altındaki satırlarda yüzde sütununu boş bırakmak da işe yarar. Eşiği işletmenin hacmine göre siz belirleyin; herkese uyan tek bir rakam yoktur.

Tersi de geçerlidir. Çok büyük bir tabanda yüzde 2'lik artış küçük durur, ama binlerce ek ziyaret anlamına gelebilir. Kısacası yüzde ölçeği gizler, mutlak sayı ise oranı gizler. İkisini birlikte yazdığınızda resim eksiksiz olur.

Google Ads ve Search Console karşılaştırma ekranları ne gösterir?

Platformlar yüzde değişimi sizin için hesaplar, ancak nasıl hesapladıklarını bilmek yorumu kolaylaştırır. Google Ads Yardım Merkezi'ndeki tarih aralıklarını karşılaştırma rehberine göre karşılaştırmayı açtığınızda kampanya, reklam grubu ve reklam tablolarında yüzde değişimi görürsünüz. Bir sütunu genişlettiğinizde mevcut dönem, karşılaştırma dönemi, sayısal fark ve yüzde değişim ayrı sütunlarda yer alır.

Search Console'da da Performans raporunda iki tarih aralığını karşılaştırdığınızda tabloda bir fark sütunu çıkar. Search Console Yardım'daki gelişmiş filtreleme ve karşılaştırma sayfası, iki tarih aralığını kıyaslarken haftalık ya da aylık ayrıntı düzeyini düşünmenizi öneriyor. Böylece haftanın günü etkisi ortadan kalkıyor.

Pratik bir uyarı: platformun gösterdiği yüzde ile sizin elle hesabınız küçük farklar verebilir. Bunun sebebi çoğu zaman yuvarlama ya da iki ekranda farklı tarih aralığının seçili olmasıdır. Önce tarihleri eşitleyin, sonra yuvarlamadan önceki ham sayılarla hesaplayın. Menü adları zamanla değişebileceği için güncel adımları her zaman resmi yardım sayfasından kontrol edin.

Dönüşüm oranı ve ROAS değişimini nasıl okumalısınız?

Dönüşüm oranı da bir orandır; bu yüzden değişimini hem puan hem göreli yüzde olarak verin. Örnek hesap: dönüşüm oranı yüzde 2,5'ten yüzde 2,0'a indiyse düşüş 0,5 puan, göreli olarak yüzde 20'dir. Oranı kendi verinizle dönüşüm oranı hesaplama aracımızda bulup ardından değişimi bu formülle hesaplayabilirsiniz.

ROAS (reklam harcamasının getirisi) bir katsayıdır, yüzde değildir; yine de değişimini yüzde olarak ifade edersiniz. Örneğin ROAS 4,0'dan 5,0'a çıktıysa artış yüzde 25'tir. ROAS hesaplayıcımız tek dönemin katsayısını verir; iki dönemi ise bu yazıdaki formülle kıyaslarsınız.

Oranlarda değişimin kaynağını da ayırmak gerekir. Dönüşüm oranı düşerken dönüşüm sayısı artmış olabilir; çünkü trafik daha hızlı büyümüştür. ROAS düşüşünün tipik sebeplerini ROAS düşüşü rehberimizde ayrıca ele aldık.

Raporda yüzde değişimi hangi kalıpla yazmalısınız?

Doğru hesap, yanlış yazımla değerini kaybeder. Ekibimizin aylık raporlarda kullandığı yazım kalıbı şu dört parçadan oluşur:

• Metriğin adı ve dönem: "Ekim organik tıklama, eylüle göre".
• Mutlak değerler: "4.500'den 5.175'e".
• Yüzde değişim ve yön: "yüzde 15 artış".
• Oranlarda puan farkı: "CTR yüzde 3,0'dan 3,6'ya (+0,6 puan)".

Ondalık basamak sayısını da sabit tutun. Bir satırda yüzde 15, diğerinde yüzde 14,87 yazmak, okurda yanlış bir hassasiyet algısı yaratır. Çoğu pazarlama raporu için tek ondalık yeterlidir.

Raporun bütününü nasıl okuyacağınızı merak ediyorsanız dijital pazarlama raporu okuma rehberimize göz atın. Hangi metriklerin takibe değer olduğunu ise dijital pazarlama KPI rehberimizde anlattık.

Yüzde artış hesabında en sık yapılan hatalar nelerdir?

Yıllardır incelediğimiz raporlarda aynı hatalar tekrar tekrar karşımıza çıkıyor. Neyse ki hepsinin çözümü basit:

1. Farkı yeni değere bölmek. Taban her zaman eski değerdir.
2. Yüzde puanı yüzde değişimle karıştırmak. Oranlarda ikisini birlikte yazın.
3. Ardışık yüzdeleri toplamak. Çarpanları çarpın.
4. Sıfır ya da çok küçük tabanda yüzde vermek. Mutlak sayıyı öne çıkarın.
5. Farklı uzunluktaki dönemleri kıyaslamak. Günlük ortalamaya çevirin ya da eşit dönem seçin.
6. Yüzdeyi iki kez 100 ile çarpmak. Hücre biçimini kontrol edin.
7. Ters hesapta yeni değerin yüzdesini çıkarmak. Çarpana bölün.

Bu listeyi rapor göndermeden önce kısa bir kontrol listesi olarak kullanabilirsiniz. Search Console verisini yorumlarken aynı hataların hangi biçimlere büründüğünü SEO raporu okuma rehberimizde örneklerle anlattık.

Yüzde artış ve azalış hesabında akılda kalması gerekenler

Özetle yüzde değişimin tek formülü vardır: (yeni - eski) / eski × 100. Taban her zaman eski değerdir; artış ve azalış yalnızca işaretle ayrılır. Oranlarda puan farkını ve göreli değişimi birlikte yazarsınız. Art arda gelen yüzdeleri çarparsınız, ortalamayı geometrik olarak alırsınız.

Sıfır, negatif ve küçük tabanlarda ise yüzdeye güvenmek yerine mutlak sayıyı öne çıkarırsınız. Bu birkaç kural, bir pazarlama raporundaki yorum hatalarının büyük kısmını önler. Üstelik ekip içinde aynı dili konuşmanızı da kolaylaştırır.

Raporlarınızın doğru okunması, bütçe ve içerik kararlarının doğru verilmesi anlamına gelir. Biz Talha Aslan ve ekibi olarak raporlama süreçlerinde bu disiplini önemsiyoruz. Siz de bir sonraki raporunuzda rakamları bu rehberdeki adımlarla kontrol ederek başlayabilirsiniz.

Temel rehber: Dijital Pazarlama Nedir? Türleri, örnekleri ve nasıl yapıldığı, beynin içinden geçen etkileşimli bir filmle tek sayfada.