Süresi Dolmuş Domain Almadan Önce Geçmiş Kontrolü Nasıl Yapılır?

Biz Talha Aslan ve ekibi olarak bu kontrolü her alan adı devrinde ilk iş olarak yapıyoruz. Üstelik işin ilk adımı için ücretli bir araca ihtiyacınız yok: ücretsiz Site Geçmişi Sorgulama aracımız, İnternet Arşivi verisiyle ilk yayın tarihini, yıllara göre başlıkları, dili ve altyapı izlerini tek ekranda gösterir. Ancak araç size veri verir; kararı ise bu rehberdeki sorularla siz verirsiniz.

Bu yazıda tek bir işe odaklanıyoruz: düşmüş (drop) ya da süresi dolup yeniden satışa çıkmış bir alan adını almadan önce geçmişini nasıl okursunuz. Alan adı seçimi genel olarak ilginizi çekiyorsa domain seçerken nelere dikkat edilmeli yazımıza da göz atabilirsiniz.

Süresi dolmuş domain nedir, drop domain ile farkı var mı?

Süresi dolmuş domain, sahibinin kayıt süresini yenilemediği için kayıt kuruluşunun elinden çıkan ya da açık artırmaya düşen alan adıdır. Drop domain ise bu sürecin sonunda tamamen serbest kalıp herkesin yeniden kaydedebildiği adı anlatır. Kısacası iki terim aynı yolculuğun farklı duraklarıdır.

Bu adlar alıcıyı cezbeder, çünkü eski bir site çoğu zaman geride bağlantılar, marka bilinirliği ve tanıdık bir isim bırakır. Öte yandan aynı geçmiş, istenmeyen izler de taşıyabilir. Örneğin önceki sahip adı bir süre park sayfası olarak kullanmış, sonra içeriği tamamen farklı bir sektöre çevirmiş olabilir.

Kendi alan adınızın süresi dolduysa durum farklıdır; o konuyu domain süresi doldu, alan adı nasıl geri alınır yazımızda anlattık. Bu rehberde ise başkasının bıraktığı adı almak isteyen okura sesleniyoruz.

Google süresi dolmuş alan adlarını nasıl değerlendiriyor?

Google, süresi dolmuş alan adını satın almayı tek başına sorun saymaz. Sorun, adın ne amaçla kullanıldığıdır. Google Search Central'daki spam politikaları sayfası, "süresi dolmuş alan adının kötüye kullanımı" başlığı altında bir tanım verir: süresi dolmuş bir adın, kullanıcıya çok az değer sunan ya da hiç değer sunmayan içerikle, esas olarak sıralamayı manipüle etmek amacıyla yeniden kullanılması.

Aynı sayfa bu davranışa birkaç örnek de verir. Örneğin eskiden bir devlet kurumunun kullandığı sitede satış ortaklığı içeriği yayınlamak ya da eski bir ilkokul sitesinde kumar içeriği barındırmak bu kapsama girer. Yani Google, adın önceki kimliği ile yeni içerik arasındaki kopukluğa ve niyete bakar.

Dolayısıyla meşru bir işletme olarak eski bir adı alıp kendi gerçek işinizi orada yürütmek politika ihlali değildir. Bununla birlikte adın eski otoritesini sömürmek için ilgisiz, düşük değerli sayfalar üretmek tam olarak politikanın hedef aldığı davranıştır.

Süresi dolmuş domain geçmişinde hangi riskler var?

Riskleri bilmek, geçmişe bakarken neyi aradığınızı netleştirir. Saha tecrübemize göre en sık karşılaştığımız işaretler şunlardır:

• Spam içerik dönemi: Kumar, yetişkin içerik veya ilaç spamı gibi yüksek riskli sektörlere ait sayfalar. Bu türleri yalnız risk sinyali olarak anıyoruz.
• Park sayfası: Yıllarca yalnız reklam bağlantıları gösteren, gerçek içeriği olmayan bir sayfa.
• Ani dil değişimi: Türkçe bir şirket sitesinin bir anda bambaşka dilde içerik yayınlaması.
• Konu kopukluğu: Bir derneğin adında birden satış ortaklığı sayfalarının belirmesi.
• Güvenlik izi: Saldırıya uğramış, içine saldırganın gizli sayfa eklediği bir eski site.
• Bağlantı kirliliği: Adı gösteren çok sayıda düşük kaliteli, otomatik bağlantı yığını.

Bu işaretlerin hiçbiri tek başına "kesinlikle almayın" anlamına gelmez. Ancak her biri ek inceleme ister ve birkaçı bir araya geldiğinde riski ciddi biçimde artırır.

Geçmiş kontrolüne nereden başlamalısınız?

İlk adım her zaman zaman çizelgesini çıkarmaktır. Hangi yıllarda sitenin yayında olduğunu, hangi yıllarda boş kaldığını ve ne zaman el değiştirdiğini görmeden ayrıntıya girmek sizi yanıltır.

Bu nedenle kontrolü şu sırayla yapmanızı öneriyoruz:

1. Arşiv verisiyle ilk yayın tarihini ve kayıt yoğunluğunu görün.
2. Yıllara göre sayfa başlıklarını ve dilini karşılaştırın.
3. Kritik yıllarda ana sayfanın arşiv kopyasını açıp içeriğe bakın.
4. WHOIS kayıtlarıyla sahiplik değişimine dair ipuçlarını toplayın.
5. Arama sonuçlarında ve bağlantı profilinde kalan izleri kontrol edin.
6. Satın aldıktan sonra Search Console ile elle işlem ve güvenlik sorunlarını doğrulayın.

Böylece her adım bir öncekinin bulgusunu doğrular ya da çürütür. Kısacası tek bir kaynağa güvenip karar vermezsiniz.

Site geçmişi aracıyla ilk taramayı adım adım nasıl yaparsınız?

Uygulamaya geçelim. Önce alan adını Site Geçmişi aracına yazın; örneğin example.com gibi yalnız alan adını girmeniz yeterlidir. Araç, İnternet Arşivi'ndeki kayıtlardan bir özet çıkarır.

Ardından sonuç ekranında şu dört bilgiye odaklanın:

• İlk yayın tarihi: Arşivin ada ait bulduğu en eski kayıt. Adın gerçekten ne kadar eski olduğunu gösterir.
• Yıllara göre başlık: Her yılın ana sayfa başlığı. Konu kopukluğunu en hızlı burada görürsünüz.
• Dil: Sayfanın hangi dilde yayınlandığı. Ani dil değişimleri burada belirir.
• Altyapı ve park izi: Kullanılan yazılıma dair ipuçları ile park sayfası ya da riskli içerik işaretleri.

Örnek senaryo: example.com yıllarca bir mimarlık ofisinin Türkçe sitesi olarak yayında kalıyor, sonra iki yıl boş kalıyor, ardından başlıkları başka dilde ve alakasız bir konuda çıkıyor. Bu tablo, kopukluğun tam ortasını incelemeniz gerektiğini söyler.

Wayback Machine kayıtlarını doğru okumak için nelere dikkat etmelisiniz?

Araç size özet verir; ayrıntı için Wayback Machine'in kendisine bakarsınız. İnternet Arşivi'nin resmi yardım sayfası, takvim görünümündeki noktaların tarayıcının aldığı HTTP durum kodunu gösterdiğini anlatır: mavi başarılı yanıtı, yeşil yönlendirmeyi, turuncu istemci hatasını, kırmızı sunucu hatasını belirtir.

Bu yüzden içerik incelerken mavi noktaları seçin. Yeşil noktalar ise başka bir yere yönlendirme olduğunu gösterir; bu da ayrı bir ipucudur, çünkü adın bir dönem başka bir siteye yönlendirildiğini anlatabilir.

Aynı yardım sayfası önemli sınırları da belirtir. Örneğin her sitenin her tarihinin eksiksiz arşivlenmediğini, eksik öğelerin yakın bir tarihten ya da canlı siteden yüklenebileceğini söyler. Ayrıca robots.txt dosyası taramayı engellemişse ya da tarayıcılar siteden habersizse kayıt hiç oluşmayabilir. Kısacası arşivde boşluk görmek, o dönemde hiçbir şey olmadığını kanıtlamaz.

Yıllara göre başlık ve dil değişimi ne anlatır?

Başlık ve dil, geçmişin en dürüst özetidir. Bir işletme sitesi yıllar içinde başlığını değiştirebilir; bu normaldir. Ancak başlığın konusu tamamen değiştiğinde dikkat etmeniz gerekir.

Örneğin bir çiçekçinin adı önce "çiçek siparişi", sonra "kampanya", ardından ilgisiz bir ürün kategorisi gösteriyorsa, büyük olasılıkla ad el değiştirmiş ve yeni sahibi eski kimlikten bağımsız içerik yayınlamıştır. Üstelik dil de aynı anda değişiyorsa bu, adın uluslararası bir spam ağına girmiş olabileceğine dair güçlü bir işarettir.

Bununla birlikte her dil değişimi kötü değildir. Bir şirket yurt dışına açılıp İngilizce sürüm eklemiş olabilir. Bu yüzden başlığa ek olarak sayfanın kendisini açıp içeriğin tutarlı bir markaya ait olup olmadığına bakın. Tutarlı tasarım, aynı iletişim bilgileri ve süreklilik olumlu işaretlerdir.

Park sayfası geçmişi süresi dolmuş domain için sorun mu?

Park sayfası, alan adının içerik yerine yalnız reklam bağlantıları ya da "bu alan adı satılık" mesajı gösterdiği dönemdir. Süresi dolmuş domain listelerindeki adların önemli bir kısmı en az bir kez bu aşamadan geçer, çünkü kayıt kuruluşları ve alıcılar adı satışa çıkarmadan önce sıklıkla park eder.

Kısa bir park dönemi genellikle tek başına endişe verici değildir. Ancak uzun yıllar boyunca yalnız park sayfası görünüyorsa, adın gerçek bir sitenin taşıdığı bağlantı ve bilinirlik değerini çoktan yitirmiş olması olasıdır. Yani "eski ad" etiketi, aslında içi boş bir geçmişi gizleyebilir.

Dolayısıyla park dönemini değerlendirirken iki soru sorun: Park öncesinde gerçek, tutarlı bir site var mıydı? Park dönemi ne kadar sürdü? Gerçek site uzun ve park kısa ise risk düşüktür; tersi ise beklentinizi düşürmeniz gerekir.

Sahip değişimini hangi işaretlerden anlarsınız?

Sahiplik değişimi, geçmiş kontrolünün en kritik sorusudur, çünkü Google'ın politikası tam olarak eski kimlik ile yeni kullanım arasındaki kopukluğu hedef alır. Kesin kanıt bulmak her zaman mümkün olmaz; yine de birkaç işaret bir araya gelince tablo netleşir.

• Arşivde uzun bir boşluk ve ardından tamamen farklı tasarım.
• İletişim bilgilerinin, şirket adının ve logonun tümden değişmesi.
• Kayıt tarihinin WHOIS verisinde yakın bir tarihi göstermesi.
• Altyapının bir anda başka bir yazılıma geçmesi.

WHOIS bilgisini kontrol etmek için WHOIS sorgulama aracımızı kullanabilirsiniz. Ancak gizlilik korumaları nedeniyle kayıt sahibi bilgisini çoğu zaman göremezsiniz; bu yüzden asıl ipucu oluşturma ve güncelleme tarihleridir. Örneğin oluşturma tarihi çok yeni görünen ama arşivde on yıllık geçmişi olan bir ad, aradaki bir dönemde tamamen düşmüş ve biri onu sıfırdan kaydetmiş olabilir.

Spam ve ceza izlerini satın almadan önce nasıl ararsınız?

Satın almadan önce Search Console'a erişiminiz olmaz, çünkü ad henüz sizin değildir. Bu yüzden dışarıdan görülebilen izlere bakarsınız.

Önce arama motorunda adı "site:" operatörüyle aratın. Hiç sonuç çıkmıyorsa ad dizinden düşmüş olabilir; bu da tek başına kanıt değildir ama not almanız gereken bir sinyaldir. Sonuç çıkıyorsa başlıkların ve açıklamaların hangi dilde, hangi konuda olduğuna bakın. Ardından adın marka adını tırnak içinde aratıp başka sitelerde nasıl anıldığını görün.

Üstelik bağlantı profili de çok şey anlatır. Ada bağlantı veren sitelerin konusu, dili ve kalitesi geçmişi yansıtır. Bağlantı kalitesini nasıl değerlendirdiğimizi backlink nedir, kaliteli backlink nasıl anlaşılır yazımızda ayrıntılı anlattık. Kısacası, adın arkasındaki bağlantılar ile arşivdeki içerik aynı hikâyeyi anlatıyorsa güveniniz artar.

Süresi dolmuş domain kontrol listesi tablosu

Aşağıdaki tabloyu satın alma kararından önce tek tek işaretleyin. Her satır bir kaynağı, aradığınız işareti ve olası yorumu gösterir.

Örneğin ilk sekiz satırın çoğunda olumlu işaret görüyorsanız risk düşüktür. Buna karşın iki ya da daha fazla satırda risk işareti varsa fiyat ne kadar cazip olursa olsun almadan önce iki kez düşünün.

Drop listelerindeki metriklere güvenebilir misiniz?

Süresi dolmuş ad satan pazar yerleri genellikle her adın yanında bağlantı sayısı, otorite puanı ya da tahmini trafik gibi metrikler gösterir. Bu sayılar ilk elemede işinize yarar; ancak geçmiş kontrolünün yerini tutmaz.

Çünkü üçüncü taraf otorite puanları Google'ın kullandığı bir ölçü değildir. Bu konuyu domain otoritesi nedir, nasıl artırılır yazımızda açıkladık. Üstelik yüksek puan, spam ağlarından gelen yapay bağlantılarla da şişebilir. Yani parlak bir sayı, kirli bir geçmişi gizleyebilir.

Bu nedenle metrikleri şu sırayla kullanmanızı öneriyoruz:

1. Metriklerle uzun listeyi kısa bir aday listesine indirin.
2. Her aday için arşiv geçmişini ve başlık değişimini inceleyin.
3. Bağlantı veren sitelerin konusunu ve dilini örnekleyerek kontrol edin.
4. Ancak bu üç adımı geçen adlar için fiyat konuşun.

Örnek senaryo: iki aday aynı otorite puanını taşıyor. Birinin bağlantıları sektör yayınlarından, diğerininki ise alakasız yabancı dildeki forum profillerinden geliyor. Kâğıt üzerinde eşit görünen bu iki ad, gerçekte bambaşka riskler taşır.

Altyapı izleri geçmiş hakkında ne söyler?

Altyapı, sitenin hangi yazılımla kurulduğuna dair ipuçlarıdır. Site Geçmişi aracı, arşiv kopyalarından bu izleri çıkarıp yıllara göre size sunar. Peki bu bilgi neden önemli?

Altyapının bir yıldan diğerine tamamen değişmesi, çoğu zaman sitenin yeniden kurulduğunu gösterir. Bu değişim, sahip değişimiyle aynı döneme denk geliyorsa tablo netleşir. Örneğin yıllarca özel yazılımla yayın yapan bir kurumsal site, düşüşten hemen sonra hazır bir içerik yönetim sistemine geçmiş ve başlıklar da değişmişse, büyük olasılıkla yeni bir sahip devreye girmiştir.

Öte yandan altyapı değişimi tek başına olumsuz bir işaret değildir. Birçok işletme zamanla sitesini yeniler. Dolayısıyla altyapıyı her zaman başlık, dil ve tasarım değişimiyle birlikte okuyun. Dört işaret aynı yönü gösteriyorsa yorumunuz güçlenir; yalnız biri değişiyorsa büyük olasılıkla sıradan bir yenilemedir.

Ayrıca eski altyapı, saldırı riskine dair de ipucu verebilir. Uzun süre güncellenmemiş bir yazılım, geçmişte içine gizli sayfa eklenmiş bir siteye işaret edebilir. Bu yüzden satın aldıktan sonra güvenlik raporunu kontrol etmeyi asla atlamayın.

Satıcıya hangi soruları sormalısınız?

Adı bir aracı ya da önceki sahipten doğrudan alıyorsanız, soru sormak en ucuz kontrol yöntemidir. Dürüst bir satıcı bu sorulara açık yanıt verir; kaçamak yanıtlar ise kendi başına bir uyarıdır.

• Ad son yıllarda hangi amaçla kullanıldı?
• Search Console'da hiç elle işlem ya da güvenlik uyarısı aldı mı?
• Ada bağlantı satın alındı mı ya da ad bir bağlantı ağının parçası oldu mu?
• Eski siteye ait içerikler nerede, devirde size ne kalacak?
• Satıcı, Search Console ekran görüntüsü paylaşabilir mi?

Elbette yanıtları doğrulamadan kabul etmeyin. Örneğin satıcı "hiç sorun yaşamadık" diyorsa bile arşivdeki tabloyla karşılaştırın. Bununla birlikte "garantili ilk sayfa" ya da "kesin trafik" gibi vaatler duyarsanız temkinli olun, çünkü hiçbir alan adı sıralama garantisi taşımaz.

Son olarak devir sürecinde kayıt kuruluşu ve ödeme adımlarını güvenli kanallardan yürütün. Alan adı transferi ile ilgili pratik ayrıntılar ise ayrı bir konudur; burada odağımız geçmişin doğruluğudur.

Satın aldıktan sonra Search Console'da neyi kontrol etmelisiniz?

Ad sizin olduğunda ilk iş Search Console'da mülkü doğrulamaktır. Kurulumu bilmiyorsanız Google Search Console nedir, nasıl kullanılır yazımız size yol gösterir.

Doğrulamanın ardından iki rapora bakın. Birincisi elle işlemler raporudur; Google'ın bir inceleyicisi siteye politika ihlali nedeniyle işlem uyguladıysa bunu burada görürsünüz. İkincisi güvenlik sorunları raporudur; saldırıya uğramış içerik ya da zararlı yazılım tespitlerini gösterir. Menü adları zamanla değişebileceği için panelde ilgili bölümü "güvenlik ve elle işlemler" başlığı altında arayın.

Ayrıca eski sahibin bıraktığı kullanıcıları temizleyin; bunun için Search Console eski kullanıcı ve sahip nasıl kaldırılır rehberimizi izleyebilirsiniz. Son olarak tarama ve dizin raporlarında sizin yayınlamadığınız, eski döneme ait adreslerin hâlâ arandığını görürseniz bunları not edin. Böylece hangi eski sayfalara ne yapacağınızı planlarsınız.

Elle işlem çıkarsa ne yapmalısınız?

Elle işlem çıkarsa panik yapmayın; önce işlemin türünü ve kapsamını okuyun. Raporda hangi sorunun tespit edildiği ve etkilenen alan genellikle yazar.

Ardından sorunun kaynağını temizleyin. Eski sahibe ait spam sayfalarını kaldırın, sitede artık var olmayan içerik için doğru durum kodunu verin ve sitenin yeni, gerçek kimliğini net biçimde yayınlayın. Sorunu gerçekten giderdikten sonra Search Console üzerinden inceleme isteği gönderirsiniz. İsteğinizde neyi düzelttiğinizi açık ve dürüst biçimde anlatın.

Burada önemli bir uyarımız var: inceleme isteğinin kabul edileceğine dair kimse garanti veremez. Ayrıca sorunu çözmek yerine yeni alan adına geçip içeriği taşımak gibi yollar, Google bunları sistemi atlatma girişimi olarak değerlendirir; bu yüzden önermiyoruz. Spam güncellemelerinin genel etkisini Google spam güncellemesi nedir, cezadan nasıl korunursunuz yazımızda anlattık.

Eski adın yaşı SEO'da avantaj sağlar mı?

Birçok alıcı süresi dolmuş adı "eski olduğu için güçlüdür" düşüncesiyle alır. Oysa yaş tek başına bir sıralama ayrıcalığı değildir. Bu konuyu ayrıntılı biçimde alan adı yaşı SEO'yu etkiler mi yazımızda inceledik.

Gerçekte değerli olan, adın geçmişte kazandığı ilgili bağlantılar, marka aramaları ve kullanıcıların zihnindeki yeridir. Üstelik bu değerin ancak yeni içeriğiniz eski kimlikle uyumluysa anlamı vardır. Örneğin eski bir yerel mimarlık sitesinin adını alıp mimarlıkla ilgili gerçek bir hizmet sunarsanız, eski bağlantıların bağlamını korursunuz.

Buna karşın aynı adı ilgisiz bir konuda kullanırsanız, Google'ın politikasında anlattığı kopukluğu kendiniz yaratmış olursunuz. Bu yüzden alım kararını yaş yerine uyum üzerinden verin. Adın piyasa değerini kabaca görmek için domain değeri hesaplama aracı da bir fikir verir; ancak bu tahmin geçmiş kontrolünün yerini tutmaz.

Eski bağlantılar ve eski adreslerle ne yapmalısınız?

Geçmişi temiz bir ad aldınız; şimdi eski siteye ait bağlantılar ve adresler size kaldı. Bu mirası nasıl kullandığınız, adın gelecekteki itibarını belirler.

İlk olarak eski sitenin en çok bağlantı alan sayfalarını listeleyin. Ardından her birinin konusunu kendi işinizle karşılaştırın. Konusu sizinle örtüşen bir sayfa için yeni ve gerçekten faydalı bir içerik hazırlayabilirsiniz; böylece o bağlantıya gelen okur aradığına yakın bir şey bulur.

Buna karşın konusu tamamen ilgisiz sayfaları zorla yaşatmaya çalışmayın. Örneğin eski bir yemek tarifi sayfasını, satış yaptığınız bir hizmet sayfasına yönlendirmek okura da arama motoruna da anlamsız gelir. Bu tür sayfalar için sayfanın artık mevcut olmadığını bildiren doğru durum kodu daha temiz bir tercihtir.

Ayrıca spam döneminden kalan bağlantılar varsa önce onların kaynağını anlamaya çalışın. Rakiplerinizin ve sektörünüzün bağlantı profilini karşılaştırmak için rakip backlink analizi rehberimiz işinize yarar. Kısacası eski mirası kendi konunuzla uyumlu olduğu ölçüde kullanın; uyumsuz kısmı geride bırakın.

Son olarak bu temizliği bir kerede bitirmeye çalışmayın. Önce en çok bağlantı alan ve en çok aranan eski adreslerle başlayın, ardından listeyi haftalar içinde tamamlayın. Böylece hem hata yapma olasılığınızı azaltırsınız hem de her adımın etkisini Search Console verilerinde izleyebilirsiniz.

Hangi durumlarda süresi dolmuş domain almaktan vazgeçmelisiniz?

Bazı tablolar net bir "hayır" anlamına gelir. Saha tecrübemize dayanarak şu durumlarda alımdan vazgeçmenizi öneriyoruz:

• Arşivde birden fazla yıl boyunca yüksek riskli spam içerik görülüyorsa.
• Ad, konunuzla hiç ilgisi olmayan bir kimlikle uzun süre yayında kaldıysa ve siz o bağlamı devam ettiremeyecekseniz.
• Bağlantı profili ağırlıklı olarak otomatik, alakasız ve yabancı dildeki sitelerden oluşuyorsa.
• Satıcı, adın geçmişi hakkında sorularınızı yanıtsız bırakıyorsa ya da "garantili sıralama" vaadiyle satıyorsa.

Öte yandan sınırda kalan durumlar da vardır. Örneğin kısa bir park dönemi ya da tek seferlik bir dil değişimi, daha fazla araştırmayla aydınlanabilir. Böyle durumlarda alım fiyatını bu riski hesaba katarak pazarlık edin.

Temiz bir süresi dolmuş domain ile nasıl doğru başlangıç yaparsınız?

Geçmişi temiz bir ad aldıysanız bile ilk haftalarda dikkatli olun. Önce gerçek, kullanıcıya değer sunan içeriğinizi yayınlayın ve adın yeni sahibinin kim olduğunu iletişim ve hakkımızda sayfalarında açıkça belirtin.

Ardından eski siteden gelen ve hâlâ aranan adreslere bakın. Konunuzla ilgili olan eski sayfaları yeni içerikte karşılayabilirsiniz; ilgisiz olanlar için ise doğru durum kodunu vermek daha dürüst bir yoldur. Böylece eski bağlamı zorla sürdürmeye çalışmazsınız.

Son olarak alımdan sonraki ilk aylarda Search Console verilerini düzenli izleyin. Gösterim ve tıklamalardaki tuhaf hareketleri erkenden görürseniz müdahaleniz de kolaylaşır. Kısacası temiz bir başlangıç, geçmiş kontrolü kadar önemlidir.

Geçmiş kontrolünü ekipçe nasıl yapıyoruz?

Biz Talha Aslan ve ekibi olarak bir müşterimiz süresi dolmuş bir ad almak istediğinde bu rehberdeki adımları sırayla izliyoruz. Önce araçla özet çıkarıyor, sonra kritik yılları arşivde elle açıyor, ardından bağlantı ve dizin izlerini karşılaştırıyoruz.

Ancak her zaman şunu açıkça söylüyoruz: geçmiş kontrolü riski azaltır, sıfırlamaz. Arşivde görünmeyen bir dönem ya da dışarıdan görülemeyen bir elle işlem her zaman olasıdır. Bu yüzden satın alma bütçesini planlarken temizlik ve yeniden yapılanma için de pay ayırın.

Ayrıca kontrol sırasında bulduğunuz her işareti kısa bir notla kayda geçirin. Hangi yılda ne gördüğünüzü, hangi arşiv kopyasını açtığınızı ve neden şüphelendiğinizi yazın. Bu not, ileride bir sorun çıkarsa durumu açıklamanızı kolaylaştırır; üstelik bir inceleme isteği hazırlamanız gerekirse elinizde hazır bir zaman çizelgesi olur. Örneğin "satın alma öncesi arşivde riskli içerik izi yoktu, ilk ay güvenlik raporu temizdi" gibi tarihli bir kayıt, size de ekibinize de büyük kolaylık sağlar. Kısacası düzenli kayıt tutmak, geçmiş kontrolünü tek seferlik bir göz atmadan gerçek bir süreç hâline getirir ve sonraki alımlarınızda aynı listeyi yeniden kullanmanızı sağlar.

Kendi alan adı adayınızı hemen incelemek isterseniz yukarıdaki adımları kontrol listesiyle birlikte uygulayın. Böylece kararınızı tahmine değil, kayıtlara dayandırırsınız. Sorularınız olursa ekibimiz geçmiş incelemesinde size yardımcı olmaya hazır; yine de son kararı her zaman kendi verilerinize bakarak verin.

Temel rehber: Dijital Pazarlama Nedir? Türleri, örnekleri ve nasıl yapıldığı, beynin içinden geçen etkileşimli bir filmle tek sayfada.