Dijital Pazarlama

Logo Benzerlik Araştırması Nasıl Yapılır? Tescil Öncesi Kontrol Rehberi

Talha Aslan 16 dakikalık okuma 15 görüntülenme

Kısa cevap

Logo benzerlik araştırması nedir ve tescilden önce neden yapmalısınız?

Logo benzerlik araştırması, logonuzun şekil ve kelime unsurlarını resmi marka veritabanlarında, aynı veya ilişkili mal ve hizmet sınıflarında daha önce başvurusu bulunan işaretlerle karşılaştırma işidir. Amaç, tescil başvurusundan önce karıştırılma riskini görmek ve itiraz, ret ya da yeniden tasarım maliyetini erkenden önlemektir.

Tüm detaylar ve örnekler için yazıya devam edin

Talha Aslan ve ekibi olarak bu kontrolü, logo tasarımı tamamlanmadan önce bir kez ve başvurudan hemen önce bir kez daha yapmanızı öneriyoruz. Çünkü tasarım ilerledikçe şekil değişir; ilk taslakta temiz görünen bir işaret, son haline geldiğinde başka bir markaya yaklaşabilir. Ayrıca araştırma yalnız tescil için değildir; tabela, ambalaj ve web sitesi gibi pahalı uygulamalara geçmeden önce de güvence sağlar.

Not: Bu yazı genel bir yöntem rehberidir, hukuki danışmanlık değildir. Kesin değerlendirme için bir marka vekili ya da avukata danışın.

Bu araştırma hangi sorulara cevap verir?

İyi bir araştırma, tek bir "benziyor mu, benzemiyor mu" sorusundan daha fazlasını cevaplar. Bu nedenle işe başlamadan önce neyi öğrenmek istediğinizi yazmanızı öneriyoruz. Böylece sonuç listesine bakarken dağılmazsınız.

  • Aynı ya da çok yakın bir şekil, benim faaliyet alanımda zaten kayıtlı mı?
  • Logodaki kelime kısmı, başka bir markanın kelime unsuruyla sesçe veya anlamca örtüşüyor mu?
  • Benzer işaretler varsa hangi sınıflarda ve hangi durumda (başvuru, tescil, geçersiz) duruyor?
  • Kayıtlı olmasa da piyasada aynı görünümü kullanan bir işletme var mı?
  • Risk yüksekse logonun hangi parçasını değiştirmem yeterli olur?

Örneğin bir kahve dükkanı için hazırlanan, fincan içinde yaprak figürü olan bir logo düşünün (örnek senaryo). Burada soru yalnız "fincan var mı" değildir. Asıl soru, kafe ve içecek hizmetlerinde fincan ile yaprağı aynı kurguda birleştiren bir işaretin önceden alınıp alınmadığıdır.

Araştırmaya başlamadan önce elinizde neler olmalı?

Hazırlıksız başlarsanız aynı aramayı defalarca tekrarlarsınız. Bu yüzden önce küçük bir dosya hazırlayın. Kısacası, araştırmanın kalitesi arama kutusuna ne yazdığınızdan önce masaya ne koyduğunuza bağlıdır.

  1. Logonun son ya da sona yakın hali, siyah beyaz ve renkli iki sürümüyle.
  2. Logodaki kelime, harf veya kısaltma kısmının düz metin hali.
  3. Satacağınız mal ve vereceğiniz hizmetlerin kısa listesi; bugün ve önümüzdeki birkaç yıl için.
  4. Faaliyet göstereceğiniz ülkeler; yalnız Türkiye mi, yoksa yurt dışı da var mı?
  5. Sonuçları yazacağınız basit bir tablo: tarih, veritabanı, arama ifadesi, bulunan kayıt, not.

Bu hazırlık aşamasında logo henüz değişmeye açıksa işiniz kolaylaşır. Ekibimiz, logonun şekil ve kelime kurgusunu baştan ayırt edici kurarak araştırma riskini azaltmayı hedefliyor; bu konuda destek isterseniz kurumsal kimlik tasarımı sürecimizi inceleyebilirsiniz. Ayrıca yazı tipi seçiminin benzerlik algısını nasıl etkilediğini logo font seçimi rehberimizde anlattık.

Logonuzu araştırma için hangi parçalara ayırırsınız?

Veritabanları logonuzu bir bütün olarak "görmez"; kayıtları kelime ve şekil unsurlarına göre bulur. Dolayısıyla logonuzu önce parçalarına ayırmanız gerekir. Bu ayrım, hangi arama türünü kullanacağınızı da belirler.

  • Kelime unsuru: Marka adı, slogan parçası, kısaltma ya da tek harf.
  • Şekil unsuru: Figür, simge, hayvan, bitki, geometrik biçim, çerçeve.
  • Kompozisyon: Figürün harfle birleşmesi, harfin içine yerleşen simge, daire içinde yazı gibi düzen.
  • Renk: Renk iddiası olan logolarda renk birleşimi de bir unsur sayılabilir.

Her parça için ayrı bir satır açın. Örneğin "yaprak", "fincan", "daire içinde yazı" üç ayrı şekil satırıdır. Ardından logonun en çok dikkat çeken, yani akılda kalan kısmını işaretleyin. Uygulamada benzerlik tartışması çoğu zaman bu baskın parça üzerinden yürür. Öte yandan çok genel biçimler (basit daire, düz çizgi) tek başına ayırt edici olmadığı için bu satırlara daha düşük öncelik verebilirsiniz.

Nice sınıfı neden logo benzerlik araştırmasının ilk filtresidir?

Marka koruması, işaretin kendisi kadar hangi mal ve hizmetler için alındığına da bağlıdır. Bu nedenle logo benzerlik araştırmasında ilk filtre, Nice sınıflandırmasıdır. Nice sistemi, mal ve hizmetleri numaralı sınıflara ayıran uluslararası bir listedir; TÜRKPATENT dahil birçok ofis başvurularda bu sınıfları kullanır.

Uygulamada şu sırayı öneriyoruz: önce faaliyetinizin doğrudan karşılığı olan sınıfları bulun, ardından ilişkili sınıfları ekleyin. Örneğin içecek satan bir işletme için hem ürün sınıfı hem de yiyecek içecek hizmetleri sınıfı birlikte anlamlıdır. Çünkü aynı tüketici bu iki alanı yan yana görür.

Sınıfları seçerken sitemizdeki marka sınıfları aracı başlangıç için pratik bir kontrol sağlar. Yine de son karar, resmi sınıf listesindeki ifadelere göre verilmelidir; çünkü listedeki tek bir kelime, korumanın sınırını değiştirebilir. Sınıf sayısı ve başvuru ücreti zamanla değişebileceği için güncel değeri TÜRKPATENT'in resmi sayfasından kontrol edin.

Viyana sınıflandırması nedir ve şekil kodunu nasıl bulursunuz?

Viyana sınıflandırması, markaların kelime dışı, yani figüratif unsurlarını sınıflayan uluslararası sistemdir. WIPO'nun Viyana sınıflandırması sayfasına göre sistemin temeli 1973 tarihli Viyana Anlaşmasıdır ve WIPO sistemi düzenli aralıklarla günceller. Kod yapısı genelden özele ilerler: önce kategori, sonra bölüm, en sonda kesim gelir.

Şekil kodunu bulmak için şu adımları izleyin:

  1. Logonuzdaki her şekil unsurunu tek kelimeyle adlandırın (yaprak, fincan, aslan, yıldız).
  2. Sınıflandırma listesinde önce geniş kategoriyi bulun; örneğin bitkiler veya ev eşyaları.
  3. Kategori içinde bölüm ve kesime inerek size en yakın tanımı seçin.
  4. Emin olamadığınız durumlarda bir üst seviyede kalın; böylece daha geniş ama kaçırmayan bir sonuç alırsınız.
  5. Her unsur için bulduğunuz kodu araştırma tablonuza yazın.

Ayrıca WIPO, şekil unsurları için kod öneren bir Viyana yardımcı aracı da sunuyor. Ancak önerilen kodları körü körüne kabul etmeyin; tanımı okuyup logonuzla gerçekten eşleştiğini kontrol edin.

TÜRKPATENT marka araştırma ekranında neye bakarsınız?

Türkiye'de ilk durak, TÜRKPATENT'in resmi Marka Araştırma sayfasıdır. Bu ekranda marka adına göre arama yapabilir, "içinde geçen", "ile başlayan" ve "ile eşit" gibi eşleşme seçenekleriyle sonucu daraltabilir, tüm sınıflar ya da belirttiğiniz sınıflar arasında filtreleme yapabilirsiniz.

Kelime unsuru için en az üç arama yapın: tam ad, kökü ve sesçe yakın yazımları. Örneğin bir harfin düştüğü, çift harfin teke indiği veya Türkçe karakterin Latin karşılığıyla yazıldığı biçimler sonuçları değiştirir. Sonra her sonuç için marka örneğini açıp şekline bakın; çünkü kelime aynı olmasa bile görsel kurgu çok yakın olabilir.

Kurum ekranları ve menü adları zamanla değişebilir. Bu yüzden belirli bir buton adına güvenmek yerine, sayfadaki arama alanlarını ve filtreleri kendi hazırlık listenizle eşleştirin. Hızlı bir ön kontrol için sitemizdeki marka sorgulama aracını da kullanabilirsiniz; ancak nihai sonucu her zaman resmi kayıtla doğrulayın. Marka adının tek başına müsait olup olmadığını marka adı müsait mi rehberimizde ayrıca ele aldık.

WIPO Global Brand Database ile görsel aramayı nasıl yaparsınız?

Şekil ağırlıklı logolarda tek başına kelime araması yetmez. WIPO'nun Global Brand Database hizmeti, görsel benzerliğe göre arama yapmanızı ve bunu başka ölçütlerle birleştirmenizi sağlıyor. Veritabanı; Madrid sistemi uluslararası kayıtlarını ve katılımcı ulusal veya bölgesel ofislerin markalarını bir araya getiriyor.

Görsel aramada iyi sonuç almak için şu düzeni öneriyoruz:

  • Logonun yalnız şekil kısmını, beyaz ya da düz zemin üzerinde ayrı bir dosya olarak hazırlayın.
  • Önce şekli tek başına arayın, ardından Nice sınıfı filtresi ekleyin.
  • Sonra Viyana kodlarıyla aynı aramayı tekrarlayın ve iki listeyi karşılaştırın.
  • Kelime unsurunu ayrı bir aramada kontrol edin.

WIPO da kendi sayfasında ulusal ve bölgesel ofislerin sicillerini ayrıca taramanın ihtiyatlı olacağını belirtiyor. Yani bu veritabanı geniş bir ağ sunsa da TÜRKPATENT kaydını kontrol etmenin yerini tutmaz. İki kaynağı birlikte kullandığınızda kör noktanız azalır.

Tersine görsel arama tescilsiz kullanımları nasıl ortaya çıkarır?

Resmi veritabanları yalnız başvurusu bulunan işaretleri gösterir. Oysa piyasada tescil ettirmeden aynı görünümü kullanan işletmeler de olabilir. Bu nedenle tersine görsel arama, araştırmanın tamamlayıcı adımıdır. Arama motorlarının görsel arama özelliğine logonuzu yükleyerek internette benzer görselleri listeleyebilirsiniz.

Bu adımda üç şeye dikkat edin. İlk olarak, sonuçlarda aynı sektörde çalışan işletmelere öncelik verin. İkinci olarak, hazır logo şablonu satan sitelerde logonuzun neredeyse aynısı çıkıyorsa bunu ciddi bir uyarı sayın; çünkü aynı şablonu başka işletmeler de almış olabilir. Son olarak, sosyal medya hesaplarında ve pazar yerlerinde de kısa bir kontrol yapın.

Logo yapay zeka araçlarıyla üretildiyse bu adım daha da önemlidir. Bu tür logoların tescil ve özgünlük tarafını yapay zeka ile üretilen logo tescil edilebilir mi yazımızda ayrıca ele aldık. Tersine aramada bulduğunuz her sonucu ekran görüntüsü ve tarihle kaydetmeyi unutmayın. Ayrıca aramayı logonun hem renkli hem siyah beyaz sürümüyle tekrarlayın; çünkü arama motorları renk farkından dolayı aynı şekli farklı sonuçlarla eşleştirebilir.

Hazır şablon ya da stok ikon kullandıysanız ne yaparsınız?

Hazır logo şablonları ve stok ikon paketleri hızlı bir başlangıç sağlar; ancak aynı dosyayı başka işletmeler de satın alabilir. Bu durumda logonuz, sizden önce başka biri tarafından tescil başvurusuna konu olmuş bir görselle neredeyse aynı olabilir. Ayrıca bazı lisanslar, görselin marka olarak kullanılmasını ya da tescil ettirilmesini açıkça sınırlar.

Böyle bir logo kullanıyorsanız şu üç kontrolü yapın:

  1. Satın aldığınız lisansın marka ve logo kullanımına izin verip vermediğini lisans metninden okuyun.
  2. Şablonun satış sayfasındaki görseli tersine görsel aramayla tarayın ve kaç farklı işletmenin kullandığına bakın.
  3. Şekil unsurunu özgün bir çizimle değiştirmeyi değerlendirin; böylece hem ayırt ediciliği hem de lisans güvenliğini artırırsınız.

Kısacası şablon, taslak aşamasında işe yarar; ancak tescile gidecek son logonun özgün bir çizime dayanması çok daha sağlam bir temel sunar. Lisans metinleri farklılık gösterdiği için emin olmadığınız durumda bir uzmana danışın.

Karıştırılma ihtimali ne demektir?

Karıştırılma ihtimali, ortalama tüketicinin iki işareti görünce bunların aynı ya da bağlantılı işletmelerden geldiğini düşünme olasılığıdır. Ofisler bu değerlendirmede yalnız logolara değil, mal ve hizmetler arasındaki ilişkiye de bakar. Yani iki logo çok benzese bile tamamen ilgisiz alanlarda kullanılıyorsa risk düşebilir.

Öte yandan iki işaret orta derecede benzeşip aynı ürünler için kullanılıyorsa risk yükselir. Uygulamada değerlendirme genellikle şu eksenlerde ilerler: görsel benzerlik, sesçe benzerlik, anlam benzerliği ve işaretin bıraktığı genel izlenim. Bunlara ek olarak tüketicinin satın alırken ne kadar dikkat ettiği de önemlidir; hızlı alınan günlük ürünlerde dikkat düşük olabilir.

Bu kavramı bilmek, sonuç listesini doğru okumanızı sağlar. Ancak hangi durumda hukuken karıştırılma ihtimali bulunduğuna dair kesin kararı ofisler ve gerektiğinde mahkemeler verir. Kısacası sizin hedefiniz hüküm vermek değil, riskli kayıtları erken ayıklamaktır. Bu yaklaşım, hem zaman kazandırır hem de uzmanla yapacağınız görüşmeyi daha verimli hale getirir; çünkü masaya yalnız gerçekten tartışılması gereken birkaç kaydı getirirsiniz. Sınırda kalan sonuçları mutlaka bir marka vekiline gösterin.

Benzerliği hangi ölçütlerle puanlarsınız?

Sonuç listesini düzenli okumak için basit bir puanlama tablosu kullanabilirsiniz. Aşağıdaki tablo, ekibimizin ön değerlendirmede kullandığı mantığı özetler; hukuki bir ölçek değildir, yalnız önceliklendirme aracıdır.

ÖlçütDüşük riskOrta riskYüksek risk
Mal ve hizmet ilişkisiFarklı ve ilgisiz alanİlişkili alan, ortak müşteri olabilirAynı ürün veya hizmet
Şekil unsuruYalnız genel biçim ortakAynı figür, farklı kurguAynı figür ve benzer kurgu
Kelime unsuruFarklı ses ve anlamKök veya hece ortakSesçe veya anlamca çok yakın
Genel izlenimAyrı marka algısıBazı tüketiciler bağ kurabilirAynı firma izlenimi
Kaydın durumuGeçersiz veya düşmüşBaşvuru aşamasındaTescilli ve kullanımda

Her sonucu bu beş satıra göre işaretleyin. Örneğin iki ya da daha fazla satırda "yüksek" çıkan bir kayıt, başvurudan önce mutlaka uzman görüşü gerektirir. Böylece onlarca sonuç arasından gerçekten önemli olan birkaç kayda odaklanırsınız. Puanları verirken tek başınıza karar vermek yerine ekipten ikinci bir kişinin de aynı tabloyu doldurmasını öneriyoruz; iki farklı göz, sınırda kalan kayıtları daha dengeli değerlendirir.

Kelime ve şekil birlikteyse hangisi baskın kabul görür?

Birleşik logolarda, yani kelime ile şeklin birlikte kullanıldığı işaretlerde, hangi unsurun baskın olduğu sorusu sık çıkar. Genel eğilim, tüketicinin markayı çoğunlukla kelimeyle andığı yönündedir; çünkü insanlar logoyu tarif ederken adını söyler. Ancak bu bir kural değildir; büyük ve akılda kalan bir figür, küçük puntolu bir kelimeden daha baskın olabilir.

Bu nedenle birleşik logoda araştırmayı iki ayrı hat üzerinden yürütün:

  • Kelime hattı: Aynı veya benzer adı taşıyan, şekli farklı kayıtlar.
  • Şekil hattı: Aynı veya benzer figürü taşıyan, adı farklı kayıtlar.

İki hattın kesiştiği kayıtlar en yüksek önceliği alır. Örneğin farklı bir adla ama aynı yaprak ve fincan kurgusuyla kayıtlı bir işaret, kelime farkına rağmen dikkat ister. Öte yandan aynı ad ama tamamen farklı bir şekille kayıtlı bir işaret de kelime üzerinden risk taşıyabilir. Kısacası tek hatta temiz sonuç almak, diğer hattı kontrol etmeden güvence vermez.

Sonuçları nasıl kayda geçirirsiniz?

Araştırma bittiğinde elinizde düzenli bir kayıt olması gerekir. Çünkü aylar sonra logoyu güncellediğinizde veya yeni bir ülkeye açıldığınızda aynı soruyu tekrar sorarsınız. Ayrıca bir uzmana danıştığınızda bu kayıt, görüşmeyi hem hızlandırır hem de odaklar.

Kayıtta şu sütunları tutmanızı öneriyoruz: arama tarihi, kullanılan veritabanı, arama ifadesi veya kod, sınıf filtresi, bulunan kaydın numarası, sahibi, durumu, benzerlik puanı ve kısa notunuz. Ekran görüntülerini aynı klasörde, tarihli dosya adlarıyla saklayın.

Bu kayıt, marka kılavuzunuzun da doğal bir eki olabilir. Kılavuzda logonun kullanım kurallarını tanımlarken araştırma özetine yer vermek, ileride yapacağınız değişikliklerde ekibe referans sağlar. Kılavuzun içine neleri koymanız gerektiğini marka kılavuzu içinde neler olmalı yazımızda anlattık. Böylece araştırma, tek seferlik bir iş olmaktan çıkar ve marka belgelerinizin parçası haline gelir.

Renk ve yazı tipi benzerliği ne kadar önemlidir?

Renk ve yazı tipi, logonun ilk bakışta bıraktığı izlenimi güçlü biçimde etkiler. Ancak tek başına bir renk ya da yaygın bir yazı tipi, çoğu durumda iki işareti benzer kılmaya yetmez. Asıl risk, renk ve yazı tipinin aynı figür ya da aynı kelimeyle birleştiği durumlarda ortaya çıkar.

Örneğin aynı sektörde, aynı koyu yeşil zemin üzerinde, aynı ince harf karakteriyle yazılmış ve benzer bir yaprak figürü taşıyan iki logo düşünün (örnek senaryo). Burada her unsur tek başına zayıf görünse de toplam izlenim birbirine çok yaklaşır. Dolayısıyla puanlama tablosundaki "genel izlenim" satırını doldururken renk ve yazı tipini de hesaba katın.

Bu adımda pratik bir test kullanabilirsiniz: iki logoyu küçük boyutta, yan yana ve kısa bir süre gösterip size en çok neyin hatırlandığını sorun. Eğer kişiler iki logoyu aynı firmaya ait sanıyorsa, renk ve yazı tipi farkı yaratmak riski azaltan kolay bir müdahale olabilir. Yine de bu test hukuki bir ölçüt değildir; yalnız ön fikir verir.

Yurt dışına açılacaksanız araştırmayı nasıl genişletirsiniz?

Marka koruması ülkeye göre işler; Türkiye'deki tescil, başka bir ülkede kendiliğinden koruma sağlamaz. Bu nedenle yurt dışında satış ya da reklam planlıyorsanız araştırmayı o pazarları da kapsayacak biçimde genişletmeniz gerekir. Aksi halde yurt içinde temiz görünen bir logo, hedef pazarda eski bir kayıtla çakışabilir.

Genişletme için şu sırayı öneriyoruz:

  • Önce satış yapacağınız ülkeleri öncelik sırasına koyun.
  • Global Brand Database'de bu ülkelerin kayıtlarını ve Madrid sistemi uluslararası kayıtlarını filtreleyin.
  • Ardından ilgili ülkenin kendi resmi marka ofisinin arama aracını açın.
  • Kelime unsurunun o dilde olumsuz ya da farklı bir anlam taşıyıp taşımadığını kontrol edin.

Uluslararası başvuru yolları, süreleri ve ücretleri ülkeye göre değişir; güncel değeri resmi sayfadan kontrol edin ve çok ülkeli başvurularda mutlaka bir marka vekiliyle çalışın.

Benzer bir marka çıkarsa ne yaparsınız?

Benzer bir kayıt bulmak her zaman logonun çöpe gittiği anlamına gelmez. Önemli olan sakin ve sıralı ilerlemektir. Aşağıdaki adımlar, ekibimizin bu durumda izlediği genel akıştır.

  1. Kaydın durumunu kontrol edin: tescilli mi, başvuru aşamasında mı, geçersiz mi?
  2. Kaydın sınıflarını ve mal hizmet listesini kendi listenizle satır satır karşılaştırın.
  3. Benzerliğin hangi unsurdan geldiğini belirleyin: şekil, kelime ya da ikisi birden.
  4. Kayıt sahibinin bu işareti gerçekten kullanıp kullanmadığına internette bakın.
  5. Riskli unsuru değiştirerek alternatif taslaklar hazırlayın ve aramayı onlarla tekrarlayın.
  6. Sınırda kalan durumları, kayıtlarınızla birlikte bir marka vekiline ya da avukata götürün.

Bu süreçte kural dışı yollardan uzak durun. Örneğin başkasının kayıtlı işaretini küçük oynamalarla "kendinize uyarlamak" veya kayıt sahibine baskı yapmak, sorunu büyütür. Ayrıca itiraz süreleri ve harçlar değişebildiği için güncel değeri resmi kaynaktan kontrol edin.

Logoyu değiştirmek gerekirse neyi korursunuz?

Değişiklik gerekiyorsa her şeyi baştan yapmak zorunda değilsiniz. Çoğu durumda riski yaratan tek bir parçadır; o parçayı değiştirip geri kalan kimliği koruyabilirsiniz. Bu yaklaşım, hem maliyeti düşürür hem de müşterinin markayı tanımaya devam etmesini sağlar.

Önce korumak istediğiniz unsurları yazın: marka adı, renk paleti, yazı karakteri ailesi, tonu. Ardından riskli figürü daha özgün bir çözümle değiştirin. Örneğin genel bir yaprak yerine işletmenizin hikayesinden gelen bir detay, logoyu hem daha ayırt edici hem de daha anlamlı yapar. Bu tür bir revizyonun ne zaman gerektiğini logo yenileme ne zaman gerekir yazımızda detaylandırdık.

Revizyon sonrası araştırmayı mutlaka tekrarlayın. Yeni figür, eskisinin riskini çözerken başka bir kayıtla çakışabilir. Ayrıca renk değişikliği düşünüyorsanız baskı ve ekran tutarlılığını da hesaba katın; bu konuyu marka rengi baskıda neden farklı çıkıyor yazısında ele aldık.

Hangi durumlarda marka vekiline gitmelisiniz?

Kendi yaptığınız ön araştırma, açık riskleri yakalamak için yeterlidir. Ancak bazı durumlar uzman değerlendirmesi gerektirir. Özellikle şu belirtilerden biri varsa başvurudan önce bir marka vekili ya da avukatla görüşmenizi öneriyoruz:

  • Puanlama tablosunda iki veya daha fazla satırda yüksek risk çıkan bir kayıt var.
  • Benzer kayıt, herkesin bildiği büyük bir markaya ait gibi duruyor.
  • Birden fazla ülkede başvuru yapmayı planlıyorsunuz.
  • Logoda başkasına ait bir eser, yazı tipi ya da görsel parça yer alıyor olabilir.
  • Başvurunuza itiraz geldi veya bir uyarı yazısı aldınız.

Yazı tipi lisansı da gözden kaçan bir başlıktır; logo için kullanılan fontun ticari kullanıma uygun olup olmadığını logo font lisansı rehberimizde ayrıca inceledik. Uzmana giderken araştırma kaydınızı, logonun tüm sürümlerini ve mal hizmet listenizi yanınızda götürün. Böylece uzman, en baştan arama yapmak yerine doğrudan değerlendirmeye geçer.

Logo benzerlik araştırmasında sık yapılan hatalar nelerdir?

Logo benzerlik araştırmasında hataların çoğu teknik değil, yöntemle ilgilidir. Aşağıdaki listeyi kendi sürecinizle karşılaştırın:

  • Yalnız marka adını arayıp şekli hiç kontrol etmemek.
  • Tek bir sınıfa bakıp ilişkili sınıfları atlamak.
  • Yalnız tam eşleşme aramak; sesçe yakın yazımları denememek.
  • Geçersiz kayıtları hiç incelemeden elemek; oysa yeniden başvuru gelebilir.
  • Tersine görsel aramayı atlayıp tescilsiz kullanımları gözden kaçırmak.
  • Araştırmayı yalnız bir kez, tasarımın erken bir aşamasında yapmak.

Bunlara ek olarak, ücretsiz araçların sonuçlarını kesin hüküm gibi okumak da sık rastlanan bir yanılgıdır. Örneğin bir aracın "benzer kayıt bulunamadı" demesi, yalnız o aracın kapsamında ve o arama ifadesiyle sonuç çıkmadığı anlamına gelir. Dolayısıyla birden fazla kaynağı ve birden fazla arama biçimini birlikte kullanın.

Tescilden sonra izlemeyi nasıl sürdürürsünüz?

Araştırma başvuruyla bitmez. Tescil aldıktan sonra da başkalarının sizinkine benzeyen işaretler için başvuru yapıp yapmadığını takip etmeniz gerekir. Çünkü itiraz hakları genellikle belirli bir süreyle sınırlıdır; süreyi kaçırırsanız müdahale imkanınız daralabilir. Güncel süreleri resmi kaynaktan kontrol edin.

Basit bir izleme düzeni için şunu öneriyoruz: her ay ya da her çeyrekte, aynı arama ifadeleri ve aynı Viyana kodlarıyla aramayı tekrarlayın, yeni çıkan kayıtları tablonuza ekleyin. Ayrıca logonun dijital kullanımlarını da gözden geçirin; web sitesi, sosyal medya ve e-posta imzası gibi alanlarda tutarlılık, markanın ayırt ediciliğini güçlendirir.

Basılı materyallerden dijitale geçerken logoyu nasıl koruyacağınızı basılı kurumsal kimlik dijitale nasıl taşınır yazımızda, web sitesindeki uygulamasını ise kurumsal kimlik kılavuzunu web sitesine uygulamak rehberinde anlattık.

Logo benzerlik araştırması için kısa kontrol listesi

Son olarak, logo benzerlik araştırması sürecini tek bakışta takip etmeniz için kısa bir kontrol listesi bırakıyoruz. Başvurudan önce her maddenin yanına tarih koyun.

  1. Logoyu kelime, şekil, kompozisyon ve renk unsurlarına ayırdınız mı?
  2. Faaliyet alanınıza uyan Nice sınıflarını ve ilişkili sınıfları seçtiniz mi?
  3. Her şekil unsuru için Viyana kodunu buldunuz mu?
  4. TÜRKPATENT'te tam adı, kökü ve sesçe yakın yazımları aradınız mı?
  5. Global Brand Database'de görsel ve kod aramasını tamamladınız mı?
  6. Tersine görsel arama ile tescilsiz kullanımları kontrol ettiniz mi?
  7. Sonuçları puanlayıp kayda geçirdiniz mi?
  8. Sınırda kalan kayıtları bir uzmana gösterdiniz mi?

Bu listeyi tamamladığınızda logonuz hakkında çok daha sağlam bir karar verirsiniz. Logonuzu araştırma sonuçlarına göre yeniden kurgulamak ya da en baştan ayırt edici bir kimlik oluşturmak istiyorsanız, ekibimizin marka kimliği çalışmasında bu kontrolleri tasarım sürecinin içine yerleştiriyoruz. Kısacası amaç, güzel görünen değil, aynı zamanda güvenle kullanabileceğiniz bir logodur.

Temel rehber: Dijital Pazarlama Nedir? Türleri, örnekleri ve nasıl yapıldığı, beynin içinden geçen etkileşimli bir filmle tek sayfada.

Sıkça Sorulan Sorular

Logo benzerlik araştırmasını kendim yapabilir miyim?
Evet, ön araştırmayı kendiniz yapabilirsiniz. TÜRKPATENT marka araştırma sayfası, WIPO Global Brand Database ve tersine görsel arama ile açık riskleri yakalarsınız. Ancak ücretsiz araçların kapsamı sınırlıdır. Sınırda kalan sonuçlar ve çok ülkeli başvurular için bir marka vekili ya da avukat görüşü almanızı öneriyoruz; bu yazı hukuki danışmanlık değildir.
Viyana kodu bilmeden şekil araması yapılabilir mi?
Kısmen yapabilirsiniz. Görsel benzerlik araması, kod bilmeden logonuzu yükleyerek sonuç verir ve hızlı bir ilk tablo çıkarır. Yine de Viyana kodlarıyla yaptığınız arama, görsel aramanın kaçırdığı kayıtları yakalayabilir. Bu yüzden iki yöntemi birlikte kullanmak ve sonuçları aynı tabloda karşılaştırmak en güvenli yoldur.
Benzer bir logo farklı sınıftaysa sorun olur mu?
Çoğu durumda risk düşer, ancak sıfırlanmaz. Sınıflar farklı olsa da mal ve hizmetler ilişkiliyse, yani aynı müşteriye hitap ediyorsa karıştırılma ihtimali doğabilir. Ayrıca çok bilinen markalar, ilgisiz alanlarda bile daha geniş korumadan yararlanabilir. Bu nedenle ilişkili sınıfları da araştırmanıza ekleyin ve sınırda kalan durumları bir uzmana gösterin.
Tersine görsel arama neden gerekli?
Resmi veritabanları yalnız başvurusu bulunan işaretleri gösterir. Tersine görsel arama ise internette tescil ettirilmeden kullanılan benzer logoları ve hazır şablon sitelerindeki kopyaları ortaya çıkarır. Böylece yalnız sicile değil, piyasadaki gerçek kullanıma da bakarsınız ve sürpriz riskleri azaltırsınız. Bulduğunuz her sonucu tarih ve ekran görüntüsüyle kaydedin.
Araştırmayı ne zaman tekrarlamalıyım?
Logo tasarımı netleştiğinde bir kez, başvurudan hemen önce bir kez daha araştırma yapın. Tescilden sonra da belirli aralıklarla aynı arama ifadeleri ve Viyana kodlarıyla kontrolü sürdürün. Böylece yeni başvuruları zamanında fark eder ve itiraz sürelerini kaçırmazsınız; güncel süreleri resmi kaynaktan kontrol edin.
  • logo benzerlik araştırması
  • marka tescili
  • Viyana sınıflandırması
  • Nice sınıfı
  • TÜRKPATENT
  • karıştırılma ihtimali
  • logo tasarımı
Paylaş:
Talha Aslan

Google Partner dijital pazarlama uzmanı. 2012’den beri SEO, Google Ads, web tasarım ve e-ticaret projelerinde sahada; bu blogda gördüğünüz her yazı o deneyimden çıkar.

Sıradaki proje

Projeniz için teklif alın.

Talebiniz doğrudan Talha Aslan ve ekibine ulaşır: stratejiyi Talha kurar, uygulamayı deneyimli ekip yürütür. Aynı gün dönüş yapar, kapsamı, takvimi ve tutarı yazılı teklifle 1 iş günü içinde göndeririz.