Bir Web Sitesinin Eski Hali Nasıl Görülür? Wayback Machine Rehberi

Bu rehberde Talha Aslan ve ekibi olarak sahada en sık kullandığımız yöntemi adım adım anlatıyoruz. Ayrıca tek tek tarih açmakla uğraşmak istemiyorsanız ücretsiz Site Geçmişi Sorgulama aracımız aynı arşiv verisini tek ekranda özetler. Araç ilk yayın tarihini, yıllara göre sayfa başlığını, dili, altyapı izlerini ve kumar ya da park sayfası izini gösterir.

Wayback Machine nedir ve nasıl çalışır?

Wayback Machine, kâr amacı gütmeyen İnternet Arşivi kuruluşunun web arşivi hizmetidir. Tarayıcı robotlar herkese açık sayfaları ziyaret eder ve her ziyarette sayfanın bir kopyasını kaydeder. Bu kopyalara "anlık görüntü" ya da İngilizce adıyla "snapshot" denir. Her anlık görüntünün bir tarihi ve saati vardır.

Arşiv, internetin tamamını kaydetmez. Robotlar çoğunlukla iyi bağlantı almış siteleri bulur. Dolayısıyla küçük ya da yeni bir sitenin hiç kaydı olmayabilir. Öte yandan popüler sitelerin bazı günlerde birden fazla kopyası var.

Arşivin resmi yardım sayfası bu işleyişi ayrıntılı anlatır: Using the Wayback Machine. Biz bu yazıda yalnız o sayfada doğrulanan bilgileri kullanıyoruz.

Arşivin değeri, zaman içindeki değişimi göstermesinden gelir. Tek bir kopya size bir anı gösterir. Oysa yıllara yayılan kopyalar bir sitenin hikâyesini anlatır. Bu yüzden arşive bakarken tek tarihe takılmayın, dönemleri karşılaştırın.

Bir sitenin eski hali neden merak ediyorsunuz?

Eski hal merakı çoğu zaman somut bir ihtiyaçtan doğar. Örneğin bir alan adı satın almadan önce geçmişini görmek istersiniz. Bir rakibin yıllar içinde mesajını nasıl değiştirdiğini incelemek de yaygın bir sebeptir. Bazen de kaldırdığınız bir sayfanın metnine ihtiyaç duyarsınız.

Sahada en sık karşılaştığımız amaçlar şunlardır:

• İkinci el alan adının daha önce hangi içerikle yayında olduğunu görmek.
• Rakibin eski fiyat sayfasını, hizmet listesini ya da sloganını incelemek.
• Kaybolan blog yazısını ya da ürün açıklamasını geri kazanmak.
• Site yenilemesinden önceki menü yapısını ve URL düzenini hatırlamak.
• Bir sayfanın belirli bir tarihte ne gösterdiğine dair fikir edinmek.

Bu amaçların her biri farklı bir kullanım biçimi ister. Bu yüzden aşağıda her birini ayrı başlıkta ele alıyoruz.

Bir de şunu bilmekte fayda var: arşiv yalnız merak için değil, planlama için de değerlidir. Örneğin yeni bir site kurarken sektördeki köklü sitelerin yıllar içinde hangi sayfaları eklediğine bakarsınız. Böylece hangi içeriklerin kalıcı olduğunu, hangilerinin kısa sürede kaldırıldığını görürsünüz.

Wayback Machine'de adım adım nasıl arama yaparsınız?

Temel kullanım oldukça basittir. Yine de ilk denemede takvim ekranı karışık görünebilir. Aşağıdaki sırayı izlerseniz kaybolmazsınız.

1. Tarayıcıda web.archive.org adresini açın.
2. Arama kutusuna alan adını yazın, örneğin example.com.
3. Sonuç sayfasındaki yıl şeridinden ilgilendiğiniz yılı seçin.
4. Takvimde işaretli günlerden birinin üzerine gelin.
5. Açılan saat listesinden bir anlık görüntüye tıklayın.
6. Sayfa açıldıktan sonra üst şeritteki oklarla önceki ve sonraki kopyalara geçin.

Örnek senaryo: example.com alan adının beş yıl önceki halini görmek istiyorsunuz. Yıl şeridinde o yılı seçersiniz, ardından mavi işaretli bir güne tıklarsınız. Böylece sitenin o günkü ana sayfasına ulaşırsınız.

Takvim görünümündeki renkli noktalar ne anlama gelir?

Takvimdeki noktalar, o gün alınan kopyanın durumunu gösterir. Resmi yardım sayfasına göre renkler sunucunun verdiği yanıt türünü anlatır. Bu ayrım, boş ya da hatalı sayfa açmaktan sizi korur.

Pratikte mavi noktaları seçmenizi öneririz. Yeşil nokta ise taşınma tarihini bulmak için değerlidir. Örneğin sitenin http'den https'e geçtiği ya da yeni alan adına taşındığı günü bu şekilde yakalarsınız. Taşınma konusunu 301 yönlendirme ne kadar süre kalmalı yazımızda ayrıca ele aldık.

Belirli tarihli bir anlık görüntüyü nasıl açarsınız?

Arşivdeki her kopyanın adresinde bir zaman damgası var. Resmi yardım sayfasına göre bu damga yıl, ay, gün, saat, dakika ve saniye sırasıyla yer alır. Yani adres çubuğundaki uzun sayı aslında kopyanın tarihidir.

Bu yapı size kısa yol sunar. Adresteki tarihi elle değiştirirseniz arşiv sizi o tarihe en yakın kopyaya götürür. Böylece takvimde gezinmeden doğrudan istediğiniz döneme atlarsınız.

Ayrıca zaman damgasının yerine yıldız işareti koyarsanız o adresin tüm kopyalarını liste halinde görürsünüz. Bu liste, bir sayfanın kaç kez arşivlendiğini hızlıca anlamanızı sağlar. Özellikle çok sayıda kopyası olan sitelerde takvimden daha pratiktir.

Not: Yakın tarihli bir kopya her zaman tam istediğiniz günü göstermez. Arşiv o gün kayıt almadıysa en yakın tarihe gider. Bu nedenle adres çubuğundaki tarihi açtıktan sonra mutlaka kontrol edin.

Örnek senaryo: example.com için belirli bir ayın başındaki kopyayı arıyorsunuz. Adresteki tarihi o güne göre değiştirirsiniz. Arşiv ise sizi birkaç gün sonraki kopyaya götürür, çünkü o gün kayıt yoktur. Dolayısıyla üst şeritteki tarihi okumadan sonuç çıkarmayın.

Eski sayfada görseller ve tasarım neden bozuk duruyor?

Arşivdeki kopya bazen çıplak bir metin yığını gibi görünür. Görseller gri kutu olarak kalır, menüler dağınık durur. Bunun temel sebebi, o dosyaların arşive hiç girmemesidir.

Resmi yardım sayfası bu durumu açıkça anlatır: bozuk görünen görseller çoğu zaman arşivlenmemiş görsellerdir. Bir web sayfası tek dosya değildir; metin, stil dosyası, görsel ve betikler ayrı adreslerden gelir. Robot ana sayfayı kaydedip stil dosyasını atlamışsa tasarım dağınık kalır.

Üstelik arşiv, eksik parçaları bazen yakın tarihli başka kopyalardan tamamlar. Dolayısıyla gördüğünüz sayfa, farklı günlerden parçaların birleşimi olabilir. Bu ayrıntı özellikle kanıt amacıyla bakarken önemlidir. Ayrıca tasarımın bozuk durması, sitenin o tarihte gerçekten bozuk olduğu anlamına gelmez; yalnız arşivdeki kaydın eksik olduğunu gösterir.

Eksik bir görselin arşivde olup olmadığını öğrenmek için görselin kendi adresini arşivde ayrıca arayabilirsiniz. Ancak bulamazsanız o görsel büyük olasılıkla hiç kaydedilmemiştir.

Alt sayfaların geçmişini nasıl bulursunuz?

Ana sayfa çoğu zaman yeterli değildir. Bir hizmet sayfasının, iletişim sayfasının ya da blog yazısının eski halini görmek isteyebilirsiniz. Bunun için arama kutusuna yalnız alan adını değil, sayfanın tam adresini yazarsınız.

Örnek senaryo: example.com/hizmetler sayfasının üç yıl önceki halini arıyorsunuz. Arama kutusuna bu tam adresi yazarsınız. Ardından takvimden uygun bir tarih seçersiniz.

Adresi bilmiyorsanız eski ana sayfa kopyasını açın ve menüdeki bağlantılara tıklayın. Arşiv, o bağlantıların da kaydını tutuyorsa sizi ilgili kopyaya götürür. Böylece eski sitede dolaşıyormuş gibi ilerlersiniz.

Öte yandan bazı alt sayfaların hiç kaydı olmayabilir. Robotlar her bağlantıyı izlemez. Bu yüzden ana sayfa arşivde dururken derindeki bir ürün sayfası eksik kalabilir. Böyle bir durumda aynı sayfanın farklı adres biçimlerini deneyin. Örneğin sonunda eğik çizgi olan ve olmayan halini ya da www ile başlayan sürümünü ayrı ayrı aratın.

Hangi sayfalar Wayback Machine'de yer almaz?

Her sayfa arşive girmez. Resmi yardım sayfası birkaç temel sebep sayar. Bunları bilmek, "neden bulamıyorum?" sorusunun cevabını hızla verir.

• Site sahibinin robots.txt dosyasıyla tarayıcıları engellemesi.
• Şifre korumalı ya da üyelik isteyen sayfalar.
• Robotların siteye hiç ulaşamaması ya da siteyi keşfedememesi.
• Site sahibinin arşivden çıkarılma talebinde bulunması.
• JavaScript ile sonradan yüklenen dinamik içerikler.

Kısacası arşivde kayıt olmaması, sitenin hiç yayında olmadığı anlamına gelmez. Yalnızca o dönemde kopya alınmadığını gösterir. Bu nedenle yayın tarihine dair kesin hüküm vermeden önce başka kaynaklara da bakmanızı öneririz.

Dinamik sayfalar neden eksik ya da boş kalır?

Modern sitelerin çoğu içeriği tarayıcıda JavaScript ile oluşturur. Resmi yardım sayfasına göre JavaScript ve sunucuyla iletişim gerektiren öğeler çoğu zaman arşivlenemez. Çünkü bu öğeler çalışmak için özgün sunucuya ulaşmak ister.

Sonuç olarak arama kutuları, filtreler, sepetler ve sonsuz kaydırmalı listeler arşivde çalışmaz. Sayfa ekrana gelir, ancak içerik alanı boş kalır. Basit HTML sayfaları ise arşivde en sağlam kalan türdür.

Bir başka ayrıntı daha var. Tarayıcınızda JavaScript kapalıysa görseller ve bağlantılar arşiv yerine canlı siteden yüklenebilir. Yani eski kopyanın içinde bugünkü bir görsel görebilirsiniz. Bu karışıklığı fark etmek için görselin adresine bakmanız yeterlidir.

Tek sayfalık uygulama biçiminde kurulan sitelerde sorun daha belirgindir. Bu sitelerde ilk açılışta neredeyse boş bir iskelet gelir, içerik sonradan yüklenir. Dolayısıyla arşivde yalnız bu iskeleti görürsünüz. Böyle bir sitenin geçmişini incelerken metin yerine sayfa başlığına ve kopyaların tarihlerine odaklanın.

Wayback Machine ile alan adı geçmişini nasıl kontrol edersiniz?

İkinci el alan adı almak cazip görünebilir. Fakat geçmişte spam, kumar ya da kopya içerik barındırmış bir alan adı başınızı ağrıtabilir. Wayback Machine bu riski önceden görmenin en pratik yollarından biridir.

Kontrol ederken şu sorulara cevap arayın:

• Alan adı ilk ne zaman içerikle yayına girmiş?
• Yıllar içinde konusu ya da dili değişmiş mi?
• Bir dönem park sayfası olarak mı beklemiş?
• Konu dışı, spam benzeri sayfalar var mı?

Bu kontrolü elle yapmak zaman alır, çünkü her yılı tek tek açmanız gerekir. Bu yüzden alan adını Site Geçmişi aracına yazın ve yıllara göre başlık ile dil değişimini tek tabloda görün. Araç kumar ya da park sayfası izini de işaretler. Sahiplik ve kayıt tarihleri için ayrıca WHOIS sorgulama aracımızı kullanabilirsiniz.

Alan adının yaşı ile arşiv geçmişi aynı şey mi?

Hayır, bu ikisi farklı bilgilerdir. Alan adı yaşı, kaydın ilk oluşturulduğu tarihi anlatır. Arşiv geçmişi ise sitenin herkese açık içerikle ne zaman görüldüğünü gösterir.

Örneğin bir alan adı yıllar önce kayda girmiş, ancak uzun süre boş beklemiş olabilir. Bu durumda WHOIS eski bir tarih gösterir, arşiv ise ilk gerçek içeriği çok daha geç gösterir. Ayrıca alan adı süresi dolup başkasına geçtiyse arşivde iki farklı sitenin izini görürsünüz.

Alan adı yaşının sıralamaya etkisi sık tartışılan bir konudur. Bu konuyu alan adı yaşı SEO'yu etkiler mi yazımızda ayrıntılı ele aldık. Kısacası tek başına yaş değil, alan adının geçmişte ne yayımladığı önemlidir.

Rakip analizinde arşivden nasıl yararlanırsınız?

Rakibin bugünkü sitesi size yalnız son hali gösterir. Arşiv ise o sonuca giden yolu gösterir. Örneğin hangi hizmeti ne zaman eklediğini, hangi sayfayı kaldırdığını ya da mesajını nasıl değiştirdiğini görürsünüz.

Biz rakip incelemesinde arşive şu sırayla bakıyoruz:

1. Rakibin ana sayfasının yıllık kopyalarını açıp başlık ve slogan değişimini not edin.
2. Menü yapısını karşılaştırın; eklenen ve çıkan sayfaları listeleyin.
3. Fiyat ya da paket sayfası varsa dönemsel değişimine bakın.
4. Blog bölümünün ne zaman açıldığını ve hangi konularla başladığını inceleyin.

Bu gözlemler size strateji hakkında ipucu verir. Ancak tek başına yeterli değildir. Kapsamlı bir yöntem için SEO rakip analizi nasıl yapılır rehberimize bakabilirsiniz. Rakibin işlediği ama sizin atladığınız konuları bulmak için de rakip içerik boşluğu yazımız yol gösterir.

Kaldırılan sayfanın içeriğini arşivden geri alabilir misiniz?

Çoğu durumda evet, metni görebilirsiniz. Sayfa arşivlenmişse eski kopyayı açar ve içeriği okursunuz. Bu yöntem kaybolan blog yazılarını ya da eski ürün açıklamalarını hatırlamak için oldukça işe yarar.

Yine de dikkat etmeniz gereken noktalar var. Arşivdeki metin size ait değilse kopyalayıp yayımlamak telif sorunu doğurabilir. Kendi eski içeriğinizi geri alıyorsanız bile metni güncelleyip yeniden düzenlemenizi öneririz. Çünkü yıllar önceki bilgiler bugün geçerliliğini yitirmiş olabilir.

Kendi sitenizi eski bir ajanstan devralırken içerik kaybettiyseniz süreç biraz daha karmaşıktır. Bu durumu web sitesi ve alan adını eski ajanstan geri alma yazımızda adım adım anlattık. Not: Bu yazı hukuki danışmanlık değildir.

Arşiv kopyası kanıt olarak kullanılabilir mi?

Arşiv kopyası bir sayfanın geçmişte ne gösterdiğine dair güçlü bir ipucu sunar. Ancak bunu hukuki bir kanıt gibi sunmadan önce dikkatli olun. Daha önce anlattığımız gibi, sayfa farklı tarihlerden parçalar içerebilir.

Örnek senaryo: Bir rakibin belirli bir tarihte belirli bir iddiada bulunduğunu göstermek istiyorsunuz. Arşiv kopyası bu iddiayı gösteriyorsa ekran görüntüsü alıp adresi ve tarihi not edersiniz. Fakat bu kopyanın resmi süreçte nasıl değerlendirileceğine bir avukat karar verir.

Bu yüzden hukuki bir anlaşmazlıkta arşivi tek dayanak yapmayın. Not: Bu bölüm hukuki danışmanlık değildir; konunun uzmanı bir avukata danışın.

Yine de arşiv, kendi iç kayıtlarınız için değerli bir referanstır. Örneğin bir kampanyanın hangi tarihte yayında olduğunu ekip içinde hatırlamak istediğinizde arşive bakarsınız. Böylece tahmin yerine somut bir tarih üzerinden konuşursunuz.

Kendi sitenizi Wayback Machine'e nasıl kaydettirirsiniz?

Arşiv, "Save Page Now" adlı bir özellik sunar. Resmi yardım sayfasına göre bu özellik tek bir sayfayı o anda kaydeder. Böylece önemli bir sayfanın güncel halini arşive kendiniz eklersiniz.

Ancak bu özelliğin sınırları vardır:

• Yalnız tek bir sayfayı kaydeder, tüm siteyi kaydetmez.
• Adresi gelecekteki taramalara eklemez.
• Klasörleri ya da çok sayıda sayfayı toplu kaydetmez.

Ayrıca yeni kaydedilen sayfaların arşivde görünmesi birkaç saat sürebilir. Dolayısıyla kaydettikten hemen sonra göremezseniz endişelenmeyin. Önemli sayfalarınızı büyük bir yenileme öncesinde kaydetmek iyi bir alışkanlıktır. Örneğin fiyat sayfanızı ya da hizmet listenizi değiştirmeden önce kaydederseniz eski hali her zaman elinizde kalır. Üstelik bu kopya ekip içinde karşılaştırma yapmayı da kolaylaştırır.

Sitenizi arşivden kaldırmak mümkün mü?

Evet, bunun için resmi bir yol var. Resmi yardım sayfasına göre site sahibi, arşivden çıkarılma talebini e-postayla iletir. Talepte ilgili adresleri, hangi dönemin çıkarılmasını istediğinizi ve siteyi hangi dönemde yönettiğinizi belirtirsiniz.

Arşiv ekibi her talebi ayrı inceler. Sonucun önceden garantisi yoktur. Bu yüzden talep sürecini resmi yardım sayfasından okuyup güncel adımları oradan izlemenizi öneririz.

Öte yandan arşivden kaldırma, arama motorlarındaki kayıtları etkilemez. O iş için Google'ın kendi araçlarını kullanmanız gerekir. Kısacası iki süreç birbirinden bağımsızdır.

Ayrıca kaldırma talebinden önce gerçekten gerekli olup olmadığını düşünün. Eski bir kopya çoğu zaman zarar vermez. Ancak kişisel veri, gizli bilgi ya da hatalı yayımlanan bir belge içeriyorsa talep mantıklı bir adımdır.

Arşiv verisi SEO kararlarında nasıl kullanmalısınız?

Arşiv, karar verirken bağlam sunan bir kaynaktır. Kendi başına sıralama sinyali değildir. Örneğin bir alan adının eski içeriği size risk hakkında ipucu verir, ama sıralamayı tek başına belirlemez.

Biz arşivi daha çok üç noktada kullanıyoruz. İlk olarak site taşıma öncesinde eski URL yapısını çıkarmak için. Ardından ikinci el alan adı değerlendirirken geçmiş içeriği görmek için. Son olarak rakip stratejisindeki dönüm noktalarını tespit etmek için.

Süresi dolmuş bir alan adını geri almaya çalışıyorsanız arşiv eski içeriği hatırlatır. Bu süreçteki adımları domain süresi doldu, alan adı nasıl geri alınır yazımızda anlattık. Böylece hem alan adını hem de içerik planını birlikte toparlarsınız.

Wayback Machine ile Site Geçmişi aracı arasındaki fark nedir?

Wayback Machine ham arşivin kendisidir. Her tarihi tek tek açar, sayfaları kendiniz incelersiniz. Bu yöntem ayrıntı için idealdir, ancak zaman alır.

Site Geçmişi aracımız ise aynı arşiv verisini özetler. Tek ekranda ilk yayın tarihini, yıllara göre başlığı, dili ve altyapı izlerini gösterir. Üstelik kumar ya da park sayfası gibi riskli izleri işaretler.

Pratikte ikisini birlikte kullanmanızı öneririz. Önce aracın özetiyle genel tabloyu görürsünüz. Ardından şüpheli bir yıl dikkatinizi çekerse arşivde o tarihi açıp ayrıntıya inersiniz. Böylece hem hız hem de doğruluk kazanırsınız.

Bir ipucu daha verelim. Araçta bir yılın başlığı ya da dili beklenmedik görünüyorsa o yılı not edin. Ardından arşivde aynı yılın birkaç farklı kopyasını açın. Böylece tek bir hatalı kopyaya değil, dönemin genel tablosuna göre karar verirsiniz.

Site taşımadan önce arşivden eski URL listesi nasıl çıkarırsınız?

Site yenilemesi sırasında en büyük risk, eski adreslerin kaybolmasıdır. Eski adresler yeni sayfalara bağlanmazsa ziyaretçi hata sayfasıyla karşılaşır. Ayrıca arama motorlarında biriken değer de boşa gider. Arşiv burada güçlü bir yardımcıdır.

Örnek senaryo: example.com sitesini yeni bir altyapıya taşıyorsunuz, ancak eski sitenin tam sayfa listesi elinizde yok. Bu durumda arşivde eski ana sayfayı açarsınız. Ardından menü ve alt bilgi bağlantılarını tek tek gezersiniz. Böylece eski adreslerin büyük kısmını bir tabloya yazarsınız.

Bu listeyi hazırlarken şu adımları izleyin:

1. Son birkaç yılın ana sayfa kopyalarını açın.
2. Her kopyadaki menü bağlantılarını bir tabloya ekleyin.
3. Kategori ve blog sayfalarının adres kalıplarını not edin.
4. Her eski adres için yeni sitede karşılığını belirleyin.
5. Karşılığı olmayan adresler için en yakın konulu sayfayı seçin.

Ancak arşivden çıkan liste eksik olabilir. Bu yüzden listeyi Search Console verisi ve sunucu kayıtları gibi kaynaklarla tamamlayın. Kısacası arşiv tek kaynak değil, güçlü bir başlangıç noktasıdır.

Arşivde bir sitenin ilk yayın tarihini nasıl tahmin edersiniz?

Bir sitenin ne zamandan beri yayında olduğunu bilmek çoğu zaman işe yarar. Örneğin bir tedarikçinin ne kadar süredir faaliyette olduğunu anlamak istersiniz. Ya da ikinci el bir alan adının ilk ne zaman içerik taşıdığını merak edersiniz.

Bunun için arşivde alan adını aratıp yıl şeridinin en solundaki ilk kaydı bulursunuz. Ardından o ilk kopyayı açıp içeriğe bakarsınız. Eğer ilk kopya boş bir park sayfasıysa gerçek içeriğin başladığı yılı ayrıca ararsınız.

Yine de bu tarih yalnız bir tahmindir. Robot siteyi geç keşfetmiş olabilir. Dolayısıyla ilk kayıt tarihi, sitenin en geç o tarihte yayında olduğunu söyler; daha önce yayında olup olmadığını kesin söylemez.

Bu tahmini güçlendirmek için WHOIS kayıt tarihine de bakın. Ayrıca Site Geçmişi aracımız ilk yayın tarihini otomatik olarak çıkarır. Böylece takvimde en eski kaydı elle aramanıza gerek kalmaz.

Bir sitenin dil ve konu değişimini nasıl fark edersiniz?

Bazı alan adları yıllar içinde tamamen farklı ellere geçer. Bir dönem Türkçe bir yerel işletme sitesi olan alan adı, sonraki yıllarda başka dilde bambaşka bir konuya dönebilir. Bu değişimi fark etmek özellikle ikinci el alan adı alırken önemlidir.

Değişimi görmek için her yıldan en az bir kopya açın. Ardından sayfa başlığını, ana dili ve ana konuyu bir tabloya yazın. Üç dört yıl yan yana geldiğinde kırılma noktası hemen göze çarpar.

Şu işaretler dikkatinizi çekmeli:

• Başlığın aniden başka bir dile geçmesi.
• Konunun yerel hizmetten alakasız bir alana kayması.
• Uzun bir boşluk döneminin ardından yepyeni bir sitenin belirmesi.
• Sayfalarda yoğun reklam ya da bağlantı listesi görmeniz.

Site Geçmişi aracımız bu tabloyu sizin için hazırlar. Yıllara göre başlığı ve dili tek satırda gösterir. Böylece kırılma noktasını birkaç saniyede yakalarsınız.

Park sayfası ve kumar izi bir alan adı için neden risklidir?

Park sayfası, içerik yerine reklam bağlantıları gösteren geçici bir sayfadır. Alan adı satışta beklerken çoğu zaman bu türde bir sayfa yayımlar. Tek başına büyük bir sorun sayılmaz, ancak uzun süreli park dönemi alan adının gerçek bir sitesi olmadığını gösterir.

Kumar ya da benzeri riskli içerik izi ise daha ciddi bir işarettir. Böyle bir geçmiş, alan adının spam bağlantılar almış olabileceğini düşündürür. Ayrıca bazı reklam platformları ve kullanıcılar bu tür geçmişe olumsuz tepki verebilir.

Bu nedenle satın almadan önce arşivde geçmişi mutlaka inceleyin. Şüpheli bir dönem görürseniz alan adının aldığı bağlantıları da kontrol edin. Örneğin konu dışı ve yabancı dildeki bağlantı yoğunluğu bir uyarı işaretidir.

Site Geçmişi aracımız kumar ve park sayfası izini otomatik olarak işaretler. Yine de son kararı vermeden önce ilgili yılın arşiv kopyasını kendiniz açıp bakmanızı öneririz.

Arşivi kullanırken hangi hatalardan kaçınmalısınız?

Arşiv güçlü bir kaynak, ancak yanlış okunmaya açıktır. Sahada en sık gördüğümüz hatalar şunlardır:

• Kayıt yoksa sitenin hiç yayında olmadığını sanmak.
• Farklı tarihlerden birleşmiş parçaları tek bir günün görüntüsü saymak.
• Kırmızı ya da turuncu noktalı kopyaları gerçek içerik sanmak.
• Başkasına ait arşiv metnini izinsiz yeniden yayımlamak.
• Tek bir kopyaya bakıp genel bir hüküm vermek.

Bu hatalardan kaçınmak için birden fazla tarihi karşılaştırın. Ayrıca bulgularınızı WHOIS kaydı gibi başka kaynaklarla destekleyin. Böylece daha sağlam bir sonuca ulaşırsınız.

Arşiv incelemesini bir plana bağlamak isterseniz Talha Aslan ve ekibi olarak alan adı geçmişi, rakip değişimi ve site taşıma hazırlığında size yol gösterebiliriz. Önce ücretsiz aracımızla genel tabloyu çıkarın, ardından bulgularınızı birlikte değerlendirelim. Böylece arşivden gelen bilgiyi somut bir yol haritasına dönüştürürsünüz.

Temel rehber: Dijital Pazarlama Nedir? Türleri, örnekleri ve nasıl yapıldığı, beynin içinden geçen etkileşimli bir filmle tek sayfada.